Kuskus (Spilocuscus) – rodzaj ssaków z podrodziny pałanek (Phalangerinae) w obrębie rodziny pałankowatych (Phalangeridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Nowej Gwinei i okolicznych wyspach oraz w Australii.
Morfologia Długość ciała 31–74 cm, długość ogona 25–70,7 cm; masa ciała 1,2–6,6 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1861 roku angielski zoolog John Edward Gray w artykule poświęconym dodatkowym uwagom na temat rodzaju Cuscus, opublikowanym w czasopiśmie Proceedings of the Zoological Society of London. Gray wymienił dwa gatunki – Phalangista maculata É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803 i Phalangista chrysorrhos Temminck, 1824 (= Phalangista maculata É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803) – z których gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) Phalangista maculata É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803 (kuskus plamisty).
Etymologia Spilocuscus: gr. σπιλος spilos ‘plama’; rodzaj Cuscus Illiger, 1811 (pałanka).
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|80pxSpilocuscus rufoniger(Zimara, 1937)kuskus czarnoplamy gatunek monotypowyIndonezja i Papua-Nowa Gwinea: półwysep Ptasia Głowa do półwyspu Huon (prawdopodobnie wyspa Yapen); zapisy z południowej Nowej Gwinei; zakres wysokości: 0–1200 m n.p.m.DC: 58–69 cmDO: 45–65 cmMC: 5,5–6,6 kgcentruj|150pxSpilocuscus papuensis(Desmarest, 1822)kuskus papuaskigatunek monotypowyendemit Indonezji (wyspy u wybrzeży zachodniej Nowej Gwinei (Waigeo, Gam i możliwe że Batanta)DC: 47–57 cmDO: 57–56 cmMC: około 2,6 kgSpilocuscus kraemeri(E. Schwarz, 1910)kuskus wyspiarski gatunek monotypowyendemit Papui-Nowej Gwinei (Wyspy Admiralicji, Archipelag Bismarcka)DC: 31–57 cmDO: 25–59 cmMC: 1,9–3,2 kgSpilocuscus wilsoniK.M. Helgen & Flannery, 2004kuskus niebieskooki gatunek monotypowyendemit Indonezji (wyspy północno-zachodniej Nowej Gwinei (Numfoor, Supiori i Biak)DC: 33–48 cmDO: 28–33 cmMC: 1,2–2,1 kgcentruj|150pxSpilocuscus maculatus(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803)kuskus plamistygatunek monotypowyIndonezja i Papua-Nowa Gwinea: środkowe i południowe Moluki, Nowa Gwinea (wraz z kilkoma wyspami) oraz Wyspy Aru; introdukowany na wyspę Selayar i Archipelag Bismarcka; zakres wysokości: 0–1400 m n.p.m.DC: 42–74 cmDO: 38–71 cmMC: 2,4–6,1 kgcentruj|100pxSpilocuscus nudicaudatus(Gould, 1850)gatunek monotypowyendemit Australii (północny Queensland (półwysep Jork: na północ od rzeki Stewart i systemu rzecznego rzek Coen i Archer, z górami McIlwraith Range i Iron Range); zakres wysokości: 0–820 m n.p.m.DC: 41–58 cmDO: 37–48 cmMC: 2,7–4,9 kg Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunek narażony, – gatunek krytycznie zagrożony; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Kategoria:Pałankowate Kategoria:Taksony opisane przez Johna Edwarda Graya