Wągrowiec jest ściśle związany z zakonem cystersów łekneńskich i rodem Pałuków. W Wągrowcu mieszkali znani i podziwiani ludzie, m.in. Jakub Wujek, który przetłumaczył Biblię na język polski, a wągrowieckie gimnazjum (obecnie I LO) ukończył Stanisław Przybyszewski.
W renesansie dla miasta Ołtarz główny i Ołtarz Matki Boskiej Różańcowej wykonał znany ówcześnie malarz i rzeźbiarz, Mateusz Kossior. W XVII w. działała w Wągrowcu szkoła Św. Marii Magdaleny przy kościele cysterskim, jej rektorem i altarystą w 1639 r. był Adam GradowiczLeon Formanowicz, Katalog druków polskich XVI-go wieku Biblioteki Kapitulnej w Gnieźnie, 1930, s. 28..
Zabory Polski i okres II Rzeczypospolitej
W 1793 miasto znalazło się pod zaborem pruskim – z niemiecką nazwą Wongrowitz. Mieszkało tu wówczas zaledwie 612 osób i było 111 drewnianych domów. Wiek XIX przyniósł pewne ożywienie gospodarcze. W 1881 zarejestrowano już 4392 mieszkańców.
W okresie międzywojennym miasto było siedzibą superintendentury (diecezji) Wągrowiec Ewangelickiego Kościoła Unijnego. Funkcję superintendenta pełnił pastor Richard Hildt, który był jednocześnie proboszczem ewangelicko-unijnej parafii w Wągrowcu w 1937 liczącej 1500 wiernychStefan Grelewski, Wyznania protestanckie i sekty religijne w Polsce współczesnej, Lublin 1937, s.