Казимир III Велики бил крал на Полска од 1333 до 1370 година и последниот владетел од династијата Пјаст. Тој се смета за еден од најзначајните полски владетели во средниот век поради неговите обемни реформи, зајакнувањето на државата и развојот на правниот и административниот систем.
Биографија Казимир III е роден во 1310 година како син на кралот Владислав I Локетек. По смртта на својот татко во 1333 година, тој го наследил престолот во период кога Полска била ослабена и делумно расцепкана. Неговото владеење било насочено кон стабилизација на државата, внатрешна консолидација и дипломатско зајакнување на позицијата на Полска во Европа.
Една од најважните карактеристики на неговото владеење е реформата на правниот систем. Казимир III вовел пишани закони и унифицирани правни норми, со што значително ја намалил феудалната анархија. Тој исто така иницирал изградба на голем број замоци и утврдувања, поради што добил и прекар „Велики“.
Во економската сфера, го поттикнувал развојот на градовите и трговијата. Основана е и Краковската академија во 1364 година (денешен Јагелонски универзитет), која е една од најстарите високообразовни институции во Средна Европа.
Во надворешната политика, Казимир III водел претежно дипломатски пристап. Со склучување договори успеал да избегне големи војни и привремено ја стабилизирал границата со Чешка и Тевтонскиот ред. Во 1340 година ја проширил полската контрола кон делови од Рутенија (денешна западна Украина).
Наследување Наследувањето на Казимир III Велики било однапред уредено, бидејќи тој немал машки наследник. Со неговата смрт во 1370 година завршила директната машка линија на династијата Пјаст, која владеела со Полска со векови.
Казимир III немал синови, па прашањето за наследник било решено преку династички договори и семејни врски. Најважната врска била преку неговата сестра Елизабета од Полска, која била мајка на унгарскиот крал Лајош I.
Уште за време на неговото владеење, Казимир III постигнал договор со унгарската династија на Анжујците според кој, доколку тој умре без машки наследник, полската круна ќе премине на Лајош I. Овој договор бил потврден и прифатен од полското благородништво во 1355 година преку т.н. Будимска привилегија, со која благородниците добиле и дополнителни права во замена за поддршка на наследството.
По смртта на Казимир III во 1370 година, престолот на Полска навистина преминал во рацете на Лајош I. Тој станал крал и на Полска, но главно владеел од Унгарија, па управувањето со Полска го доверил на намесници и влијателни полски благородници. Со ова наследување завршила династијата Пјаст на полскиот престол и започнал период на династичка унија меѓу Полска и Унгарија под Анжујската династијата. По смртта на Лајош I, прашањето за наследството повторно се отворило и подоцна довело до доаѓање на Јадвига од Полска на престолот.
Категорија:Кралеви на Полска