Pelagia Kwapulińska (ur. 24 grudnia 1943 w Kochłowicach, zm. 29 lutego 2000) – polska historyczka i pedagog, doktor nauk humanistycznych, nauczycielka historii związana całym swoim życiem zawodowym z III Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Pawła II w Rudzie Śląskiej.
Życiorys Pochodzi z Kochłowic (późniejsza część Rudy Śląskiej). Po ukończeniu w 1961 roku III Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Niewidoka w Rudzie Śląskiej zdecydowała się na kontynuację nauki w późniejszej Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach, do której się ostatecznie nie dostała. Podjęła natomiast studia na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego, które ukończyła w 1966 roku.
Wróciła do Rudy Śląskiej, gdzie podjęła pracę jako nauczycielka historii w swojej szkole średniej, z którą związała się przez całe swoje życie zawodowe. Prowadziła także zajęcia pozalekcyjne. Uczniowie darzyli ją dużym autorytetem, rozbudziła w nich zainteresowania historią miasta i regionu. Interesowała się też życiem i twórczością Jana Wyplera.
W 1969 roku założyła Izbę Pamięci, mając początkowo na celu skompletowanie pamiątek z okresu powstań śląskich i plebiscytu, lecz wobec dużego napływu eksponatów rozszerzono jej zakres tematyczny. Powstały trzy działy: numizmatyczny, etnograficzny i historyczny, a z biegiem lat placówkę przekształcono w Muzeum Szkolne. W 1988 roku jej muzeum zostało nagrodzone I nagrodą w konkursie na wzorcową pracownię szkolną i pozaszkolną.
W 1976 roku została zatrudniona przez Towarzystwo Przyjaciół Rudy Śląskiej na stanowisku kustosza w Miejskiej Izbie Regionalnej, a po założeniu Muzeum Społecznego w Rudzie Śląskiej została mianowana na stanowisko głównego konserwatora.
Podjęła się także działalności naukowej. W 1987 roku zaczęła prace nad demografią Kochłowic XIX wieku, co doprowadziło do otwarcia przewodu doktorskiego. 16 grudnia 1998 roku uzyskała stopień doktora nauk humanistycznych na Uniwersytecie Wrocławskim. Promotorem jej pracy pn. Ludność parafii kochłowickiej w latach 1801–1900 był prof. Zbigniew Kwaśny.
Związana była z Klubem Inteligencji Katolickiej w Rudzie Śląskiej.
Zmarła po długiej walce z chorobą 29 lutego 2000 roku. Pochowana została wspólnie z bratem Józefem na cmentarzu przy ulicy ks. L. Tunkla w Rudzie Śląskiej (rząd 17, numer 11).
Wybrane publikacje Jan Wypler (1890–1965) – tłumacz, literat, pedagog, sinolog (1984) Śluby w parafii kochłowickiej w XIX w. (1995) Urodzenia w parafii kochłowickiej w latach 1801–1900 (1995)
Ordery i odznaczenia Nagroda Ministra Edukacji Narodowej (1972) Medal Komisji Edukacji Narodowej (1974) Dyplom Ministra Kultury i Sztuki za osiągnięcia w upowszechnianiu kultury (1986) Złoty Krzyż Zasługi (1989) Nagroda Kuratora Oświaty w Katowicach (1997)
Upamiętnienie Muzeum Szkolne im. dr Pelagii Kwapulińskiej w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr 3 im. Jana Pawła II w Rudzie Śląskiej, nazwane jej imieniem w 2001 roku Tabliczka na stałej wystawie upamiętniającej ważne postacie w historii Rudy Śląskiej, na murze przy kolonii Ficinus Ulica Pelagii Kwapulińskiej w Rudzie Śląskiej
Przypisy
Kategoria:Urodzeni w 1943 Kategoria:Ludzie urodzeni w Kochłowicach (Ruda Śląska) Kategoria:Zmarli w 2000 Kategoria:Pochowani w Rudzie Śląskiej Kategoria:Ludzie związani z Rudą Śląską Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Wrocławskiego Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polscy nauczyciele historii Kategoria:Działacze KIK Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi