Nizina Cisańska (554.6; węg. Tisza-vidék, Tiszántul) – makroregion fizycznogeograficzny wyróżniany w uniwersalnej dziesiętnej regionalizacji fizycznogeograficznej Europy w ślad za podziałem tradycyjnie przyjętym w geografii węgierskiej. Obejmuje wschodnią część Wielkiej Niziny Węgierskiej, między międzyrzeczem Dunaju i Cisy a zachodnimi stokami Karpat Wschodnich, Gór Zachodniorumuńskich i Karpat Południowych, z wyłączeniem Niziny Zakarpackiej, Równiny Satmarskiej i wysoczyzny Nyírség.

Niziny Cisańskiej nie należy mylić z wyróżnianą w partykularnej rumuńskiej regionalizacji fizycznogeograficznej Niziną Cisy (rum. Câmpia Tisei, Câmpia de Vest).

Nizina Cisańska stanowi rozległą, płaską równinę zbudowaną z osadów rzecznych (madów) z udziałem utworów eolicznych – piasków i lessów. Klimat Niziny jest suchy i kontynentalny; jest to najsuchsza część dzisiejszych Węgier (na równinie Małej Kumanii przeciętne roczne opady nie sięgają 500 mm). Pierwotną formacją roślinną Niziny był step i lasostep, obecnie nizina jest w niemal w całości zajęta pod intensywne rolnictwo. Krajobraz Niziny jest monotonny, różnice wysokości względnej w zasięgu wzroku nie przekraczają kilku metrów. Z tego powodu podstawą podziału na pomniejsze regiony są liczne rzeki przecinające nizinę.

Geografia węgierska dzieli węgierską część Niziny na części odnoszące się do biegu Cisy: krainy górnej (Felső-Tisza-vidék), środkowej (Közép-Tisza-vidék) i dolnej Cisy (Alsó-Tisza-vidék), równinę Hajdúság, krainę Berettyó i Kereszu (Berettyó–Körös-vidék) oraz międzyrzecze Kereszu i Maruszy (Körös–Maros köze). Szczegółowy podział jest następujący:

kraina górnej Cisy (Felső-Tisza-vidék) thumb|Felső-Tisza-vidék – kraina górnej Cisy (z węgierską częścią Równiny Satmarskiej)

kraina Bodrogköz (Bodrogköz) kraina Rétköz (Rétköz)

kraina środkowej Cisy (Közép-Tisza-vidék) thumb|Közép-Tisza-vidék – kraina środkowej Cisy

kraina Takty (Taktaköz) dolina zalewowa Borsod (Borsodi-ártér) dolina zalewowa Heves (Hevesi-ártér) dolina zalewowa Szolnok (Szolnoki-ártér) równina Jazygii (Jászság) równina Tiszafüred–Kunhegyes (Tiszafüred–Kunhegyesi-sík) równina Szolnok–Túr (Szolnok–Túri-sík) zakole Cisy (Tiszazug) równina Hortobágy (Hortobágy)

kraina dolnej Cisy (Alsó-Tisza-vidék) thumb|Alsó-Tisza-vidék – kraina dolnej Cisy

ujście Maruszy (Marosszög) południowa dolina Cisy (Dél-Tisza-völgy)

kraina Hajdúság (Hajdúság) thumb|Kraina Hajdúság

grzbiet Hajdú (Hajdúhát) południowy Hajdúság (Dél-Hajdúság)

kraina Berettyó i Kereszu (Berettyó–Körös-vidék) thumb|Berettyó–Körös-vidék – kraina Berettyó i Kereszu

równina Dévaványa (Dévaványai-sík) bagna Wielki Sárrét (Nagy-Sárrét) międzyrzecze Berettyó i Kálló (Berettyó-Kálló köze) grzbiet lessowy Érmellék (Érmelléki löszös hát) równina Bihar (Bihari-sík) bagna Mały Sárrét (Kis-Sárrét) równina nad Kereszem (Körös menti sík)

międzyrzecze Kereszu i Maruszy (Körös–Maros köze) thumb|Körös–Maros köze – międzyrzecze Kereszu i Maruszy

grzbiet Csanád (Csanádi-hát) grzbiet Békés (Békési-hát) równina Békés (Békési-sík) równina Csongrád (Csongrádi-sík) ujście Kereszu (Körösszög)

Nizina Cisańska według regionalizacji uniwersalnej obejmuje również dwa regiony zaliczane w geografii węgierskiej do Średniogórza Północnowęgierskiego: dolina Hornadu (Hernád-völgy) kraina Szerencs (Szerencsköz)

Bibliografia Zoltán Dövényi Magyarország kistájainak katasztere, Magyar Tudományos Akadémia Földrajztudományi Kutatóintézet, Budapest 2010, (węg.), za: Magyarország földrajzi kistájainak növényzete (węg.) Jerzy Kondracki Fizycznogeograficzna regionalizacja Czech, Słowacji, Węgier i Rumunii w układzie dziesiętnym, „Przegląd Geograficzny”, tom LXVIII, z 3-4, 1996, s. 457-466 Józef Szaflarski Rumunia, w: Antoni Wrzosek (red.) Geografia Powszechna. Tom III. Europa (bez ZSRR), PWN Warszawa 1965 Józef Szaflarski Węgry, w: Antoni Wrzosek (red.) Geografia Powszechna. Tom III. Europa (bez ZSRR), PWN Warszawa 1965 Márton Pécsi, Béla Sárfalvi Węgry, PWN 1971 Krystyna Jawecka (red.) Mapa przeglądowa Europy. Rumunia. Skala 1:1 000 000, PPWK Warszawa-Wrocław 1983/84. Krystyna Jawecka, Teresa Zakrzewska (red.) Mapa przeglądowa Europy. Jugosławia. Skala 1:1 000 000, PPWK Warszawa-Wrocław 1984/85. Krystyna Jawecka (red.) Mapa przeglądowa Europy. Węgry. Skala 1:1 000 000, PPWK Warszawa-Wrocław 1985. Przemysław Burchard Węgry, PW „Wiedza Powszechna”, Warszawa 1988, .

Kategoria:Wielka Nizina Węgierska Kategoria:Regiony Węgier Kategoria:Niziny Rumunii Kategoria:Niziny Serbii Kategoria:Niziny Węgier