mały|Grób Kazimierza Mijala na Cmentarzu Ewangelicko-Reformowanym w Warszawie Kazimierz Romuald Mijal (ur. 15 września 1910 w Wilkowie Pierwszym, zm. 28 stycznia 2010 w Warszawie) – polski ekonomista i polityk komunistyczny, podczas II wojny światowej współpracownik Pawła Findera i Marcelego Nowotki, a następnie Bolesława Bieruta; sekretarz i poseł do Krajowej Rady Narodowej, poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I kadencji. W czasach stalinowskich należał do grupy najbardziej wpływowych polskich polityków. Odsuwany stopniowo od władzy po 1956, powołał konspiracyjną Komunistyczną Partię Polski, stał się zwolennikiem maoizmu i wyemigrował do Albanii, skąd prowadził agitację na rzecz tej odmiany komunizmu. Prezydent Łodzi (1945–1947), minister gospodarki komunalnej (1950–1952), minister-szef Urzędu Rady Ministrów (1952–1956) oraz minister gospodarki komunalnej (1956–1957).
Życiorys Jego rodzicami byli Karol i Antonina, którzy z poprzednich swoich związków mieli łącznie 17 dzieci. Jako dziecko oddany krewnym, musiał pracować na swoje utrzymanie. Choć rodzice byli analfabetami, sam ukończył szkołę powszechną i średnią, po czym podjął wieczorowe studia w Szkole Nauk Politycznych. Po odbyciu służby wojskowej otrzymał pracę w Komunalnej Kasie Oszczędności w Warszawie, pracował tam również w czasie okupacji. W pracy poznał Jadwigę Gniewkowską, komunizującą malarkę, z którą się ożenił. Dzięki żonie wszedł w środowisko polskich komunistów.
Działalność polityczną rozpoczął w czasie wojny, w 1941, w tajnej organizacji „Proletariusz”, potem od 1942 był członkiem Polskiej Partii Robotniczej (w 1943 II sekretarz komitetu warszawskiego). Był współorganizatorem akcji ekspropriacyjnej Gwardii Ludowej, w wyniku której przejęto z KKO ponad 1 mln złotychWładysław Gomułka, Pamiętniki, t.II, s. 159 BGW 1994, .. Był sekretarzem i posłem Krajowej Rady Narodowej, ponadto pełnił mandat na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I kadencji.
W okresie od 21 stycznia do 6 marca 1945 pełnomocnik Rządu Tymczasowego na Łódź i okręg łódzki. Od 7 marca 1945 do 17 lutego 1947 prezydent ŁodziPodolska J., Weingertner P., Prezydenci miasta Łodzi.. W latach 1945–1946 był też prezesem Łódzkiego Klubu SportowegoM. Goss, W. Filipiak, B. Szmiel, 100 lat ŁKS. Dzieje klubu 1908–2008, 2009, s. 340.. Od 1945 do 1948 zastępca członka Komitetu Centralnego PPR. W 1946 był w stopniu podpułkownika. Od 1947 do 1948 dyrektor Biura Rady Narodowych Rady Państwa, w latach 1947–1950 szef kancelarii cywilnej prezydenta RP Bolesława BierutaKazimierz Mijal: niezłomność stalinowca. Historia z Polski ludowej (od 1948 również szef Kancelarii Rady Państwa). Od grudnia 1948 członek Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, do marca 1959 był członkiem jej Komitetu Centralnego.
Następnie od 28 kwietnia 1950 do 21 listopada 1952 minister gospodarki komunalnej, po czym od 21 listopada 1952 do 1 lutego 1956 minister-szef Urzędu Rady Ministrów, a następnie – do 27 lutego 1957 – ponownie minister gospodarki komunalnej.
Po dojściu do władzy Władysława Gomułki odsunięty od istotnych funkcji w aparacie. Został szefem Banku Inwestycyjnego, a funkcję pełnił do 1965, po czym do 1966 był dyrektorem ds. ekonomicznych Zjednoczenia Przemysłu Budowy Maszyn Ciężkich „Zemak”. Uznawany za zwolennika frakcji natolińczyków. Gomułkę krytykował za kompromis z Kościołem katolickim i zaniechanie kolektywizacji. Członkiem PZPR przestał być w 1966.
W 1965 założył nielegalną Komunistyczną Partię Polski, w której pełnił funkcję przewodniczącego Tymczasowego Komitetu Centralnego. Skłaniał się ku poglądom Mao Zedonga. 14 lutego 1966 wyjechał nielegalnie z Polski (posługując się paszportem wydanym przez Ambasadę Albanii na nazwisko Servet Mehmetka) przez Berlin do Albanii. Za pośrednictwem Radia Tirana nadawano wówczas audycje w języku polskim, przeznaczone dla słuchaczy w kraju, w których odczytywano odezwy propagujące koncepcje socjalizmu maoistycznego. Po latach Mijal umniejszał swój wkład w pracę Radia Tirana, choć treść audycji wykazuje jednoznaczne podobieństwo do jego własnych poglądów. Dzięki protekcji Envera Hoxhy w 1966 roku udał się w podróż do Chin. Na emigracji jako „sekretarz generalny KPP” kierował partią poprzez ambasady wspomnianych państw – z tego powodu Służba Bezpieczeństwa monitorowała w pewnym okresie budynek ambasady chińskiej w celu zdekonspirowania jego współpracowników w kraju. Po śmierci Mao stosunki Hoxhy z Chinami uległy pogorszeniu i w 1977 roku Mijal musiał opuścić Albanię. Osiadł w Chinach, jednak nie mógł się pogodzić z reformami Denga Xiaopinga i w 1983 roku powrócił potajemnie do kraju. Próbował, bezskutecznie, reaktywować KPP – partia istniała do 1996, ale nie miała znaczenia politycznego.
Aresztowany 16 listopada 1984 roku, po ujęciu w trakcie kolportażu ulotek. Zwolniony po 3 miesiącach. W tym samym czasie ówczesne władze bezskutecznie próbowały przypisać mu śmierć ks. Jerzego Popiełuszki. Ostro krytykował ówczesne kierownictwo PZPR i ruch „Solidarności”, uznając je za organizacje dążące do obalenia socjalizmu i przywrócenia kapitalizmu. Wspierał w swojej publicystyce działania Zjednoczenia Patriotycznego „Grunwald” i inne środowiska nacjonalistyczne, ale nie odegrał już żadnej roli w polityce.
W 2001 w „Nowym Państwie” ukazał się jego duży wywiad udzielony Robertowi Mazurkowi, w którym opowiedział o swej działalności politycznej. W 2007 Kazimierz Mijal otrzymał honorowe członkostwo Frontu Narodowo-Robotniczego. Przeciwnik Unii Europejskiej, oskarżany o antysemityzm.
Zmarł 28 stycznia 2010. 3 lutego 2010 został pochowany w Warszawie na Cmentarzu Ewangelicko-Reformowanym (kwatera K1-2-16).
Prace „Przyczyny upadku realnego socjalizmu w Polsce – zbiór tekstów” „Wybory prezydenckie” „Socjalizm robotniczy” „Plan likwidacji socjalizmu” „Udział syjonistów w niszczeniu polskiego ruchu socjalistycznego” „Rewizjoniści i nacjonaliści żydowscy w walce z polskim ruchem robotniczym” „Obrona proletariatu i godności Narodu Polskiego” „Federacja Republiki Krajów Słowiańskich” „Federacja wolnych i równych narodów Europy – nie dla UE i NATO” „Haniebna rola żydowskich nacjonalistów"
Ordery i odznaczenia Order Krzyża Grunwaldu II klasy (2 maja 1946) „za wybitną działalność konspiracyjną w czasie okupacji”. Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (19 lipca 1946) „w wyróżnieniu zasług na polu dwuletniej pracy nad odrodzeniem państwowości polskiej, nad utrwaleniem jej podstaw demokratycznych i w odbudowie kraju”. Złoty Krzyż Zasługi (16 stycznia 1946) „w uznaniu wielkich zasług pracowników m. Łodzi, położonych dla dobra Demokratycznej Polski w dziele zabezpieczenia porzuconego przez okupanta mienia, odbudowy i uruchomienia miejskich zakładów użyteczności publicznej, uczelni i licznych warsztatów pracy, jak również stworzenia życia gospodarczego i społecznego w m. Łodzi”. Medal za Warszawę 1939–1945 (17 stycznia 1946) „w pierwszą rocznicę wyzwolenia Warszawy zasłużonym w walce o wyzwolenie i odbudowę Stolicy (...)”. Krzyż Komandorski Orderu Lwa Białego (Czechosłowacja, 1947)Delegacja czechosłowacka wyjechała do Pragi [w:] „Trybuna Robotnicza”, nr 71, 12 marca 1947, s. 1.
Przypisy
Bibliografia „Express Ilustrowany”, 11 I 1947, nr 10, s. 1 (zdjęcie portretowe). „Dziennik Łódzki”, 1 I 1947, nr 1, s. 3 i 31 X 1952, nr 253, s. 5 (dwa takie same zdjęcia portretowe); „Dziennik Łódzki”, 23/24 XI 1952, nr 282, s. 8 (foto portretowe w składzie nowej Rady Ministrów).
Patora Paweł, Niewzruszony komunista Mijal, [w:] „Kocham Łódź”, nr 68, 12 III 2010, s. 5 (dod. do „Polska. Dziennik Łódzki”, 12 III 2010). Podolska Joanna, Waingertner Przemysław, Prezydenci miasta Łodzi. Łódź 2010.
Linki zewnętrzne Informacje w BIP IPN Profil na stronie Biblioteki Sejmowej Mijal: Haniebna rola syjonizmu w Polsce Mijal: Historyczne znaczenie 45-lecia Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
Kategoria:Członkowie Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Członkowie prezydium Krajowej Rady Narodowej Kategoria:Łódzcy posłowie na Sejm PRL Kategoria:Maoizm Kategoria:Ministrowie PRL Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem za Warszawę 1939–1945 Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Lwa Białego Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) Kategoria:Prezesi banków w Polsce Kategoria:Prezesi ŁKS Łódź Kategoria:Prezydenci Łodzi Kategoria:Prezydenci miast Polski Ludowej Kategoria:Szefowie Urzędu Rady Ministrów Kategoria:Urodzeni w 1910 Kategoria:Zastępcy członków KC PPR Kategoria:Zmarli w 2010