mały|Grób Władysława Araszkiewicza na cmentarzu Powązkowskim Władysław Stanisław Araszkiewicz (ur. 7 sierpnia 1905 w Radomiu, zm. 26 grudnia 1984 w Warszawie) – polski wynalazca i nauczyciel akademicki. Rektor Politechniki Warszawskiej.
Życiorys Urodził się 7 sierpnia 1905 w Radomiu w rodzinie Władysława (artysta malarz, nauczyciel rysunku, członek Polskiej Partii Socjalistycznej, po rewolucji w 1905, został zmuszony opuścić Królestwo Polskie) i Stanisławy z Szyllerów.
W 1924 ukończył Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie, następnie rozpoczął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. 6 kwietnia 1933 uzyskał dyplom inżyniera architekta z oceną dostateczną, jego praca dyplomowa nosiła tytuł „Dom wieżowy”. W związku z trudną sytuacją materialną rodziny, rozpoczął w latach 1922–1924 pracę jako urzędnik kontraktowy w Głównym Urzędzie Statystycznym.
W latach 1924–1926 pracował jako urzędnik skarbowy. W późniejszych latach rozpoczął pracę w Ministerstwie Komunikacji, zajmował się pracami budowlanymi i kosztorysami budowli kolejowych. W 1930 w tym samym resorcie podjął pracę w Dziale Budynków w I Oddziale Drogowym. Następnie już jako kierownik zajmował się sprawami, które dotyczyły lotnisk cywilnych Ministerstwa Komunikacji na Mokotowie, Okęciu, Gocławiu, Bielanach i w Spale.
W czasie okupacji nie brał udziału w konspiracji, wraz z żoną zajmował się handlem. Początkowo założył Dom Handlowy pod nazwą „Lot”, następnie prowadził sklep z tytoniem i materiałami piśmienniczymi. Od 1944 do końca wojny pracował na terenie gminy Skolimów pod Warszawą jako pracownik opieki społecznej.
Po wojnie natomiast powrócił do pracy w Departamencie Lotnictwa Cywilnego Ministerstwa Komunikacji. Początkowo pracował jako starszy inspektor, następnie jako naczelnik Wydziału Lotnisk. W latach 1945–1948 pracował na stanowisku dyrektora administracyjnego, a następnie pełnił funkcję dyrektora naczelnego w Polskich Liniach Lotniczych „Lot”. Jednym z największych sukcesów W. S. Araszkiewicza jako dyrektora Polskich Linii Lotniczych „Lot”, była spektakularna odbudowa (w ciągu trzech miesięcy) całkowicie zniszczonego pasa startowego lotniska Okęcie-Warszawa. Dzięki temu już pod koniec roku 1945 zostały uruchomione połączenia lotnicze z Warszawy do innych miast w Polsce.
W 1948 rozpoczął pracę w charakterze starszego asystenta w Politechnice Warszawskiej w Katedrze Budowy Lotnisk. W 1951 złożył pracę doktorską pt. „Elementy budowy trasy lotniczej”. W latach 1950–1956 pracował w Instytucie Techniki Drogowo-Lotniskowej i Prefabrykacji Politechniki Warszawskiej, gdzie był zarówno inicjatorem, współorganizatorem, jak i wicedyrektorem. W 1951–1952 został zastępcą profesora Tomasza Kluza – Dziekana Wydziału Inżynierii Politechniki Warszawskiej w latach 1947–1950, a następnie profesorem kontraktowym.
W 1954 uzyskał nominację na profesora nadzwyczajnego, natomiast w kwietniu 1962 na profesora zwyczajnego.
W latach 1952–1954 pełnił stanowisko prorektora do spraw młodzieży. Od 1 stycznia 1954 do 30 czerwca 1954, pełnił funkcję rektora Politechniki Warszawskiej. Następnie kolejny raz został prorektorem do spraw młodzieży oraz pełnił funkcję zastępcy rektora Aleksandra Dyżewskiego.
W 1956 jako współautor wynalazku – „sposobu otrzymywania sproszkowanego szkła wodnego, rozpuszczalnego w wodzie” – otrzymał świadectwo patentowe nr 4300.
W latach 1956/1957 – 1958/1959 pełnił ponownie funkcję rektora Politechniki Warszawskiej (z funkcji ustąpił. 1 października 1959). Od roku 1959 do 1975 pełnił funkcję pełnomocnika rektora do spraw kandydatów na studia. W 1963 został laureatem nagrody zespołowej I stopnia ministra szkolnictwa wyższego za osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze. Od 1 września 1970 do września 1975 zajmował stanowisko kierownika w Zakładzie Dróg i Lotnisk w Instytucie Dróg i Mostów na Wydziale Inżynierii Lądowej. W latach 70. brał czynny udział w Zespole Naukowym do Spraw Historii Politechniki Warszawskiej.
Spoczywa na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 8-8-29,30,31).
Stanowiska 1922 – 1924 kontraktowy urzędnik w Głównym Urzędzie Statystycznym w Warszawie; 1924 – 1926 urzędnik skarbowy; murarz, podmajstrzy murarski, technik budowlany w Ministerstwie Komunikacji; 1930 kierownik Działu Budynków w I Oddziale Drogowym w Ministerstwie Komunikacji; kierownik Budowy Lotnisk Ministerstwa Komunikacji; 1944 – 1945 pracownik opieki społecznej; inspektor, naczelnik Wydziału Lotnisk w Departamencie Lotnictwa Cywilnego Ministerstwa Komunikacji; 1945 – 1948 dyrektor administracyjny, następnie dyrektor naczelny w Polskich Liniach Lotniczych „Lot”; 1948 starszy asystent, następnie adiunkt na Politechnice Warszawskiej w Katedrze Budowy Lotnisk; 1950 – 1956 inicjator, współzałożyciel i wicedyrektor w Instytucie Techniki Drogowo – Lotniskowej i Prefabrykacji Politechniki Warszawskiej; 1951 – 1952 zastępca Profesora Tomasza Kluza, dziekana Wydziału Inżynierii Politechniki Warszawskiej w latach 1947–1950; 1952/1953, 1953/1954 (do 31.XII.1953), prorektor ds. młodzieży; 1.I.1954 – 30.VI.1954 rektor Politechniki Warszawskiej; lipiec 1954 – listopad 1956 prorektor ds. młodzieży, zastępca rektora Aleksandra Dyżewskiego; 1956/1957 – 1958/1959 rektor Politechniki Warszawskiej; 1959 – 1975 pełnomocnik rektora do spraw kandydatów na studia; 1970 – 1975 kierownik Zakładu Dróg i Lotnisk w Instytucie Dróg i Mostów na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Warszawskiej.
Członkostwa od 1933 członek Stowarzyszenia Architektów RP; 1951 brał udział w organizacji I Kongresu Nauki Polskiej; 1973 wchodził w skład Komitetu Organizacyjnego II Kongresu Nauki Polskiej; 1947 – 1949 członek Zarządu Głównego Związku Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczypospolitej Polskiej; 1948 – 1953 członek Sekcji Lotniskowej Polskiego Komitetu Normalizacyjnego; 1952 – 1954 członek Rady Naukowej Instytutu Techniki Budowlanej; 1959 – 1960 członek Komisji Lotniczo-Historycznej w Biurze Organizacji Studiów i Doświadczeń Dowództwa Wojsk Lotniczych; od 1960 współpracował z PAN; od 1959 członek prezydium Rady Techniczno-Ekonomicznej przy ministrze komunikacji; członek i przewodniczący Sekcji Lotniczej; członek Komisji do Spraw Badań i Studiów Prognostycznych Transportu w Sekcji Lotniczej; 1962 członek Rady Naukowej, przewodniczący Sekcji Budownictwa Lotniczego w Instytucie Technicznym Wojsk Lotniczych; od 1969 działał w Komitecie Nauki i Techniki; członek Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych.
Ordery i odznaczenia Order Sztandaru Pracy I klasy (1976) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1959) Order Sztandaru Pracy II klasy (1965) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (28 września 1954) „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w pracy naukowej i dydaktycznej”. Krzyż Walecznych (1944, zweryfikowany 1967) Srebrny Krzyż Zasługi (16 czerwca 1939) „za zasługi na polu lotnictwa komunikacyjnego”. Medal 30-lecia Polski Ludowej (1975) Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/201 - na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego. Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1967) Odznaka „Zasłużony Nauczyciel PRL” (1969) Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1966) Medal XV-lecia Ludowego Wojska Polskiego (1959) Medal 50-lecia Polskiego Lotnictwa Sportowego (1969) Medal Pamiątkowy Politechniki Warszawskiej (1976)
Działalność pozanaukowa 1946 rozpoczął działalność w Stronnictwie Demokratycznym; 1946 zgłosił akces do Polskiej Partii Robotniczej; 1948 członek PZPR (Polska Zjednoczona Partia Robotnicza); wchodził w skład Zarządu Głównego i Prezydium Związku Bojowników o Wolność i Demokrację.
Wybrane publikacje W.S. Araszkiewicz głównie zamieszczał swoje artykuły na łamach „Zeszytów Naukowych Instytutu Techniki Drogowo-Lotniskowej i Prefabrykacji”, a także na łamach „Zeszytów Naukowych Politechniki Warszawskiej”. Ukazało się ok. 70 publikacji.
Książki: „Drogi lotnicze” – 1956 Warszawa; „Budowa lotnisk. Drogi lotnicze” – 1958 Warszawa; „Zagadnienia z transportu lotniczego” – 1958 Warszawa; „Budowle pola wzlotów” – 1959,1962 Warszawa; „Zagadnienia z budownictwa lotniskowego” – 1959,1961,1968 Warszawa; „Budynki lotniskowe” – 1963 Warszawa; „Zagadnienia z dziedziny urządzeń i służb lotniskowych” – 1966 Łódź; „Projektowanie lotnisk. Materiały źródłowe, normy prawne” – 1968,1969 Warszawa; „Budowa lotnisk” – 1970 t.1. Warszawa, 1971 t.2. Warszawa, t. I–II 1972 Warszawa, 1975 wydanie 3 Warszawa.
Przypisy J. Piłatowicz, „Poczet Rektorów, tradycja i współczesność Politechniki Warszawskiej 1826-2001”, wyd.I, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej 2001, s. 188-193. Historia Wydziału Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej, https://web.archive.org/web/20150402164135/http://www.is.pw.edu.pl/index.php/pl/home/wydzial/historia-wydzialu. Sylwetki Profesorów Politechniki Warszawskiej, Władysław Araszkiewicz (1905 – 1984), Biblioteka Cyfrowa Politechniki Warszawskiej; http://bcpw.bg.pw.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=816&from=publication. Sylwetki Profesorów Politechniki Warszawskiej, Władysław Araszkiewicz (1905 – 1984), Biblioteka Cyfrowa Politechniki Warszawskiej; https://bcpw.bg.pw.edu.pl/Content/816/sylw_prof_002.pdf.
Linki zewnętrzne http://www.pw.edu.pl/Uczelnia/Historia/Byli-Rektorzy-PW/Wladyslaw-Stanislaw-ARASZKIEWICZ-1905-1984; https://bcpw.bg.pw.edu.pl/Content/816/sylw_prof_002.pdf; https://web.archive.org/web/20150402164135/http://www.is.pw.edu.pl/index.php/pl/home/wydzial/historia-wydzialu
Kategoria:Członkowie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej Kategoria:Ludzie urodzeni w Radomiu Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Prorektorzy Politechniki Warszawskiej Kategoria:Rektorzy Politechniki Warszawskiej Kategoria:Urodzeni w 1905 Kategoria:Zmarli w 1984