Nagroda Peryklesa – nagroda przyznawana od roku 2009 przez Stowarzyszenie na Rzecz Demokracji współtwórcom odrodzenia wolności i demokracji w Polsce.

Stowarzyszenie Prezesem stowarzyszenia jest Marcin Święcicki. Skarbnikiem jest Marek Chimiak (działacz KSS „KOR”, członek Kolegium Niezależnej Oficyny Wydawniczej), a sekretarzem – Ryszard Bill. Członkami są Stanisław Pietrzak i Zbigniew Sieszycki. Stowarzyszenie zostało powołane w celu (§ 7 statutu): promocji wartości demokratycznych i obywatelskich, działania na rzecz otwartego społeczeństwa obywatelskiego, promocji idei społecznej gospodarki rynkowej, działania na rzecz wspierania rozwoju gospodarczego, działania na rzecz praworządności, promocji wiedzy na temat integracji europejskiej i członkostwa Polski w Unii Europejskiej, prowadzenia działalności edukacyjnej dotyczącej, w szczególności: demokracji, praw człowieka, problematyki społecznej, spraw międzynarodowych oraz problemów gospodarczych, promocji idei społeczeństwa kulturalnego, ochrony i powstrzymywania degradacji środowiska naturalnego, ochrony równości oraz niedyskryminacji przez bezpodstawne bezpośrednie lub pośrednie zróżnicowanie praw i obowiązków obywateli.

Przyznawanie Nagroda przyznawana jest w rocznice powołania pierwszego demokratycznego Rządu III Rzeczypospolitej (12 września 1989 roku). Jej pomysłodawcą był Bronisław Geremek. Przy przyznawaniu nagrody stowarzyszeniu przyświeca cytat z Peryklesa:

200px|thumb|Rzeźba Peryklesa, w dolnej części popiersia znajduje się inskrypcja: „Perykles, syn Ksantipposa, Ateńczyk” Statuetka Przyznawana laureatom statuetka Peryklesa jest kopią znajdującego się w Muzeach Watykańskich (Museo Pio-Clementino) marmurowego popiersia Peryklesa będącego rzymską kopią greckiego oryginału z ok. 430 roku p.n.e.

Laureaci

2009 Pierwszymi laureatami nagrody byli: Lech Wałęsa Tadeusz Mazowiecki. Nagrody wręczano na Zamku Królewskim w Warszawie. W czasie uroczystości Lech Wałęsa powiedział, że demokracja składa się z trzech elementów: zespołu praw, nastawienia ludzi i chęci korzystania z ustanowionego prawa. Trzecim elementem są pieniądze. Na podstawie tych trzech elementów można ocenić stan demokracji w Polsce: prawo pozwala, ludzie nie do końca korzystają ze swoich praw, a najgorzej jest z pieniędzmi.

Tadeusz Mazowiecki natomiast przypomniał słowa Jana Pawła II: demokracja nie jest czymś danym, ale także zadanym. Mazowiecki podkreślał, że demokracja i wolność zawierają w sobie możliwości autodestrukcji oraz wypaczenia, dlatego trzeba je ciągle doskonalić.

2010 Laureatami nagrody w 2010 roku byli: Bronisław Geremek (pośmiertnie) Jerzy Borowczak Jerzy Regulski. W czasie uroczystości przyznawanie statuetki Bronisławowi Geremkowi Tadeusz Mazowiecki mówił: „Strajk w Stoczni był dla Bronisława Geremka wielkim przeżyciem, które zaważyło na życiu Geremka i moim. Podziwialiśmy niezwykłą samoorganizację robotników. Bronek byłby szczególnie zadowolony, że otrzymuje nagrodę razem z Jerzym Borowczakiem. Czuł sentyment do tamtych chwil wspólnoty inteligencji i robotników, która była czymś wielkim. (...) Odmowa złożenia kolejnego oświadczenia lustracyjnego była walką o poszanowanie godności człowieka – tej godności Bronisława Geremka oddajemy dziś hołd”.

Andrzej Celiński wygłosił laudację dla Jerzego Borowczaka, a Jerzy Stępień – dla Jerzego Regulskiego.

2011 W 2011 roku nagrody otrzymali: Helena Łuczywo Krzysztof Kozłowski Janusz Onyszkiewicz.

2012 W tym roku laureatami nagrody zostali: Olga Krzyżanowska Stefan Starczewski. Uroczystość wręczenia odbyła się 22 września 2012 roku w sali konferencyjnej Naczelnej Rady Adwokackiej w Alejach Ujazdowskich 49 w Warszawie.

W roku 2013 nagrody nie przyznano.

2014 W tym roku laureatem nagrody został: Waldemar Kuczyński Uroczystość wręczenia odbyła się 26 października 2014 roku.

2015 W 2015 roku laureatem nagrody został: Bronisław Komorowski Uroczystość wręczenia statuetki odbyła się 12 września 2015 roku.

2016 Andrzej Wajda Andrzej Wielowieyski

2017 Adam Strzembosz Henryk Wujec Uroczystość wręczenia statuetek odbyła się 9 września 2017 roku, laudacje wygłosili profesorowie: Marek Safjan i Andrzej Friszke.

2018 Andrzej Czuma Joanna Szczęsna

Uroczystość wręczenia statuetek odbyła się 8 września 2018 roku, laudacje wygłosili: Stefan Niesiołowski i Teresa Bogucka.

2019 Bogdan Borusewicz Ewa Kulik-Bielińska

Uroczystość wręczenia statuetek odbyła się 8 września 2019 roku, laudacje wygłosili: Jarosław Kurski i Róża Thun. Podczas uroczystości przemawiała również wicemarszałek Sejmu Małgorzata Kidawa-Błońska.

Przypisy Fragmenty mowy Peryklesa o demokracji, w:

Bibliografia

Peryklesa