Polska Żegluga Bałtycka (skr. PŻB, inna nazwa Polferries) – polskie przedsiębiorstwo armatorskie z siedzibą w Kołobrzegu. Początkowo było to przedsiębiorstwo państwowe, a następnie przekształcono je w jednoosobową spółkę skarbu państwa. Obsługuje połączenia promowe pomiędzy Polską a Szwecją oraz Danią.
Pion lądowy firmy reprezentuje tzw. spółka matka, na którą składają się centrala w Kołobrzegu, biura w Warszawie, biuro promowe w Świnoujściu oraz biuro promowe w Gdańsku. Zasadniczy trzon przedsiębiorstwa tworzą cztery spółki-córki, trzy z nich są właścicielami promów, czwarta prowadzi działalność na terenie Skandynawii jako Polferries AB. Przedsiębiorstwo to, oprócz żeglugi promowej, zajmuje się również organizacją wyjazdów turystycznych. Realizuje wycieczki do Danii, Szwecji, Norwegii i Finlandii, organizuje pobyty wypoczynkowe, w tym również dla amatorów turystyki kwalifikowanej, np.: wędkarzy, rowerzystów czy amatorów połowów raków.
Aktualnie obsługiwane połączenia i pływające na nich statki Obecnie Polferries eksploatuje następujące promy: JednostkaW służbie odLinia (-e)mały|MF Wawel15 lutego 2005Gdańsk – Nynäshamnmały|MF Mazovia2015Świnoujście – Ystadmały|MF Cracovia2017Świnoujście – Ystadmały|MF Nova Star2018Gdańsk – Nynäshamnmały|MF Varsovia27 lipca 202424kurier.pl „Varsovia” już w Świnoujściu. Od soboty będzie obsługiwać linię promową do YstadŚwinoujście – Ystad
W grudniu 2014 roku Polferries zakupiło od włoskiego armatora Grimaldi Lines prom Euroferry Brindisi, który przemianowało na MF Mazovia. W I połowie 2015 r. Mazovia przeszła w Szczecinie remont i przebudowę, po którym od 15 czerwca roku 2015 zaczęła planowo obsługiwać połączenie Świnoujście – Ystad w miejsce promu Wawel, który rozpoczął obsługę połączenia Gdańsk – Nynäshamn. Obsługujący dotąd to połączenie prom MF Scandinavia w styczniu 2015 został sprzedany na wody Morza Śródziemnego greckiemu armatorowi Ventouris Ferries, a nowa nazwa jednostki to Rigel II.
Na przełomie marca-kwietnia 2018 na linii Gdańsk – Nynäshamn przewidywane jest wprowadzenie nowej jednostki o nazwie Nova Star, wybudowanej w 2011 r. w stoczni w Singapurze.
Historia mały|MF Wawel i MF Pomerania przed Terminalem Promowym Świnoujście
Firma została powołana do życia w dniu 31 stycznia 1976 Zarządzeniem nr 8 Ministra Handlu Zagranicznego i Gospodarki Morskiej. Decyzja ta była podyktowana wyłącznie względami politycznymi. Oficjalnym powodem powstania była strategia mająca na celu tzw. aktywizację gospodarczą Pomorza Środkowego. Siedziba firmy została wyznaczona w Kołobrzegu, a pierwszym dyrektorem został Jan Szymański. Zarządzeniem Nr 23 Ministra Handlu Zagranicznego i Gospodarki Morskiej z dnia 8 marca 1977 firma zaczęła wykonywać usługi związane z obsługą promów, pasażerów i ładunków na przystaniach promowych w Gdańsku i Świnoujściu. W związku z tym 1 kwietnia 1977 roku nowo powstałe przedsiębiorstwo przejęło od PLO 4 promy pasażersko-samochodowe: MF Gryf (1962), MF Skandynawia, MF Wawel (1965) i MF Wilanów (1966). Zarząd Portu Gdańsk przekazał przystań promową w Gdańsku, a Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście przystań promową w Świnoujściu. Do pracy w PŻB przeszli marynarze z PLO oraz PŻM, dzięki temu utrzymano istniejącą już na rynku markę Polferries. 31 grudnia 1992 przekształcono Polską Żeglugę Bałtycką z przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną.
Od 1997 firma wprowadziła procedury Międzynarodowego Kodeksu Zarządzania Bezpieczną Eksploatacją Statków i Zapobieganiu Zanieczyszczeniom – tzw. ISM Code, oraz uzyskała certyfikat ISO 9002. Pełne wdrożenie ISM Code nastąpiło w 1998 roku. Rok 2001 był okresem gruntownej restrukturyzacji finansowej i organizacyjnej firmy – ze struktury przedsiębiorstwa wyłączono oba terminale promowe (w Świnoujściu i Gdańsku) oraz sprzedano nowoczesny prom HSC Boomerang.
Prywatyzacja Od jesieni 2009 Ministerstwo Skarbu Państwa próbuje sprzedać akcje przedsiębiorstwa. Początkowo bez wielkich efektów, w 2. połowie 2010 roku zaawansowane negocjacje prowadzone były z duńskim przedsiębiorstwem promowym DFDS. Przedstawiciel potencjalnego nabywcy mówi o 91–92 proc. pakiecie akcji.
W roku 2014 procedura prywatyzacyjna została wszczęta ponownie. O zakup akcji PŻB ubiegało się siedem firm. Na początku 2015 roku Ministerstwo Skarbu skróciło listę firm, które mogłyby brać udział w procesach przetargowych w celu kupna przewoźnika. Swoją ofertę kupna złożyła również Żegluga Polska S.A. (spółka zależna Polskiej Żeglugi Morskiej), jednak nie została dopuszczona do rozmów. W kontekście działań prywatyzacji słychać głosy sprzeciwu związków zawodowych, które nie zgadzają się z obecnie prowadzoną polityką MSP. 27 stycznia 2015 sprzeciw wobec planów sprzedaży PŻB zgłosił także Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego. 29 stycznia 2015 roku Ministerstwo Skarbu Państwa wydało oświadczenie w sprawie prywatyzacji PŻB. Dopuściło w nim możliwość powstrzymania prywatyzacji, jak również oświadczyło, że polskie firmy żeglugowe nie podtrzymały zainteresowania przejęciem PŻB. Jednak w połowie lutego 2015 roku Polska Żegluga Morska zadeklarowała, że opracuje plan konsolidacji obu firm.
Wyniki finansowe grupy Na rok 2024, grupa posiada 9 jednostek zależnych, współzależnych lub stowarzyszonych. +RokPrzychódWynik netto2017271 318 158,89 zł42 731 658,71 zł2018329 819 605,30 zł5 564 701,55 zł2019369 379 408,06 zł951 804,09 zł2020346 563 758,78 zł8 409 529,31 zł2021419 449 813,90 zł2 395 291,76 zł2022501 112 684,59 zł2 355 102,80 zł2023452 538 642,84 zł9 734 389,94 zł2024420 508 358,96 zł -44 441 730,06 zł
Promy W barwach PŻB pływały między innymi promy: MF Skandynawia – od 1977 do 1981 MF Gryf (ex Hansa Express, Finndana) – od 1977 do 1980 MF Wilanów (1966) – od 1977 do 1997 MF Wawel (ex Gustav Vasa) – od 1977 do 1988 MF Łańcut – od 1985 do 1994 MF Silesia – od 1979 do 2005 MF Rogalin – od 1978 do 2003 MF Nieborów – od 1988 do 2002 HSC Boomerang – od 1997 do 2001 MF Pomerania – od 1978 do 2011 MF Scandinavia – od 2003 do 2015 (zastąpiła prom Rogalin) MS Parsęta od 1990 do 1997
Linie promowe Gdańsk – Helsinki Gdańsk – Nynäshamn Gdańsk – Karlskrona Gdańsk – Oxelösund Gdańsk – Visby Helsinki – Visby Świnoujście – Kopenhaga (od 16 czerwca 1977) Świnoujście – Kopenhaga – Felixstowe Świnoujście – Kopenhaga – Travemünde Świnoujście – Malmö Świnoujście – Ystad Świnoujście – Ystad – Kopenhaga Travemünde – Gdańsk – Ryga Travemünde – Rønne Kołobrzeg - Nexø
Czartery Bremerhaven – Reykjavík Genua – La Goulette (Tunis) Cork – Swansea Cork – Roscoff
Żegluga towarowa Oprócz żeglugi promowej świadczyła ponadto usługi trampingowe bliskiego zasięgu oraz eksploatowała port w Kołobrzegu. Żeglugę towarową realizowały statki typu roro: MS Parsęta MF Drottningen MF Gute MF Kahlenberg
Oprócz dużych statków w przedsiębiorstwie istniała flotylla maleńkich tzw. kołmaxów (statków mogących zawijać do portu macierzystego armatora, tj. Kołobrzegu): Goplana, Krasnal, Nimfa, Świetlik, Rusałka, Hajnówka, Ruciane, Barlinek, Ina, Ner, Soła, Krutynia, Orla, Odra. Małe kabotażowce (tzw. paragrafowce) w Polsce obsługiwały m.in. następujące małe porty: Kołobrzeg, Darłowo, Ustka, Łeba.
Osiągnięcia 1997 otrzymanie certyfikatu zarządzania jakością ISO 9002 do kwietnia 2003 przewieziono ponad 11 mln pasażerów od początku istnienia firmy 2003 Polferries otrzymuje nagrodę Bursztynowej Kaczki, przyznawaną przez Krajową Izbę Gospodarki Morskiej 17 maja 2004 w XIV Edycji Konkursu – Godło Promocyjne Teraz Polska w kategorii: promowe przewozy pasażerskie i ładunkowe w 2015 z połączenia Gdańsk – Nynäshamn skorzystało 115 tys. podróżnych.
Przypisy Duńczycy chcą kupić (prawie) całą PŻB. Gazeta.pl, 5.07.2010 [dostęp 31.01.2015]. Już nie Scandinavia, GospodarkaMorska.pl, 26.01.2015 [dostęp 2015-01-27].
Aż siedem firm chce kupić Polską Żeglugę Bałtycką w Kołobrzegu, PortalMorski.pl, 14.12.2014 [dostęp 31.01.2015]. Stanowisko Ministerstwa Skarbu Państwa w sprawie prywatyzacji PŻB, PortalMorski.pl, 29.01.2015 [dostęp 31.01.2015].
Sprawa PŻB. Będzie plan konsolidacji polskich armatorów promowych?, Radio Szczecin, 16.02.2015 [dostęp 18.02.2015].
Joanna Wiśniowska Na wiosnę nowy prom na linii Gdańsk-Nynaeshamn
Bibliografia Jan Piwowoński, Flota spod Biało-Czerwonej, Warszawa, Wyd. Nasza Księgarnia, s. 205-210, 1989, .
Linki zewnętrzne ferry-site.dk – duńska strona o armatorach promowych Edward Wiśniewski, Monografia Polskiej Żeglugi Bałtyckiej, Kołobrzeg 2021.
Kategoria:Operatorzy promów morskich Kategoria:Przedsiębiorstwa w Kołobrzegu Kategoria:Przedsiębiorstwa założone w Polsce w 1976 Kategoria:Przedsiębiorstwa żeglugowe w Polsce Kategoria:Spółki akcyjne Kategoria:Transport w Kołobrzegu Kategoria:Hasła kanonu polskiej Wikipedii