chcieć ()
, , ,
czasownik modalny niedokonany (1.1) odczuwać chęć zrobienia czegoś
(1.1) z obocznościami
(1.1) Na koniec, jakby ślepym chciał uderzyć ciosem, / Zasłonił oczy ręką i rzekł mocnym głosem: / „Jam jest Jacek Soplica…”
(1.1) chcieć + lub + • z pojęciami abstrakcyjnymi (wolność, sprawiedliwość, pokój, …) tylko + • nie chcieć + • chcieć +
(1.1) chce mi się spać / jeść / … = chcę spać / jeść / … (= jestem senny / głodny / …)
(1.1) pragnąć, pożądać, mieć chęć, mieć ochotę, odczuwać brak, potrzebować, życzyć sobie, mieć chrapkę, napalić się
(1.1) nie chcieć, nie pragnąć, odmawiać, rezygnować
chciwość , zachcianka , chciejstwo , chcica , chcenie , zechcenie zechcieć chciwy chciwie
chcąc nie chcąc • chcieć, a nie móc, to piekłoJan Tokarski, A ileż to kłopotu… ze spójnikiem „a”, „Poradnik Językowy” nr 4/1951, s. 1. • chcieć to móc • cierp ciało, kiedy ci się chciało • dla chcącego nic trudnego • jakby chciał, a nie mógł • kogo Pan Bóg chce ukarać, temu rozum odbiera • kto chce krowę doić, powinien ją paść • kto chce psa uderzyć, ten kij zawsze znajdzie • nie chce góra przyjść do Mahometa, przyszedł Mahomet do góry • niech się dzieje, co chce
Edward Łuczyński, Jolanta Maćkiewicz, Językoznawstwo ogólne. Wybrane zagadnienia, wyd. II rozszerzone i uzupełnione, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2002, s. 119
albański: (1.1) dua angielski: (1.1) want, like arabski: (1.1) أراد, رغب, شاء, ود, asturyjski: (1.1) querer baskijski: (1.1) nahi izan, gura izan białoruski: (1.1) хацець bułgarski: (1.1) искам chiński standardowy: (1.1) 要 (yào), 想 (xiǎng) chorwacki: (1.1) htjeti, željeti czeski: (1.1) chtít dolnołużycki: (1.1) kśěś duński: (1.1) ville esperanto: (1.1) voli fidżyjski: (1.1) vinakata fiński: (1.1) haluta francuski: (1.1) vouloir franko-prowansalski: (1.1) volêr górnołużycki: (1.1) chcyć hawajski: (1.1) makemake hindi: (1.1) चाहना (cāhnā) hiszpański: (1.1) querer interlingua: (1.1) voler islandzki: (1.1) vilja jaćwieski: (1.1) wułd jidysz: (1.1) וועלן (weln) kataloński: (1.1) voler łaciński: (1.1) malo, volo łotewski: (1.1) gribēt, vēlēties niderlandzki: (1.1) willen niemiecki: (1.1) wollen norweski (bokmål): (1.1) ville norweski (nynorsk): (1.1) vilje nowogrecki: (1.1) θέλω nowopruski: (1.1) kwaitītun polski język migowy: rosyjski: (1.1) хотеть skolt: (1.1) âskkeed staroegipski: (1.1) (ỉb) szwedzki: (1.1) vilja tagalski: (1.1) gusto, ibig, magnasa tetum: (1.1) hakarak toki pona: (1.1) wile tok pisin: (1.1) laik turecki: (1.1) istemek tuvalu: (1.1) loto ukraiński: (1.1) хотіти wenedyk: (1.1) wlar węgierski: (1.1) akar wilamowski: (1.1) wełła, weła włoski: (1.1) volere