Województwo podlaskie – jednostka podziału administracyjnego Polski, jedno z 16 województw. Położone jest w północno-wschodniej części kraju. Przez jego środek przepływa Narew. Siedzibą władz województwa jest Białystok. Na dzień 31 grudnia 2025 województwo miało 1 126 679 mieszkańców. Obejmuje obszar 20 186,80 km².
Historia thumb|left|Województwa z lat 1975–1998 z granicą obecnego województwa podlaskiego
Województwo podlaskie zostało utworzone w 1999 roku z województw poprzedniego podziału administracyjnego: całości białostockiego większości łomżyńskiego (oprócz gmin: Andrzejewo, Boguty-Pianki, Nur, Szulborze Wielkie i Zaręby Kościelne) części suwalskiego (tylko gminy powiatów: augustowskiego, sejneńskiego i suwalskiego z miastem Suwałki).
Województwo posiada fragmenty pierwotnej Puszczy Białowieskiej oraz unikatowe bagna w dolinie Biebrzy i rozlewiska Narwi. Wyróżnikiem jest także wielokulturowość i wielowyznaniowość jego mieszkańców.
Geografia Według danych z 1 stycznia 2026 r. powierzchnia województwa wynosiła 20 186,80 km², co stanowi 6,5% powierzchni Polski.
Położenie administracyjne Województwo jest położone w północno-wschodniej Polsce i graniczy z: Białorusią (z obwodami brzeskim i grodzieńskim) na długości 236,3 km na wschodzie Litwą (z okręgami mariampolskim i olickim) na długości 100,3 km na północy Rosją (z obwodem królewieckim) dotyka go na trójstyku granic Polski, Rosji i Litwy oraz z województwami: lubelskim na długości 3,9 km na południu mazowieckim na długości 345,7 km na południowym zachodzie warmińsko-mazurskim na długości 220,4 km na północnym zachodzie
Położenie fizycznogeograficzne Województwo podlaskie znajduje się na terenach Niziny Podlaskiej, Pojezierza Suwalskiego i Niziny Mazowieckiej. Krajobraz urozmaicony, ukształtowany na północy podczas zlodowacenia bałtyckiego, na pozostałym obszarze podczas zlodowacenia środkowopolskiego. Najwyższe wzniesienia występują na północy, gdzie dominuje krajobraz pagórkowaty pojezierny, obejmujący pojezierza: Zachodniosuwalskie, Wschodniosuwalskie, Ełckie, oraz sandrowy pojezierny (Równina Augustowska); w środkowej i południowej części przeważają równiny peryglacjalne (wysoczyzny: Kolneńska, Białostocka, Wysokomazowiecka, Drohiczyńska, Wzgórza Sokólskie, Międzyrzecze Łomżyńskie, Równina Bielska), urozmaicone wcinającymi się w nie kotlinami i dolinami rzek, na zachodzie leży skraj sandrowej Równiny Kurpiowskiej. mały|Krainy historyczne woj. podlaskiego i Polski na tle współczesnych granic administracyjnych
Położenie historyczne W skład województwa podlaskiego wchodzą następujące krainy historyczno-etnograficzne: Podlasie (większość powiatu białostockiego, powiat bielski, powiat hajnowski, powiat moniecki, część powiatu siemiatyckiego, część powiatu sokólskiego, wschodnia część powiatu wysokomazowieckiego). Ponadto część ziem regionu znajduje się poza granicami województwa podlaskiego; na obszarze województwa mazowieckiego i lubelskiego, na południe od Bugu (są to ziemie od Węgrowa po Międzyrzec Podlaski) Suwalszczyzna (powiat augustowski, północna część powiatu grajewskiego, część powiatu sokólskiego, powiat sejneński, powiat suwalski). Pozostałe ziemie regionu znajdują się w granicach Litwy. Mazowsze – ziemia łomżyńska i ziemia wiska (większość powiatu grajewskiego, powiat kolneński, powiat łomżyński, powiat zambrowski, zachodnia część powiatu wysokomazowieckiego, zachodnia część powiatu białostockiego) Polesie (część powiatu siemiatyckiego). Pozostałe ziemie regionu znajdują się w granicach województwa lubelskiego, a także Białorusi i Ukrainy. Ruś Czarna (mała część powiatu białostockiego i hajnowskiego na wschodzie) Pozostałe ziemie regionu znajdują się w granicach Białorusi. Mazury (mała część powiatu grajewskiego, głównie wsie znajdujące się na północ od Grajewa za rzeką Ełk położone wzdłuż granicy z województwem warmińsko-mazurskim).
Topografia W wymiarze północ-południe województwo rozciąga się na długości 237 km, to jest 2°07′50″. W wymiarze wschód-zachód rozpiętość województwa wynosi 170 km, co w mierze kątowej daje 2°32′29″.
Współrzędne geograficzne skrajnych punktów: północny: 54°24′37″ szer. geogr. N – granica państwowa na jeziorze Dunajewo (powiat suwalski), południowy: 52°16′47″ szer. geogr. N – nurt Bugu w pd. narożniku działki ewidencyjnej nr 1702 (powiat siemiatycki), zachodni: 21°35′34″ dług. geogr. E – zach. narożnik działki ewidencyjnej nr 46/3 (powiat łomżyński), wschodni: 24°08′03″ dług. geogr. E – słupek graniczny nr 1495 (powiat białostocki).
Najwyższym punktem jest wierzchołek Rowelskiej Góry – 298 m n.p.m.
Podział administracyjny mały|lewo|Mapa konturowa województwa podlaskiego z podziałem na powiaty
Województwo podlaskie jest podzielone na 14 powiatów oraz 3 miasta na prawach powiatu.
Powierzchnia stan na 31 grudnia 2017, liczba ludności stan na 30 czerwca 2020. Podział administracyjny Powierzchnia[km²] Ludność Siedziba Miasta Liczba gmin Miasta na prawach powiatu 22px Białystok 102,13 297 585 1 22px Suwałki 65,51 69 786 1 22px Łomża 32,67 62 795 1 Powiaty 22px powiat białostocki 2976,44 150 333Białystok *Łapy, Czarna Białostocka, Wasilków, Choroszcz, Supraśl, Zabłudów, Tykocin, Suraż, Michałowo 15 22px powiat sokólski 2054,50 66 286SokółkaDąbrowa Białostocka, Suchowola, Krynki 10 22px powiat augustowski 1659,39 57 908AugustówLipsk 7 22px powiat wysokomazowiecki 1288,91 56 652Wysokie MazowieckieCiechanowiec, Czyżew, Szepietowo 10 22px powiat bielski 1385,09 54 058Bielsk PodlaskiBrańsk 8 22px powiat łomżyński 1354,59 50 894Łomża *Nowogród, Jedwabne 9 22px powiat grajewski 967,62 47 039GrajewoSzczuczyn, Rajgród 6 22px powiat siemiatycki 1459,46 43 910SiemiatyczeDrohiczyn 9 22px powiat zambrowski 733,12 43 390Zambrów 5 22px powiat hajnowski 1623,53 42 293HajnówkaKleszczele 9 22px powiat moniecki 1381,79 40 251MońkiKnyszyn, Goniądz 7 22px powiat kolneński 940,10 37 983KolnoStawiski 6 22px powiat suwalski 1307,00 35 606Suwałki * 9 22px powiat sejneński 855,17 19 807Sejny 5 * nie zalicza się do powiatu ziemskiego
Urbanizacja
Demografia thumb|upright=1.2|Piramida płci i wieku – dane z 30 czerwca 2007GUS. Rocznik demograficzny 2008, s. 545.
Według danych z 31 grudnia 2025 r. województwo miało 1 126 679 mieszkańców, co stanowiło 3,02% ludności Polski.
Dane z 31 grudnia 2025 r.: Opis Ogółem Kobiety Mężczyźnijednostka osób % osób % osób %populacja 1 126 679 100 578 856 51,38 547 823 48,62powierzchnia 20 186,80 km²gęstość zaludnienia(mieszk./km²) 55,8 28,7 27,1
Bardzo niska gęstość zaludnienia 61 os./km², największe zaludnienie (poza miastami) w zachodniej i środkowej części województwa podlaskiego; w Białymstoku i okolicach mieszka 1/3 ludności; niższy od średniej krajowej stopień urbanizacji 57,8%; wyższy przyrost naturalny 1,2, ujemne saldo migracji (0,6).
Podlaskie jest województwem najbardziej zróżnicowanym w Polsce pod względem etnicznym i kulturowym. Od stuleci sąsiadują tu różne narodowości i wyznania. Poza ludnością polską mieszkają tu: Białorusini (ok. 23 tys.), Litwini (ok. 4 tys.), Amerykanie (ok. 2 tys.), Ukraińcy (ok. 2 tys.), Anglicy (ok. 1 tys.), Rosjanie (ok. 0,9 tys.), Niemcy (ok. 0,9 tys.), Tatarzy (ok. 0,5 tys.), Romowie, Żydzi.
Występuje tu najliczniejsze w Polsce skupisko ludności prawosławnej (ok. 95 tys., 63,1% wyznawców prawosławia w całym kraju), w Grabarce znajduje się ośrodek pielgrzymek prawosławnych (dane z 2021 roku).
Mniejszości narodowe i etnograficzne w powiatach i gminach województwa podlaskiego +PopulacjaBiałorusiniLitwiniUkraińcyWojewództwo podlaskie1 154 28323 242 (2,01%)4 550 (0,39%)2 148 (0,19%)Białystok294 2426 443 (2,19%)109 (0,04%)724 (0,25%)Łomża60 84849 (0,08%)6 (0,01%)37 (0,06%)Suwałki69 22994 (0,13%)391 (0,56%)38 (0,05%)Powiat augustowski55 77390 (0,16%)35 (0,06%)31 (0,06%)Powiat białostocki154 2552 437 (1,58%)25 (0,02%)184 (0,12%)Powiat bielski52 4275 274 (10,06%)17 (0,03%)428 (0,82%)Powiat grajewski45 48133 (0,07%)14 (0,03%)9 (0,02%)Powiat hajnowski40 4397 475 (18,18%)6 (0,01%)428 (1,06%)Powiat kolneński36 37429 (0,08%)3 (0,01%)12 (0,03%)Powiat łomżyński49 95458 (0,12%)5 (0,01%)18 (0,04%)Powiat moniecki38 49056 (0,12%)5 (0,01%)12 (0,03%)Powiat sejneński19 18422 (0,11%)3 788 (19,75%)4 (0,02%)Powiat siemiatycki42 159599 (1,42%)7 (0,02%)117 (0,28%)Powiat sokólski63 445451 (0,71%)18 (0,03%)21 (0,03%)Powiat suwalski35 02850 (0,14%)108 (0,31%)22 (0,06%)Powiat wysokomazowiecki54 85658 (0,11%)9 (0,02%)27 (0,05%)Powiat zambrowski42 09924 (0,06%)4 (0,01%)36 (0,09%)
Religia mały|Biała Synagoga w Sejnach
Administracja i polityka thumb|upright|Pieczęć woj. podlaskiego mały|upright|Logo Województwa Podlaskiego
Samorząd wojewódzki Organem stanowiącym samorządu jest Sejmik Województwa Podlaskiego, składający się z 30 radnych. Siedzibą sejmiku województwa jest Białystok. Sejmik wybiera organ wykonawczy samorządu, którym jest zarząd województwa, składający się z 5 członków z przewodniczącym mu marszałkiem. Obecny skład zarządu przedstawia się następująco: marszałek – Łukasz Prokorym, wicemarszałkowie: Wiesława Burnos i Marek Malinowski, członkowie zarządu: Bogdan Dyjuk i Jacek Piorunek.
Administracja państwowa Organem administracji rządowej jest wojewoda, wyznaczany przez Prezesa Rady Ministrów. Siedzibą wojewody jest Białystok(Art. 3.) Ustawa z dnia 24 lipca 1998 r. ()., gdzie znajduje się Podlaski Urząd Wojewódzki w Białymstoku. W ramach urzędu działa także delegatura w Łomży(§ 9. Statut PUW w Białymstoku) Zarządzenie Nr 55/09 Wojewody Podlaskiego z dnia 19 maja 2009 r. (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2009 r., Nr 128, poz. 1437).. Obecnie wojewodą jest Jacek Brzozowski, a wicewojewodami Michał Gąsowski i Arkadiusz Waszkiewicz.
Gospodarka thumb|left|Odsetek pracujących według grup sekcji PKD2007 w powiatach województwa w 2012 roku W 2012 r. produkt krajowy brutto woj. podlaskiego wynosił 36,1 mld zł, co stanowiło 2,2% PKB Polski. Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca wynosił 30,1 tys. zł (71,7% średniej krajowej), co plasowało podlaskie na 14. miejscu względem innych województw.
W 2010 r. produkcja sprzedana przemysłu w woj. podlaskim wynosiła 16,7 mld zł, co stanowiło 1,7% produkcji przemysłu Polski. Sprzedaż produkcji budowlano-montażowej w podlaskim wynosiła 4,8 mld zł, co stanowiło 3,0% tej sprzedaży Polski.
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie mieszkańca woj. podlaskiego w 3. kwartale 2011 r. wynosiło 3220,88 zł, co lokowało je na 11. miejscu względem wszystkich województwObwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 28 listopada 2011 r. ()..
We wrześniu 2019 r. liczba zarejestrowanych bezrobotnych w województwie obejmowała ok. 32,8 tys. mieszkańców, co stanowi stopę bezrobocia na poziomie 6,9% do aktywnych zawodowo.
Według danych z 2011 r. 11,0% mieszkańców w gospodarstwach domowych woj. podlaskiego miało wydatki poniżej granicy ubóstwa skrajnego (tzn. znajdowało się poniżej minimum egzystencji), co stanowiło największy odsetek względem innych województw.
Fauna i flora mały|Żubry w Białowieskim Parku Narodowym Według danych z 31 grudnia 2012 r. w woj. podlaskim lasy obejmowały powierzchnię 618,4 tys. ha, co stanowiło 30,6% jego powierzchni. 32,7 tys. ha lasów znajdowało się w obrębie parków narodowych.
Spotkać tu można łosie, wilki, rysie i żubry żyjące w Puszczach Białowieskiej oraz Knyszyńskiej.
Ochrona środowiska mały|Biebrzański Park Narodowy Na terenie województwa istnieją 4 parki narodowe, w tym najstarszy w Polsce Białowieski Park Narodowy, a także o największej powierzchni, czyli Biebrzański Park Narodowy. Dwa pozostałe parki narodowe to wigierski i narwiański. mały|Wigierski Park Narodowy Ochrona przyrody i środowiska naturalnego w województwie podlaskim obejmuje także 3 parki krajobrazowe, 85 rezerwatów przyrody oraz 2051 pomników przyrody.
Parki narodowe: Białowieski Park Narodowy Biebrzański Park Narodowy Narwiański Park Narodowy Wigierski Park Narodowy
Parki krajobrazowe: Suwalski Park Krajobrazowy