thumb|240px Twardnik japoński, twardziak jadalny (Lentinula edodes (Berk.) Pegler), jap. shiitake 椎茸 lub シイタケ – gatunek grzybów należący do rodziny Omphalotaceae.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Lentinula, Omphalotaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1878 roku Miles Joseph Berkeley, nadając mu nazwę Agaricus edodes. Obecną, uznaną przez Index Fungorum, nazwę nadał mu w 1976 roku David Pegler, przenosząc go do rodzaju Lentinula. Niektóre synonimy naukowe:
Polską nazwę temu grzybowi nadał Władysław Wojewoda, w 1998 roku; wcześniej w polskich publikacjach mykologicznych opisywany był jako twardziak jadalny lub twardziak uprawny.
Morfologia Brązowy lub brązowawy grzyb o kapeluszu dochodzącym do 20 cm średnicy i trzonie o 3–4 cm grubości. Kolor trzonu jasnoczerwonobrązowy z łuskami nieco ciemniejszymi w górnej części powierzchni. Hymenofor białawy, gęsty i szeroki, w późniejszym okresie przechodzący w czerwonawą plamistość. Miąższ biały w smaku lekko kwaskowatym.
Występowanie i siedlisko Występuje na terenach Azji Wschodniej, w Chinach, Japonii, na Półwyspie Indochińskim. W Chinach i Japonii grzyb ten jest grzybem uprawianym w szklarniach i na wolnym powietrzu. W Europie podjęto próby uprawy w Eberswalde w Niemczech jeszcze przed II wojną światową.
Grzyb nadrzewny. Owocniki wyrastają w grupach, na martwym drewnie liściastym (grab, kasztan, buk, dąb, Pasania).
Zastosowanie Grzyb jadalny będący grzybem uprawnym. Uprawia się go na martwych kłodach drzewnych i po pieczarkach jest najczęściej uprawianym grzybem na świecie. Twardniki japońskie nadają się do spożycia w stanie świeżym, suszonym oraz marynowanym. Należy je poddawać obróbce cieplnej bardzo krótko, gdyż w przeciwnym razie twardnieją. Grzyb leczniczy, w Chinach wykorzystywany od około 100 roku naszej ery. Wspomaga prawidłowe funkcjonowanie wątroby, obniża stężenie złego cholesterolu we krwi, reguluje działanie układu odpornościowego, wspomaga pracę układu sercowo-naczyniowego i pomaga w zachowaniu gładkiej i lśniącej skóry. Zawiera 7–9 niezbędnych człowiekowi aminokwasów, jest bogatym źródłem wielu enzymów (m.in. amylazy i celulazy), ważnych minerałów i niektórych witamin (zwłaszcza A i D).
Przypisy
Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Grzyby lecznicze Kategoria:Kuchnia japońska Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Omphalotaceae