thumb|Grób Zdzisława Libery na cmentarzu Wojskowym na Powązkach Zdzisław Libera, pierwotnie Libin (ur. 26 lutego 1913 w Warszawie, zm. 26 marca 1998 tamże) – polski historyk literatury, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego.

Życiorys Urodził się w żydowskiej rodzinie Mateusza Libina (zm. 1936)Grób Mateusza Libina w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie i Ludwiki z Zająców. Miał brata Antoniego. Matka i brat zostali zamordowani podczas II wojny światowej, padając ofiarą HolokaustuGrób Ludwiki Libin w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie.

Ukończył Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie. Później studiował polonistykę, filozofię i historię na Uniwersytecie Warszawskim, uzyskując w 1936 dyplom magistra, a w 1938 dyplom nauczyciela szkół średnich. Następnie rozpoczął pracę nauczyciela w męskim gimnazjum „Spójnia”.

Podczas okupacji niemieckiej został przesiedlony do getta warszawskiego, gdzie prowadził tajne komplety z języka polskiego. Po pewnym czasie przeszedł z żoną na stronę aryjską. Współpracował wtedy z pismami: „Czyn”, „Myśl Demokratyczna”, „Realizacje”. Walczył w powstaniu warszawskim jako żołnierz Armii Krajowej.

Po wojnie, w latach 1945–1950 był nauczycielem szkół średnich. W 1946 doktoryzował się na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Warszawskiego na podstawie rozprawy Działalność literacka Stanisława Kostki Potockiego. Od 1950 był wykładowcą, od 1954 profesorem historii literatury polskiej na Uniwersytecie Warszawskim (od 1971 - profesorem zwyczajnym). W latach 1952–1960 był dziekanem Wydziału Filologicznego UW.

Był przewodniczącym Rady Naukowej Instytutu Literatury Polskiej i Katedry Kultury Polskiej, a także członkiem Komitetu Nauk o Literaturze Polskiej PAN, zasiadał w radach naukowych wielu instytucji, m.in. Instytutu Badań Literackich PAN, Biblioteki Narodowej. Działał w Towarzystwie Literackim im. Adama Mickiewicza. 23 sierpnia 1980 roku dołączył do apelu 64 uczonych, pisarzy i publicystów do władz komunistycznych o podjęcie dialogu ze strajkującymi robotnikamiApel (dokument KSS KOR, Archiwum Opozycji IV/04.05.43 [b.n.s]). Członek Collegium Invisibile. Od 1982 był członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego.

Jego prace naukowe dotyczą okresu oświecenia w Polsce, ale też współczesności. Był pomysłodawcą i redaktorem naczelnym czasopisma „Wiek Oświecenia”. Ponadto zasiadał w komitetach redakcyjnych czasopism i wydawnictw zbiorowych (m.in. „Rocznika Literackiego”, „Polonistyki” i „Rocznika Warszawskiego”).

Był mężem Heleny ze Żmijewskich (1914–2013), ojcem literata Antoniego Libery.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera C19-5-10).

Najważniejsze prace 1956: Adam Mickiewicz Wielki Poeta Polskiego Romantyzmu 1963: Maria Dąbrowska 1966: „Konrad Wallenrod” Adama Mickiewicza 1967: Oświecenie 1969: Problemy polskiego oświecenia. Kultura i styl 1971: Życie literackie w Warszawie w czasach Stanisława Augusta 1974: Literatura polska od średniowiecza do pozytywizmu (współautor) 1976: Poezja polska XVIII wieku (antologia) 1984: Poezja polska 1800–1830 (antologia) 1985: Literatura polska. Przewodnik encyklopedyczny (współautor) 1986: Wiek oświecony 1994: Rozważania o wieku tolerancji, rozumu i gustu 2004: Od Sejmu Czteroletniego do Napoleona

Ordery i odznaczenia

Złoty Krzyż Zasługi (30 września 1952) „za zasługi położone w pracy naukowej i dydaktyczno-wychowawczej”. Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/201 - na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego - wymieniony jako dr Liblin-Libera Zdzisław.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Zdzisław Libera – publikacje w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci XI Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Reja w Warszawie Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Członkowie Collegium Invisibile Kategoria:Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Mieszkańcy getta warszawskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polscy autorzy podręczników szkolnych Kategoria:Polscy encyklopedyści Kategoria:Polscy historycy literatury Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Uczestnicy tajnego nauczania na ziemiach polskich 1939–1945 Kategoria:Wspierający Apel 64 Kategoria:Żołnierze Armii Krajowej Kategoria:Urodzeni w 1913 Kategoria:Zmarli w 1998 Kategoria:Polscy Żydzi ocalali z Zagłady