Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Poznaniu (do 2022 Szpital Kliniczny im. Heliodora Święcickiego Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu) – szpital kliniczny Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu. Główną siedzibą szpitala jest zabytkowy kompleks budynków dawnego Zakładu Diakonisek przy ul. Przybyszewskiego 49. Znajduje się on na poznańskim Ostrorogu, w obszarze administracyjnym osiedla Stary Grunwald. Do szpitala przynależy Hospicjum Palium oraz szpitale przy ul. Grunwaldzkiej 16/18, przy ul. Długiej 1/2, a także przy ul. Szamarzewskiego 82/84.

Historia thumb|left|150px|Johanna Bade thumb|240px|Tablica pamiątkowa poświęcona Krzysztofowi Komedzie Trzcińskiemu thumb|240px|Dawny dom macierzysty diakonis thumb|240px|Skrzydło szpitala otwarte w 2002 (OIT) thumb|240px|Szpital przy Grunwaldzkiej, należący do Szpitala im. Heliodora Święcickiego (2014) mały|240x240px|Szpital przy ul. Długiej 1/2 włączony w 2022 w strukturę SKHS, poprzednio Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego thumb|240px|Budynek poradni, dawniej pralnia thumb|240px|Jedna z uliczek na terenie szpitala thumb|240px|Budynek dydaktyczny, Zakład Patomorfologii Klinicznej. Widok od ul. Przybyszewskiego thumb|240px|Budynek administracyjny Zakład prowadzony był przez ewangelickie siostry diakonisy, a inicjatorką budowy i pierwszą przełożoną była Johanna Bade, która zmarła kilka miesięcy przed otwarciem placówki. Decyzja o budowie podyktowana była ograniczoną pojemnością domu przy Königsstraße. Pieniądze na budowę pozyskano ze zbiórek pieniędzy w Niemczech. Szpital został otwarty 1 września 1911 i poświęcony 10 listopada 1911, po ponad 2 latach budowy.

Na początku w szpitalu działało 6 oddziałów w 210 pomieszczeniach (300 łóżek). Jednocześnie budynki szpitala służyły za miejsce zebrań pastorów ewangelickich, kursów dla pastorów i ich żon. Szpital stanowił centrum Kościoła ewangelickiego w Prowincji Poznańskiej.

W 1913 pacjentem szpitala był Bernhard zur Lippe-Biesterfeld, książę Holandii, leczony z powodu błonicy. 25 sierpnia 1913 szpital odwiedziła Wiktoria Luiza Pruska, księżniczka Hanoweru i Brunszwiku.

Podczas I wojny światowej szpital był lazaretem, oddział chirurgiczny dla rannych żołnierzy miał 100 łóżek.

W 1920 przy zakładzie zaczęła funkcjonować szkoła pielęgniarek. Od 1923 trwał konflikt pomiędzy szpitalem a Kasą Chorych. Ministerstwo Zdrowia nakazało bojkotować szpital i nie kierować tam pacjentów. Konflikt zażegnano w 1924. W 1928 diakoniski zawarły umowę ze Szpitalem Miejskim. W okresie międzywojennym szpital był jedynym niemieckim szpitalem w Poznaniu.

Podczas II wojny światowej szpital przeszedł pod zarząd okupanta. Zwalniano polskich pracowników administracji szpitala. W 1942 placówkę połączono z lazaretem dla rannych podczas walk na froncie wschodnim. W czasie bitwy o Poznań od 22 stycznia 1945 szpital ewakuowano (wyjazd 280 sióstr do Poczdamu, Drezna i Berlina), a 24 i 25 stycznia wojska radzieckie podchodziły pod teren Grunwaldu. Po zajęciu szpitala stał się on lazaretem dla żołnierzy radzieckich, m.in. rannych w czasie walk o Cytadelę. W tym czasie Rosjanie zniszczyli budynki, np. przebijając stropy w całym pionie (dla prowizorycznych ubikacji), a także zniszczyli sprzęt medyczny i wyposażenie szpitala.

8 listopada 1946 szpital przeszedł pod zarząd Uniwersytetu Poznańskiego. W 1947 udało się uporządkować około 50% powierzchni szpitala i uruchomić dwa oddziały, a do 1949 – jeszcze jeden. Wtedy nadano szpitalowi imię Heliodora Święcickiego. Po powstaniu Akademii Lekarskiej w 1950 przejęła ona od Uniwersytetu budynki szpitala.

1 lutego 1950 uruchomiona została Klinika Chirurgii, pod kierownictwem prof. Romana Drewsa, a w 1952 Katedra i Klinika Neurochirurgii. Na początku lat 60. XX wieku uruchomiono Klinikę Chirurgii Szczękowej (1961) i Klinikę Chorób Pasożytniczych (1962). Na przełomie lat 60. i 70. XX wieku powołano Pracownię Foniatryczną Kliniki Otolaryngologicznej (1968–1970), Oddział Radiologii, Klinikę Gastroenterologii i Żywienia Człowieka, Klinikę Nefrologii oraz Klinikę Endokrynologii. W 1982 utworzona została Klinika Foniatrii i Audiologii (w miejsce Instytutu Chorób Układu Nerwowego i Narządów Zmysłów), a pod koniec 1984 Klinika Neurologii Rozwojowej. W 1993 powołano Katedrę i Klinikę Chirurgii Ogólnej, Gastroenterologicznej i Endokrynologicznej.

30 lipca 1985 dokonano tu pierwszej w Poznaniu operacji przeszczepienia nerki. We wrześniu tego samego roku, w wyniku podania pacjentom skażonego pasztetu, zatruciu bakterią salmonelli uległo 126 osóbWydarzenia w Poznaniu w 1985 roku. Część trzecia, w: Kronika Miasta Poznania, nr 1/1987, s.138,164, . W maju 1986 oddano do użytku specjalistyczne pomieszczenia Kliniki Nefrologii. W budynku tym znalazły się także poradnie: neurologiczna, endokrynologiczna, gastroenterologiczna oraz sala dydaktyczna dla studentówWydarzenia w Poznaniu w 1986 roku. Część druga, w: Kronika Miasta Poznania, nr 4/1987, s. 204, .

Z okazji stulecia szpitala, 10 listopada 2011, dyrektor Krystyna Mackiewicz odsłoniła jubileuszową tablicę pamiątkową.

W 2013 w struktury szpitala został włączony Specjalistyczny Szpital Kliniczny Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu (szpital przy ul. Grunwaldzkiej i Collegium Stomatologicum).

W związku z budową Centralnego Zintegrowanego Szpitala Klinicznego 1 stycznia 2022 Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego został przejęty przez Szpital Kliniczny im. Heliodora Święcickiego. 18 czerwca 2021 ustanowiono wspólną dyrekcję dla obu szpitali, dyrektorem obu szpitali została Krystyna Mackiewicz.

Budynki Projekt budynków opracowali Emil i Georg Zillmannowie z Charlottenburga. W czerwcu 1909 wmurowany został kamień węgielny pod budowę.

8 listopada 1978 zabudowania danego Zakładu Diakonisek zostały wpisane do rejestru zabytków pod numerem A-206. W skład zabudowań zabytkowych wchodzą: plebania, budynek szpitala z domem sióstr i kaplicą, budynek oddziału dla zakaźnie chorych, pralnia i maszynownia, kaplica – kostnica.

Szpital rozbudowywano od 1973, od strony ul. Marcelińskiej. W 1986 został oddany do użytku nowy pawilon (fot. tablicy). W 2002 ukończono budowę budynku OIT (intensywna terapia, kardiologia interwencyjna); otwarcie nastąpiło 23 października 2002 w obecności Ministra Zdrowia Mariusza Łapińskiego. W 2011 wyremontowane zostały pokrycia dachowe i kaplica, wybudowano przeszklony łącznik oraz zainstalowano monitoring.

Osiągnięcia W połowie lat 50. XX wieku w Zakładzie Patomorfologii po raz pierwszy w Polsce zastosowano metodę mikroskopii fluorescencyjnej. 8 listopada 1958 w II Klinice Chorób Wewnętrznych odbyła się pierwsza w Polsce hemodializa. W szpitalu (Ośrodek Izotopów Promieniotwórczych, utworzony jako pierwszy w kraju w 1950) po raz pierwszy w kraju podano jod (131I) w terapii nadczynności tarczycy oraz fosfor promieniotwórczy (32P) w leczeniu czerwienicy prawdziwej. 28 lutego 1978 w szpitalu, po raz pierwszy w krajach RWPG, zaczęto diagnozować pacjentów metodą tomografii komputerowej.

Prof. Jerzy Kosowicz (II Klinika Chorób Wewnętrznych) jako pierwszy w świecie opisał zmiany w układzie kostnym występujące w wielu endokrynopatiach. Od 1994 w szpitalu przeprowadza się operacje wszczepienia implantu ślimakowego osobom niesłyszącym; do 2002 przeprowadzono 150 operacji tego typu. W rankingu „Newsweek” z 2002 roku Oddział Otolaryngologii uzyskał I miejsce w Polsce, a w 2005 roku w rankingu „Wprost” I miejsce w zakresie otolaryngologii (leczenie nowotworów krtani i wszczepiania implantów ślimakowych) i neurochirurgii (wszczepianie implantów pnia mózgu oraz usuwania nerwiaków nerwu słuchowego). Od 2005 szpital wdrażał procedury zapewnienia jakości i w 2009 otrzymał certyfikat ISO9001:2009.

Nazwy od 1911: Zakład/Szpital Diakonisek od 1947: Pierwszy Szpital Uniwersytecki im. Heliodora Święcickiego przy ul. Przybyszewskiego 49 od 1950: Szpital im. H. Święcickiego przy Alei Przybyszewskiego (jako jedna z 5 jednostek Państwowego Szpitala Klinicznego) od 1955: Państwowy Szpital Kliniczny nr 2 od 2007: Szpital Kliniczny im. H. Święcickiego Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu od 2023 Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Poznaniu

Struktura Poradnie Przy szpitalu funkcjonują m.in. poradnie: audiologii i foniatrii, kardiologiczna, leczenia bólu, nefrologiczna, neurochirurgiczna, neurologiczna wieku rozwojowego, otolaryngologiczna, proktologiczna, logopedyczna, hepatologiczna, gastroenterologiczna, endokrynologiczna, dermatologiczna, chorób odzwierzęcych i pasożytniczych, chorób metabolicznych, chirurgii twarzowo-szczękowej, chirurgii przewodu pokarmowego, neurologiczna oraz Zakład Medycyny Rodzinnej (Podstawowa Opieka Zdrowotna).

Oddziały ul. Przybyszewskiego 49 Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Leczenia Bólu Audiologii i Foniatrii Chirurgii Ogólnej, Endokrynologicznej i Onkologii Gastroenterologicznej Chirurgii Ogólnej i Transplantacyjnej Chirurgii Szczękowo-Twarzowej Chorób Tropikalnych i Pasożytniczych Dermatologii Endokrynologii, Przemiany Materii i Chorób Wewnętrznych Gastroenterologii, Chorób Metabolicznych, Wewnętrznych i Dietetyki Intensywnej Terapii Kardiologicznej i Chorób Wewnętrznych Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych Neurochirurgii i Neurotraumatologii Neurologii Neurologii Dzieci i Młodzieży Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej

ul. Grunwaldzka 16/18 Anestezjologii i Intensywnej Terapii Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Gastroenterologii Kardiologii i Pulmonologii Okulistyki Onkologii Klinicznej i Doświadczalnej Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu

Filia – Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego (od 2022) ul. Długa 1/2 Anestezjologii i Intensywnej Terapii Chirurgii Ogólnej i Naczyń Hipertensjologii, Angiologii i Chorób Wewnętrznych Kardiochirurgii i Transplantologii Kardiologii

ul. Szamarzewskiego 82/84 Anestezjologii i Intensywnej Terapii Chemioterapii Chirurgii Onkologicznej Ginekologii Onkologicznej Hematologii i Transplantologii Szpiku Nadciśnienia Tętniczego i Zaburzeń Metabolicznych Okulistyki Pulmonologii, Alergologii i Onkologii Pulmonologicznej

os. Rusa 55 Hospicjum Palium

ul. Głogowska 14 Szpital Tymczasowy MTP

Dyrektorzy od do imię i nazwiskoprzed 1911 1.06.1911 Johanna Badepo 1.06.1911 przed 1914 Mathilda von Mathulius1920 dr n. med. Robert Weise1942 dr n. med. Gustaw Schilke1947 prof. n. med. Karol Jonscher1955 1956 prof. n. med. Janusz Grądzki1956 prof. n. med. Aleksander Zakrzewski1.02.1968 31.10.1973 dr n. med. Jan Mularek1.05.1977 28.02.1986 dr n. med. Ryszard Czarnecki1986 dr n. med. Ryszard Stangierski2000 lek. Marek Marciniak26.10.2002 dr n. med. Krystyna Mackiewicz

Zobacz też W pobliżu

ulica Grunwaldzka: kaplica ewangelicko-augsburska w Parku Manitiusa

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Strona internetowa szpitala Audycja , Ratajska Telewizja Kablowa

Kategoria:Budynki szpitali i zakładów opieki medycznej w Poznaniu Kategoria:Osiedle Stary Grunwald Kategoria:Dzieła Emila i Georga Zillmannów Kategoria:Jednostki Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu