ὥστε ()

hṓste

przysłówek (1.1) w porównaniach, zwłaszcza w języku epickim: jak, niczymHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, wyd. 9, Oxford 1940, hasło „ὥστε”, Scaife ATLAS (1.2) wskazując okoliczność, właściwość lub przyczynę: jako, jako że, ponieważ, skoro spójnik (2.1) wprowadzający skutek przedstawiany jako rzeczywiście zaistniały: tak że, wskutek czegoHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, §§ 2251, 2255, 2257, 2274, Alpheios (2.2) z bezokolicznikiem, wprowadzający skutek możliwy, przewidywany, naturalny lub zamierzony, bez stwierdzenia, że rzeczywiście nastąpił: tak aby, tak żeby, aby, żeby, by, na tyle, byHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, §§ 2254, 2258–2267, Alpheios (2.3) wprowadzający wniosek lub następstwo wynikające z poprzedniej wypowiedzi: zatem, toteż, dlatego, wobec tego (2.4) rzadko, z bezokolicznikiem, wprowadzający warunek lub zastrzeżenie: pod warunkiem że, o ileHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 2268, Alpheios

(1.1) ὥς τε λέων ἐχάρη → jak lew ucieszył sięHomer, Ἰλιάς 3,23, Scaife ATLAS (1.1) οἱ δʼ ὥς τʼ αἰγυπιοὶ γαμψώνυχες → oni zaś jak sępy o zakrzywionych szponachHomer, Ὀδύσσεια 22,302, Scaife ATLAS (1.1) πάντες ὥστε τοξόται σκοποῦ τοξεύετʼ ἀνδρὸς τοῦδε → wszyscy jak łucznicy do celu strzelacie do tego człowiekaSofokles, Ἀντιγόνη 1033–1034, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) ῥεῖα μάλʼ ὥς τε θεός → bardzo łatwo, jako boginiHomer, Ἰλιάς 3,381, Scaife ATLAS (1.2) ὥς τε περὶ ψυχῆς → bo chodziło o życieHomer, Ὀδύσσεια 9,423, Scaife ATLAS (1.2) ὥστε δὲ ταῦτα νομίζων → jako że tak uważałHerodot, Ἱστορίαι 1,8,1, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.1) ἐπιπίπτει χιὼν ἄπλετος, ὥστε ἀπέκρυψε καὶ τὰ ὅπλα καὶ τοὺς ἀνθρώπους → spadł ogromny śnieg, tak że przykrył zarówno broń, jak i ludziKsenofont, Κύρου Ἀνάβασις 4,4,11, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.1) ἐνέπεσε ἡ στέγη, ὥστε ἀπʼ ἑκατὸν καὶ εἴκοσι παίδων εἷς μοῦνος ἀπέφυγε → zawalił się dach, tak że ze stu dwudziestu dzieci ocalało tylko jednoHerodot, Ἱστορίαι 6,27,2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.1) ὥστε οἱ μὲν ἐγγύτατα τῶν πολεμίων καὶ ἔφυγον ἐκ τῶν σκηνωμάτων → wskutek tego najbliżsi spośród wrogów nawet uciekli z namiotówKsenofont, Κύρου Ἀνάβασις 2,2,17, Scaife Viewer (2.2) μηχαναὶ πολλαί εἰσιν ἐν ἑκάστοις τοῖς κινδύνοις ὥστε διαφεύγειν θάνατον → istnieje wiele sposobów w każdym niebezpieczeństwie, aby uniknąć śmierciPlaton, Ἀπολογία Σωκράτους 39a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.2) ἔχω γάρ τριήρεις ὥστε ἑλεῖν τὸ ἐκείνων πλοῖον → mam bowiem triery, aby zdobyć ich okrętKsenofont, Κύρου Ἀνάβασις 1,4,8, Scaife Viewer (2.2) κραυγὴν πολλὴν ἐποίουν καλοῦντες ἀλλήλους, ὥστε καὶ τοὺς πολεμίους ἀκούειν → robili wielki hałas, wołając jedni drugich, na tyle, by nawet wrogowie mogli usłyszećKsenofont, Κύρου Ἀνάβασις 2,2,17, Scaife Viewer (2.3) ὥστʼ οὐχ ὕπνῳ γʼ εὕδοντά μʼ ἐξεγείρετε → zatem nie budzicie mnie ze snu, gdy śpięSofokles, Οἰδίπους Τύραννος 65, Scaife ATLAS (2.3) ὥστε, θάρρει, καταληψόμεθα αὐτόν → zatem bądź spokojny, zastaniemy goPlaton, Πρωταγόρας 311a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.3) θνητὸς δʼ Ὀρέστης, ὥστε μὴ λίαν στένε → śmiertelny zaś Orestes, zatem nie nazbyt rozpaczajSofokles, Ἠλέκτρα 1172, Scaife ATLAS (2.4) πολλὰ μὲν ἄν χρήματʼ ἔδωκε Φιλιστίδης ὥστʼ ἔχειν Ὠρεόν → Filistydes dałby wiele pieniędzy pod warunkiem że miałby OreosDemostenes, Περὶ τοῦ στεφάνου 18,81, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.4) τὰ ὅπλα παραδοῦναι καὶ σφᾶς αὐτοὺς Ἀθηναίοις ὥστε βουλεῦσαι ὅτι ἄν ἐκείνοις δοκῇ → oddać broń i siebie Ateńczykom pod warunkiem że postanowią to, co im wyda się właściweTukidydes, Ἱστορίαι 4,37,2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (2.4) ὑπισχνοῦντο ὥστε ἐκπλεῖν → obiecywali pod warunkiem że odpłynąKsenofont, Κύρου Ἀνάβασις 5,6,26, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

(2.1) z osobową formą czasownika; tryb oznajmujący przedstawia skutek jako rzeczywiście zaistniały; przeczenie: οὐ (2.2) z bezokolicznikiem; konstrukcja przedstawia skutek jako możliwy, przewidywany, naturalny lub zamierzony, nie stwierdzając explicite jego rzeczywistego zajścia; przeczenie zazwyczaj μή (2.2) po stopniu wyższym, często w konstrukcji ἤ ὥστε + bezokolicznik → zbyt … aby, więcej / większy niż żeby … (2.3) może rozpoczynać zdanie o charakterze współrzędnym lub niemal samodzielnym; występuje także przed trybem rozkazującym oraz pytaniem (2.4) z bezokolicznikiem

z połączenia ὡς + τε; według Smytha τε w tej formacji utraciło samodzielną funkcję łączącąHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 2250, Alpheios

w homerowych porównaniach forma jest często zapisywana rozdzielnie jako ὥς τε; LSJ klasyfikuje te wystąpienia pod hasłem ὥστε użycie porównawcze (1.1) jest przede wszystkim epickie, ale występuje również u poetów tragicznych