Kościół świętego Wojciecha w Nasielsku – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu nasielskiego diecezji płockiej.

Historia Świątynia była budowana od 1898 do 1901, 1904 lub 1905 roku (w zależności od źródła) w stylu neogotyckim według projektu architekta Józefa Piusa Dziekońskiego, na miejscu starszej gotyckiej budowli rozebranej w 1898 roku, podczas urzędowania proboszcza księdza Piotra Krasińskiego. W 1906 roku dach kościoła pokryto czerwoną dachówką, natomiast hełm wieży został pokryty blachą miedzianą. W dniu 22 maja 1909 roku budowla została konsekrowana przez biskupa Antoniego Juliana Nowowiejskiego. W 1911 roku świątynia wzbogaciła się o organy o 11 głosach. Podczas I wojny światowej, w latach 1914–1918 kościół został ostrzelany przez artylerię rosyjską. Parafianie zabezpieczyli kościół, chroniąc go od dalszych uszkodzeń. Wspomniane wyżej organy zostały ukryte przez kościelnego i majstra ciesielskiego. W 1925 roku instrument wrócił po remoncie do świątyni. W czasie okupacji, w 1941 roku hitlerowcy zamienili kościół na magazyn mebli żydowskich. Wierni mogli uczestniczyć w nabożeństwach jedynie w zakrystii. W 1945 roku świątynia została uszkodzona przez artylerię radziecką, a następnie niemiecką. Po wyzwoleniu miasta pracami przy usuwaniu zniszczeń, kierowali księża Stanisław Mazurczak i Stanisław Pujdo. Kolejne prace zostały wykonane w 1948 roku, w czasie urzędowania księdza proboszcza Witolda Grotowskiego. Polegały one na remoncie dachu, naprawieniu wieży, usunięciu wyrwy i okaleczeń kościoła, wmurowaniu na zewnątrz od strony zachodniej trzymetrowego krzyża, wymalowaniu prezbiterium i zbudowaniu wielkiego ołtarza. Ołtarz został konsekrowany w 1951 roku przez biskupa Tadeusza Zakrzewskiego. Ten sam biskup poświęcił trzy nowe dzwony. W 1973 roku, podczas urzędowania księdza proboszcza Edwarda Czajkowskiego, na dachu kościoła założono blachę ocynkowaną pomiedziowaną, a na wieży blachę miedzianą. W 2000 roku zostało przebudowane prezbiterium.

Architektura Kościół jest murowany z nietynkowanej cegły i reprezentuje styl neogotycki. Ma układ bazylikowy, trójnawowy, na planie krzyża łacińskiego, z transeptem i pięciobocznie zamkniętym prezbiterium. Do fasady przylega pięciokondygnacyjna wieża, a na skrzyżowaniu naw znajduje się sygnaturka. Nawy boczne otwierają się do nawy głównej ostrołukowymi arkadami. Wnętrze nakrywają sklepienia krzyżowo-żebrowe, gwiaździste i parasolowe. Elewacje są oskarpowane, a okna mają ostrołukowe zamknięcia i częściowo maswerki.

Fasada frontowa posiada ostrołukowy portal, nad którym znajduje się fryz arkadkowy i ceramiczna mozaika przedstawiająca Matkę Boską Częstochowską. Wieżę wieńczy hełm z pinaklem i krzyżem. Ramiona transeptu zamykają schodkowe szczyty z ostrołukowymi blendami. Witraże wykonano w 1965 roku w pracowni Stanisława Powalisza w Poznaniu, według projektów Stanisława Powalisza, Zbigniewa Jezierskiego i W. Kiliana. W latach 1952 i 1966 wykonano polichromie autorstwa Zbigniewa Jezierskiego.

Wyposażenie W kościele znajduje się stiukowy ołtarz główny z okresu międzywojennego, z grupą rzeźbiarską Wniebowzięcie Matki Boskiej autorstwa Bogusława Langmanna. Jeden z ołtarzy bocznych, z 1965 roku, zawiera obraz Męczeństwo św. Wojciecha Adriana Głębockiego z 1863 roku, drugi pochodzi z 1908 roku. Zachowały się również neogotycki prospekt organowy i organy wykonane przez firmę braci Rieger z Krnova, a także ławki, konfesjonały i ambona.

Do zabytkowego wyposażenia należą m.in. późnobarokowa kropielnica z czarnego marmuru, komody zakrystyjne z połowy XVIII wieku, rokokowy kalendarz zakrystyjny oraz obraz Matki Bożej Trockiej z rokokowymi srebrnymi sukienkami i wotami z XVII–XIX wieku. Wśród sprzętów liturgicznych zachowały się barokowe i regencyjne monstrancje, wczesnobarokowy kielich z połowy XVII wieku oraz manierystyczna łódka na kadzidło z około 1600 roku. W kościele znajdują się także stacje Drogi Krzyżowej Kazimierza Mastelskiego z 1914 roku.

Galeria

Przypisy

Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Wojciecha Kategoria:Kościoły w diecezji płockiej Kościół Kategoria:Architektura neogotycka w województwie mazowieckim Kategoria:Zabytkowe kościoły w powiecie nowodworskim (województwo mazowieckie) Kategoria:Budynki projektu Józefa Piusa Dziekońskiego Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1904 Kategoria:Zabytki nieruchome w Nasielsku Kategoria:Chrześcijaństwo w Nasielsku