mały|Różnica zbiorów i oznaczona kolorem fioletowym.

Różnica zbiorów i – podzbiór zbioru złożony z tych elementów, które nie należą do oznaczany – ukośnikiem wstecznym, niekiedy także minusem: . Formalnie:

co jest równoważne ,

gdzie jest zbiorem wszystkich rozważanych elementów zwanym przestrzenią lub uniwersum.

Za pomocą różnicy zbiorów można zdefiniować dwie inne operacje: różnicę symetryczną i dopełnienie zbioru.

Przykłady Niech będzie zbiorem liczb wymiernych, a niech będzie zbiorem liczb rzeczywistych. Wówczas jest zbiorem liczb niewymiernych

Jeżeli a to

Własności Ogólne Różnica zbiorów: nie jest przemienna – w ogólności:

równość powyższych wyrażeń zachodzi tylko dla zbiorów identycznych:

nie jest łączna – w ogólności:

przykładowo:

ma jeden idempotent:

ma prawostronny element neutralny:

ma lewostronny element absorbujący:

Związki z inkluzją jest podzbiorem (czyli zbiór zawiera się w ) wtedy i tylko wtedy, gdy różnica jest zbiorem pustym:

Z inkluzji dwóch par zbiorów można wywnioskować inkluzję pewnych różnic:

Definicja przekroju mały|Diagram Venna przedstawiający prawostronną rozdzielność różnicy zbiorów względem ich sumy:

Za pomocą różnicy można zdefiniować także przekrój (część wspólną) zbiorów: . Dowód:

Prawa rozdzielności Różnica zbiorów jest prawostronnie rozdzielna względem sumy zbiorów:

Iloczyn kartezjański jest rozdzielny względem różnicy zbiorów Logika i teoria mnogości, Wykład 5: Para uporządkowana, iloczyn kartezjański, relacje, domykanie relacji, relacja równoważności, rozkłady zbiorów, wazniak.mimuw.edu.pl, 28 września 2020 [dostęp 2023-09-07].:

Prawa De Morgana i dualności mały|300px|Ilustracja praw De Morgana dla dopełnień zbiorów

Różnica zbiorów nie jest rozdzielna lewostronnie względem sumy ani przekroju zbiorów, ale zachodzą podobne równości, zaliczane do praw De Morgana:

W teorii zbiorów i jej zastosowaniach ważną rolę odgrywa tak zwana zasada dualności, która jest oparta na dwóch następujących tożsamościach: Dopełnienie sumy zbiorów jest równe iloczynowi ich dopełnień:

Dopełnienie iloczynu zbiorów jest równe sumie ich dopełnień:

Zasada dualności w teorii mnogości polega na tym, że z dowolnej równości, dotyczącej podzbiorów ustalonego zbioru można całkiem automatycznie uzyskać równość dualną, zastępując wszystkie zbiory ich dopełnieniami, sumy – iloczynami, a iloczyny – sumami.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Szymon Charzyński, Różnica zbiorów, kanał „Khan Academy Po Polsku” na YouTube, 24 września 2013 [dostęp 2023-09-07].

Kategoria:Działania na zbiorach