Od 1775 twierdza św. Elżbiety utraciła swoje znaczenie obronne. W 1784 twierdzę zlikwidowano. Całą artylerię przewieziono do Chersonia, a sama twierdza w ciągu kilku lat stopniowo została rozbrojona. W 1794 przechowywano tu jeszcze 162 sztuki broni, które służyły 277 strzelcom. Do przygranicznych miast, głównie do Chersonia, wywożono działa i artylerię. W kwietniu 1795 do Nowomyrhorody wysłano 5 armat. W dawnej twierdzy zachowały się jedynie dwie armaty – ustawione są one na kamiennych cokołach przy wejściu od strony dawnej bramy głównejО устройстве новых укреплений по границам Екатеринославской губернии. W latach 1797–1801 twierdza była centrum administracyjnym guberni noworosyjskiej. Całkowite zniesienie statusu twierdzy nastąpiło 15 marca 1805. Rozwiązano garnizon, lecz w koszarach przez wiele lat mieścił się batalion (trzy kompanie).
Zarys twierdzy stał się emblematem miastaКривенко В. Герб і прапор Кіровограда // Знак. — 1998. — № 17. — С. 5..
W latach wojny ukraińsko-sowieckej bolszewicy utworzyli tu więzienie dla przeciwników politycznych, przede wszystkim dla atamanów Republiki Chołodnojarskiej.
Od 1950 na terenie dawnej twierdzy znajduje się zespół pamięci poświęcony Armii Czerwonej.