Świrzepa (Rapistrum Crantz) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych. Obejmuje dwa gatunki (świrzepa trwała R. perenne i świrzepa pomarszczona R. rugosum) występujące w południowej i środkowej Europie, południowo-zachodniej Azji i północnej Afryce. Pierwszy z wymienionych gatunków został introdukowany do pozostałej części Europy, a drugi na wszystkich kontynentach poza strefą równikową. W Polsce występują oba gatunki jako przejściowo dziczejące (efemerofity). Rośliny te rosną na suchych wzgórzach, skrajach pól i dróg.

Morfologia left|150px|thumb|Łuszczynki świrzepy trwałej Pokrój Rośliny zielne (jednoroczne i byliny), o łodygach prosto wzniesionych, rozgałęziających się od nasady lub nierozgałęzionych, osiągających do 90 cm wysokości, u nasady szorstko owłosione prostymi, nierozgałęzionymi, szczecinkowatymi włoskami. Liście Odziomkowe i łodygowe, lirowate do pierzastodzielnych lub podwójnie pierzastodzielnych, czasem też niepodzielone. Dolne liście ogonkowe, górne siedzące. Kwiaty Drobne i krókoszypułkowe, zebrane w grona silnie wydłużające się podczas owocowania. Działki kielicha odstające, nasady działek zewnętrznych nieco rozdęte, z kolei działki wewnętrzne w części szczytowej są kapturkowate. Płatki korony żółte, u nasady z paznokciem, w części szczytowej łopatkowato jajowate. Pręcików sześć, wyraźnie czterosilnych (cztery dłuższe, dwa krótsze). Nitki nierozszerzone u nasady, pylniki jajowate do eliptycznych. Miodniki cztery. Zalążnia z 2–4 zalążkami. Słupek zwieńczony znamieniem płasko główkowatym, nieznacznie dwudzielnym. Owoce Dwuczłonowe, gruszkowatego kształtu łuszczynki. W dolnej części walcowate, podłużnie pomarszczone, zawierające 1–2, czasem 3 nasiona. Górna część rozdęta, jednonasienna, z dzióbkiem.

Systematyka Pozycja systematyczna Rodzaj z plemienia Brassiceae z rodziny kapustowatych (Brassicaceae).

Wykaz gatunków świrzepa trwała Rapistrum perenne (L.) All. świrzepa pomarszczona Rapistrum rugosum (L.) All.

Zobacz też rzodkiew świrzepa

Przypisy

Kategoria:Kapustowate