mały|Julianna i Eupraksja Moskiewskie, ikona wystawiona w monasterze Poczęcia św. Anny w Moskwie Julianna, imię świeckie nieznane (zm. 1393 r. w Moskwie) – rosyjska mniszka prawosławna, przełożona monasteru św. Aleksego w Moskwie, święta prawosławna.
Życiorys Głównym źródłem informacji dotyczącym Julianny jest wzmianka w Latopisie Troickim, wskazująca, iż Julianna, ihumenia monasteru św. Aleksego w Moskwie, zmarła w 1393 r. W latopisie zapisano również, iż ihumenia pochodziła z zamożnej rodziny z Jarosławia, a w klasztorze przeżyła ponad 30 lat. Julianna została postrzyżona na mniszkę w końcu lat 50. XIV w., być może po tym, gdy została wdową. Żyła w monasterze św. Aleksego, jednej z najstarszych żeńskich wspólnot monastycznych w Moskwie, niemalże od początku jej istnienia. W latach 70. XIV w., z błogosławieństwa metropolity kijowskiego Aleksego, wprowadziła w monasterze św. Aleksego całkowicie wspólnotowy porządek życia. Latopis Troicki opisuje ją jako przełożoną wspólnoty liczącej około 90 kobiet, cieszącą się wielkim autorytetem wśród mniszek i zasłużoną na polu dobroczynności.
Źródła cerkiewne nazywają Juliannę – podobnie jak żyjącą w podobnym czasie mniszkę Eupraksję – rodzoną siostrą metropolity kijowskiego AleksegoИстория московского Алексеевского девичьего монастыря. Jest to jednak mało prawdopodobne, gdyż Aleksy był synem pochodzącego z Jarosławia bojara Fiodora Biakonta, podczas gdy Julianna miała wywodzić się z Jarosławia. Również we wczesnych żywotach Aleksego brak wzmianek o jego siostrach-mniszkach. Bardziej prawdopodobne jest, że Julianna była dalszą krewną metropolity lub jego uczennicą duchową. Dopiero niektóre późniejsze synodyki, księgi zawierające wykazy imion krewnych metropolity Aleksego na potrzeby modlitewnego ich wspominania, zawierają imię Julianny lub Julii.
Kult mały|Relikwiarz Julianny i Eupraksji w monasterze Poczęcia św. Anny w Moskwie. Na ikonie mniszki przedstawiono z metropolitą kijowskim Aleksym Kult Julianny, wymienianej razem z mniszką Eupraksją, funkcjonował od początku istnienia monasteru Poczęcia św. Anny w Moskwie, powstałego na moskiewskiej Ostożence w pierwotnym miejscu monasteru św. Aleksego. Miejsce pochówku obydwu mniszek na terenie klasztoru zostało zabezpieczone, zaś w XVIII w. ze środków darowanych przez A. Aniczkową zbudowano na nim kaplicę Ikony Matki Bożej "Krzew Gorejący". Na nowej tablicy na miejscu pochówku obu mniszek, wykonanej w 1781 r., Juliannę i Eupraksję nazwano siostrami metropolity Aleksego. Cerkiew istniała do 1887 r., gdy została rozebrana, a miejsce pochówku znalazło się wewnątrz nowo otwartej świątyni pod wezwaniem Kazańskiej Ikony Matki Bożej. Od 1864 r. mniszki monasteru Poczęcia św. Anny prowadziły wykaz cudów, do jakich miało dojść nad grobami Julianny i Eupraksji, odnotowując 70 takich sytuacji.
Formalna kanonizacja Julianny i Eupraksji, z ograniczeniem zasięgu kultu do eparchii moskiewskiej, miała miejsce w 2001 r. Na Soborze Biskupów Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego w 2008 r. kult świętych mniszek został rozszerzony na cały Rosyjski Kościół Prawosławny. Dniem ich wspomnienia jest 3/16 maja. Julianna i Eupraksja zaliczają się również do Soboru Świętych Moskiewskich.
Przypisy
Kategoria:Urodzeni w XIV wieku Kategoria:Zmarli w 1393 Kategoria:Rosyjskie zakonnice prawosławne Kategoria:Święci prawosławni Kategoria:Ludzie związani z Moskwą