Сокэ Кубота Такаюкі(宗家孝行窪田 |Soke Kubota Takayuki) — гранд-майстар баявых мастацтваў, 10 Дан, стваральнік унікальнага стылю каратэ Gosoku Ryu, заснавальнік INTERNATIONAL KARATE ASSOCIATION.
Пачатак шляху Жыццёвы шлях Сокэ Кубота Такаюкі ўнікальны і цікавы. Гэта гісторыя поспеху, выходнага з спалучэння прыроднай адоранасці, выдатнай працавітасці і надзвычайнай зацятасці, якія і вывелі любазнальнага хлапчука з японскага вострава Кюсю на самыя вяршыні свету каратэ, дапамаглі дабіцца поспеху ў кіно, ўзначаліць эліту інструктараў сілавых структур. Гісторыя жыцця чалавека, які стварыў сябе, расказана самім Сокэ Кубота Такаюкі ў шматлікіх інтэрв'ю. Сокэ Кубота Такаюкі нарадзіўся 20 верасня 1934 года ў горадзе Кумамота на востраве Кюсю на поўдні Японіі, дзе знакаміты і легендарны фехтавальшчык Міямото Мусасі правёў апошнія шэсць гадоў свайго жыцця. Сокэ Кубота Такаюкі нарадзіўся ў сям'і Дэндзіро (бацька) і Сэмо (маці) Кубота. Цікавы факт, што сям'я Кубота была нашчадкамі клана самураяў, якія за 300 гадоў да гэтага заваявалі Акінаву і забаранілі баявыя мастацтвы. Кубота Дэндзіро быў майстрам Дзюдзюцу і Дзюкэндо (японскі штыкавы бой). Ён верыў, што баявыя мастацтвы — гэта шлях да самаўдасканалення і паклапаціўся аб тым, каб усе яго 6 дзяцей вывучылі хаця б адно з мастацтваў. Адзін з братоў Сокэ Кубота Такаюкі пазней стаў майстрам кэндо, другі майстрам Дзюдзюцу, трэці трэнерам японскай алімпійскай зборнай па валейболу. Першыя крокі ў спасціжэнні баявых мастацтваў прыйшліся на цяжкія галодныя ваенныя гады, калі Японія прайгравала вайну, і ўся краіна рыхтавала сябе да процістаяння замежнаму ўварванню, першым з тых часоў, як многія стагоддзі таму орды мангольскага хана Хубілая ўварваліся ў краіну. У той раз захопнікі былі пераможаныя з дапамогай «Ямамота Тамасі» — баявога духу самурая і «Камікадзэ» — «боскага ветру», які раскідаў баявыя караблі манголаў ў самы крытычны момант бітвы. Менавіта гэтымі ідэямі і кіраваўся першы настаўнік Сокэ Кубота Такаюкі — яго бацька Кубота Дэндзіро, які навучаў чатырохгадовага хлопчыка асновам дзюдо і кэндо. «Гэта была вельмі цяжкая трэніроўка: усё засноўвалася на ліку 500: 500 удараў рукамі, 500 удараў нагамі, 500 перасоўванняў, 500 удараў па маківары … А на наступны дзень было тое ж самае. Мой бацька вучыў мяне для бою, вучыў для забойства, а не для развіцця, для вайны, а не для спорту. Мы трэніраваліся вельмі, вельмі ўпарта для рэальнай барацьбы. Гэта — шлях, якім ішло навучанне каратэ ў той час.» — Сокэ Кубота Такаюкі Першы вопыт у баявых мастацтвах Сокэ Кубота Такаюкі набыў пад апекай 2-х экспертаў з вострава Акінава, раскватэраваных у іх раёне. У падзяку за прытулак і ежу, яны выкладалі асновы тотэ (у той час на востраве Акінава не было назвы «каратэ»). Іх звалі Тэрада і Токунага. Рыхтуючыся да хуткага ўварвання, яны выкладалі стыль, які быў жорсткі і бязлітасны, прыстасаваны да рэальнага бою супраць замежных захопнікаў. Гэта быў жорсткі і хуткі стыль, які пазней развіўся ў ўласную ўнікальную сістэму Сокэ — Gosoku Ryu.
«Тэрада і Токунага проста паказалі нам асновы. Навучанне было ў асноўным базавым, галоўным чынам удары кулаком і процістаянне ўдару. Яны не паказвалі нам занадта шмат удараў нагамі. Я памятаю адзін дзень, калі яны паказвалі нам, як, трымаючы вострыя камяні, рабіць „больш моцны“ цукі. Мне было толькі 5 або каля…яны загадалі мне ўзяць доўгі, востры камень падобны да нажа…» — Сокэ Кубота Такаюкі
Гэтыя заняткі зарадзілі ў юным Сокэ Кубота Такаюкі смагу спасціжэння баявых мастацтваў, падштурхнулі да пошуку ўласнага шляху.
«Я працягваў навучацца самастойна. У мяне сталі з'яўляцца свае ўласныя ідэі. Мне было ўсяго 5 або 6 … Мая маці, напэўна, лічыла мяне вар'ятам. Я мог знікнуць на ўсю ноч і адправіцца ў лес у гарыстай мясцовасці ззаду нашага дома і разважаць. Я не спяваў песні або рабіў што-небудзь накшталт гэтага … я толькі канцэнтраваўся. Шмат часу я навучаўся працы з кароткай палкай. Палкі заўсёды меліся пад рукой, і гэта здавалася даволі натуральнай зброяй.» — Сокэ Кубота Такаюкі
Токіа Пасля акупацыі Японіі амерыканцамі, жыццё сям'і Кубота стала яшчэ цяжэй, і падобна многім іншым маладым людзям, 13-гадовы Сокэ Кубота Такаюкі адправіўся шукаць сваё шчасце ў Токіа. «Я ўбіў сабе ў галаву, што павінен з'ехаць у Токіа. Я не быў ні ў чым упэўнены, я проста адчуваў, што павінен гэта зрабіць. Усёж-такі, я быў толькі дзіця сваёй краіны. Мая маці сказала мне, калі такі мой выбар, я магу ехаць, але … ўжо не вяртацца. Аб вяртанні не магло быць і гаворкі. Зараз я азіраюся назад і разумею, што гэта дапамагло сфарміраваць мой характар. Вы робіце выбар, вы здзяйсняеце задуманае і ўкладываеце ў гэта 100 % вашых намаганняў. Гэта дапамагло мне стаць лепшым у баявых мастацтвах, больш моцным чалавекам.» — Сокэ Кубота Такаюкі Пасляваенны Токіа сустрэў юнака беспарадкамі, голадам, вуліцамі, запоўненымі валацугамі, чорным рынкам і дробнымі злачынствамі, актыўнай дзейнасцю гангстэраў і звыклым гвалтам. Але незалежна ад усяго ён заўсёды знаходзіў час трэніравацца. Гэта былі ўсё яшчэ толькі асновы, але ён вучыўся пастаянна.
Самым яркім успамінам тых гадоў назаўсёды засталіся чэргі за хлебам. Каб атрымаць добрае месца ў чарзе, трэба было ўставаць ў 3 ці 4 гадзіны раніцы. У такой чарзе і адбылася сустрэча, крута змяніўшая лёс Сокэ Кубота Такаюкі.
«Я быў у раёне аднаго з мясцовых аддзяленняў паліцыі, калі ўспыхнуў скандал. Я дапамог паліцэйскім. У гэты дзень я і пазнаёміўся з дэтэктывам па імя Карыно, з якім я працягваю стасункі да гэтага часу. Карыно ўзяў мяне пад крыло і шмат мне дапамагаў. Ён прывёў мяне ў першае додзё. Уладальнікам школы быў кітайскі майстар па імя Цай. Я назіраў за ім гадзінамі. Зараз мне здаецца, што менавіта ад яго пачалі зараджацца некаторыя з маіх ідэй адносна кругавых рухаў.» — Сокэ Кубота Такаюкі
Так Сокэ Кубота быў адзначаны паліцыяй Токіа і, у хуткім часе 14-гадовы Сокэ Кубота Такаюкі выкладаў мастацтва абароны голымі рукамі афіцэрам паліцэйскага аддзялення Камата. Моцная, жорсткая і практычная, некалькі незвычайная тэхніка Сокэ Кубота Такаюкі была прызнана паліцыяй як ідэальная для ўмоў пасляваеннага Токіа, дзе сярэднія паліцэйскія, навучаныя і несумненна адважныя, не заўсёды маглі супрацьстаяць добра навучаным баявікам якудза. Але толькі не тыя афіцэры, якіх вучыў Сокэ Кубота. Прыхільнік навучання ўласным прыкладам, ён, як тайны агент, ўключаўся ў разнастайныя небяспечныя сітуацыі, каб праверыць і даказаць эфектыўнасць сваёй методыкі.
«Карыно пазнаёміў мяне з людзьмі, якім падабаўся мой падыход да воінскіх мастацтваў. Дзякуючы гэтаму, я атрымаў магчымасць, падзяліцца маімі ідэямі з вялікім лікам паліцэйскіх. Гэта дапамагло мне ўдасканальваць маё ўласнае мастацтва, перапрацоўвая ўсё гэта ў мой уласны стыль.» — Сокэ Кубота Такаюкі
Праз сяброў, падобных Карыно, ён сустрэў многіх іншых майстроў і не толькі каратэ, але і розных іншых баявых мастацтваў. Гэта быў вельмі цікавы час. Ён знаёміцца з Дэмура Фуміо (Сіто Рю), Тояма Канкэном (Сюдокан), Конісі (Рёбу Кай). У семнаццаць гадоў Сокэ Кубота адкрывае ў Токіа ўласнае додзё.
«Я пачаў выкладаць каратэ праз пару гадоў пасля таго, як перабраўся ў Токіа. У той час была Японская Асацыяцыя Каратэ Мікамі, а таксама стыль Сіто-рю Дэмура Фуміо. Мы мелі звычай дапамагаць адзін аднаму і наведваць якое-небудзь додзё, каб выкладаць і абменьвацца вопытам і тэхнікай. Я меў магчымасць назіраць заняткі і адбіраць тое, што мне падыходзіла. Калі мне падабалася якая-небудзь тэхніка або ідэя, я вяртаўся да яе ў сваёй уласнай трэніроўцы і спрабаваў гэта прымяніць.» — Сокэ Кубота Такаюкі
У гэтыя ж гады Сокэ Кубота сур'ёзна цікавіцца тэхнікай барацьбы, у асаблівасці, свайго куміра надзвычай папулярнага тады Рыкідозана.
«Байцы таго часу адрозніваюцца ад байцоў, якіх мы назіраем у нашыя дні. Большасць з іх былі даволі жорсткімі. У мяне быў свой кумір Рыкідозан. Ён быў вельмі знакаміты тады. Я заўсёды хацеў сустрэць яго. Нарэшце я атрымаў шанец, хаця яго ахоўваў целаахоўнік. Ён, верагодна, думаў, што я вар'ят! Так ці інакш, нам удалося пагаварыць, і мы абодва былі здзіўленыя гэтай размовай. Мы маглі гаварыць гадзінамі аб трэніроўцы ў воінскіх мастацтвах. Праз яго я пазнаёміўся з Ояма Масутацу, які аказаўся настолькі ж вар'ятам адносна воінскіх мастацтваў, як і я, і мы размаўлялі даволі доўга. Мы мелі звычай шмат трэніравацца на макивары. Калі Мас Ояма выдаваў сваю першую кнігу, ён вырашыў выкарыстаць у ёй маё фота — але толькі маю руку. Ён не хацеў выкарыстаць мой твар!» — Сокэ Кубота Такаюкі
Пастаянны пошук і зносіны з майстрамі розных адзінаборстваў вядуць да таго, што Сокэ Кубота Такаюкі дасягае высокага ўзроўню майстэрства ў розных стылях баявых мастацтваў. Ён з’яўляецца майстрам чорнага поясу ў Gosoku Ryu 10 Дан, Гяку Дзіцу, Айкідо, Дзюдо, Кэндо, Іайдо, Тосін Рю, Тайхо Дзіцу.
Gosoku Ryu
Вынікам даследавання розных баявых сістэм стала стварэнне ўласнага стылю Gosoku Ryu, што ў перакладзе значыць Жорсткі і хуткі стыль, а таксама іншых прыкладных сістэм паядынку: Кубодзіцу, Куботан, Куботай, Кубокідо і іншыя.
«Я навучаю стылю Gosoku Ryu. Ён не выглядае занадта эфектна, але ён вельмі эфектыўны. Я вучу, як выкарыстоўваць сілу, калі неабходна адказаць сілай, як выкарыстаць хуткасць, калі трэба адказаць хуткасцю, я нават вучу, як выкарыстоўваць ўцёкі, калі ўцёкі з'яўляюцца адзіным выхадам.» — Сокэ Кубота Такаюкі Няма такой тэхнікі, якая здольная эфектыўна працаваць у любой сітуацыі. Кожная сітуацыя ўнікальная, мае занадта шмат пераменных. Вам патрэбна разнастайная тэхніка, таму што людзі розныя, і вы павінны мець інструменты, каб мець справу з рознымі праціўнікамі. Вам неабходна валодаць усімі неабходнымі псіхічнымі элементамі, а таксама розумам, які іх эфектыўна скамбінуе. «Паколькі я вывучаў розныя стылі, я разумею іх моцныя і слабыя бакі. Напрыклад, некаторыя стылі каратэ вельмі добрыя наступальнымі манеўрамі, але ў іх недастатковы набор ахоўных дзеянняў. Вось чаму настолькі важныя спарынгі супраць прадстаўнікоў многіх і розных стыляў. У Gosoku Ryu я аб'яднаў шмат розных метадаў.» — Сокэ Кубота Такаюкі Паступова вядомасць Сокэ Кубота Такаюкі расце, яго запрашаюць для дэманстрацыі каратэ на амерыканскія ваенныя базы, некаторы час ён працуе целаахоўнікам у амерыканскага амбасадара Эдвіна Райшаўэра. Зносіны з Райшаўэрам і яго жонкай даюць яму першае рэальнае ўяўленне аб культуры, псіхалогіі, ладу жыцця і мыслення на Захадзе. Гэта знаёмства вельмі дапамагло станаўленню Сокэ Кубота Такаюкі як чалавека і майстра. «Мой вопыт працы з паслом дапамог мне пераадолець цяжкасці зносін з рознымі культурамі. Паколькі я працую з паліцэйскімі, я павінен заўсёды памятаць, хто гэтыя людзі, якая іх культура, што прымальна і што не прымальна для іх. Японскі спосаб мыслення можа быць вельмі сур'ёзнай перашкодай у Амерыцы, Францыі або дзе-небудзь. Вы можаце сустрэць у мяне студэнтаў з Францыі, Італіі, Ганконгу, Мексікі, Карэі і так далей — гэта ўсё нагадвае наведванне Арганізацыі Аб'яднаных Нацый!» — Сокэ Кубота Такаюкі
Міжнародны Фестываль баявых мастацтваў
Важнай падзеяй у жыцці Сокэ Кубота Такаюкі становіцца ўдзел у штогадовым Міжнародным Фестывалі баявых мастацтваў ў Лонг Біч, арганізаваным бацькам амерыканскага каратэ Эдам Паркерам. На гэтую грандыёзную падзею былі запрошаны самыя яркія майстры адзінаборстваў з усяго свету. Дастаткова назваць імёны: Брус Лі, Гранд майстра тэквандо Джуна Рі, вядомых майстроў ушу, упершыню стаўшага чэмпіёнам свету Чака Норрыса і іншых ўзыходзячых зорак Амерыкі. На гэтым фестывалі Сокэ Кубота шакаваў гледачоў дэманстрацыяй экстрэмальных магчымасцяў чалавека, наносячы ўдары кувалдай па ўласным кулаку.