W średniowieczu nastąpił też stopniowy rozwój devotio moderna, powstały takie dzieła mistyczne, jak: Itinerarium mentis in Deum (XIII w.), De triplici via (XIII w.), Chmura niewiedzy (XIV w.), O naśladowaniu Chrystusa (XV w.).
Okres szczególnego rozkwitu życia mistycznego w chrześcijaństwie zachodnim przypadł na wieki XII–XVI: mistyka angielska: Chmura niewiedzy, Julianna z Norwich mistyka nadreńska: Eckhart, Jan Tauler, Henryk Suso Średniowieczna mistyka hiszpańska oraz mistyka karmelitańska: Jan od Krzyża, Teresa z Ávili mistyka włoska: Franciszek z Asyżu, Bonawentura z Bagnoregio, Aniela z Foligno.
Mistyka wschodniego chrześcijaństwa Typowa dla wschodniego prawosławnego chrześcijaństwa tradycja teologiczna zawsze traktowała teologię systematyczną i mistyczną jako jedną całość. Każdy dział teologii jest mistyczny, odsłania bowiem tajemnice Boże. Prawosławie nie stawia również rozgraniczenia między prywatnym doświadczeniem tajemnic Boga a dogmatem stwierdzonym przez Kościół. Celem poznania teologicznego jest zjednoczenie z Bogiem, czyli przebóstwienie (gr. theosis). Szczególnie wyraźnie wyraża to podejście prawosławia do liturgii.