Charles Patrick Ryan O’Neal (ur. 20 kwietnia 1941 w Los Angeles, zm. 8 grudnia 2023 w Santa Monica) – amerykański aktor filmowy i telewizyjny oraz bokser. Nominowany do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego i Złotego Globu jako najlepszy aktor dramatyczny za rolę Olivera Barretta IV w melodramacie Love Story (1970).

Życiorys Wczesne lata Urodził się w Los Angeles w Kalifornii jako syn aktorki Patricii Ruth Olgi (z domu Callaghan; 1907–2003) i irlandzko-amerykańskiego scenarzysty filmowego Charlesa Eldridge’a O’Neala (1904–1996). Jego babka ze strony matki była Żydówką pochodzenia niemieckiego i polskiego, dziadek ze strony matki był Irlandczykiem, a ojciec miał korzenie irlandzkie i angielskie.

Wychowywał się z bratem Kevinem. Po ukończeniu University High School, w latach 1956–1957 był uznanym bokserem amatorem, który brał udział w turniejach Golden Gloves. Znalazł zatrudnienie jako ratownik i kaskader. W 1959 ukończył amerykańską wojskową szkołę średnią w Monachium. Jego ojciec pracował dla Radia Wolna Europa i uczęszczał do Munich American High School.

Kariera Karierę aktorską rozpoczął od gościnnego udziału w serialach, m.in. Opowieści wikingów (Tales of the Vikings, 1959), CBS Powszechny elektryczny teatr (General Electric Theater, 1960) z Ronaldem Reaganem czy sitcomie NBC Ojciec kawaler (Bachelor Father, 1961) z Johnem Forsythe oraz jednej z głównych ról jako Rodney Harrington w operze mydlanej ABC Peyton Place (1964-1966).

thumb|O’Neal (1962) thumb|O’Neal z żoną Leigh Taylor-Young (1967) thumb|O’Neal w serialu Peyton Place (1968) thumb|O’Neal (2007) Swoją pierwszą rolę kinową zagrał w dramacie Nierówna ziemia (This Rugged Land, 1962) w reżyserii Arthura Hillera, który zaangażował go potem do przełomowej roli studenta prawa z Harvardu, syna starej arystokratycznej rodziny, zakochanego w umierającej na białaczkę córce włoskiego emigranta w głośnym melodramacie Love Story (1970). Za tę rolę był nominowany do nagrody Oscara i Złotego Globu. Sukces filmu sprawił, że nakręcono sequel Historia Olivera (Oliver’s Story, 1978), który przeszedł jednak bez echa. Był brany pod uwagę do roli Michaela Corleone w Ojcu chrzestnym, która ostatecznie trafiła do Ala Pacino.

W komedii romantycznej Buda Yorkina Złodziej, który przybył na obiad (The Thief Who Came to Dinner, 1973) z Jacqueline Bisset zagrał rolę Webstera McGee, rozwiedzionego programistę komputerowego, który rzuca pracę i wkracza na drogę przestępstwa, zostając włamywaczem i złodziejem klejnotów. Krytycy chwalili jego nominowaną do Złotego Globu kreację oszusta opiekującego się dziewięcioletnią Addie (za rolę jego córka Tatum O’Neal odebrała Oscara za najlepszą drugoplanową rolę kobiecą) w filmie Petera Bogdanovicha Papierowy księżyc (Paper Moon, 1973). Wcielił się potem w irlandzkiego młodzieńca bez perspektyw, wkradającego się w szeregi XVIII-wiecznej angielskiej arystokracji w melodramacie wojennym Stanleya Kubricka Barry Lyndon (1975). Znalazł się w obsadzie legendarnego dramatu wojennego Richarda Attenborough O jeden most za daleko (A Bridge Too Far, 1977).

W latach 80. jego role kinowe w filmach Jak świetnie (So Fine, 1981), Partnerzy (Partners, 1982) i Gorączka hazardu (Fever Pitch, 1985) i Twardziele nie tańczą (Tough Guys Don't Dance, 1987) przyniosły mu w 1990 roku nominację do antynagrody Złotej Maliny dla najgorszego aktora dekady. Lepiej wiodło mu się na małym ekranie, gdzie zagrał m.in. u boku Farrah Fawcett w roli kochanka morderczyni swoich własnych dzieci we wstrząsającym dramacie ABC opartym na autentycznych wydarzeniach Małe ofiary (Small Sacrifices, 1989) oraz sitcomie CBS Dobre sporty (Good Sports, 1991).

W serialu Gotowe na wszystko (Desperate Housewives, 2005) zagrał ojca Toma Scavo (w tej roli Doug Savant) i teścia Lynette Scavo, Rodneya.

Był na okładkach magazynów takich jak „TV Guide”, „Vanity Fair”, „People” i „Bravo”.

W 2015 O’Neal ponownie spotkał się z Ali MacGraw przy inscenizacji sztuki A.R. Gurneya Listy miłosne.

Życie prywatne 3 kwietnia 1963 zawarł związek małżeński z aktorką Joanną Cook Moore, z którą miał córkę Tatum (ur. 5 listopada 1963) i syna Griffina (ur. 28 października 1964). Jednak w lutym 1967 rozwiódł się. 28 lutego 1967 poślubił aktorkę Leigh Taylor-Young, poznaną na planie opery mydlanej ABC Peyton Place. 13 marca 1974 r. rozstał się ze swoją drugą żoną, z którą miał syna Patricka (ur. 14 września 1967). W latach 1979–1997 i 2001–2009 był w nieformalnym związku z Farrah Fawcett, z którą miał syna Redmonda (ur. 30 stycznia 1985). Razem z jej przyjaciółką Alaną Stewart był przy łóżku Farrah Fawcett w szpitalu Św. Jana w Santa Monica aż do jej śmierci (zm. 25 czerwca 2009 na raka odbytu), ich syn Redmond przebywał wówczas w więzieniu.

W 2006 wygrał walkę z białaczką. W 2012 u aktora zdiagnozowano raka prostaty w czwartym stadium.

Śmierć Zmarł 8 grudnia 2023 w Saint John’s Health Center w Santa Monica w Kalifornii w wieku 82 lat. Przyczyną śmierci była zastoinowa niewydolność serca, a jako przyczyna wymieniono kardiomiopatię. O’Neal został pochowany obok Farrah Fawcett w Pierce Brothers Westwood Village Memorial Park and Mortuary w Westwood.

Wybrana filmografia Filmy fabularne

Seriale

Nagrody i nominacje Rok Nagroda Kategoria Film Rezultat 1971 Złoty Glob Najlepszy aktor w filmie dramatycznym Love Story (1970) Nominacja David di Donatello Najlepszy aktor zagraniczny Wygrana Laurel Awards Najlepsza rola dramatyczna Nominacja Oscar Najlepszy aktor Nominacja 1972 Nagroda „Bravo” Złota statuetka Bravo Otto dla najlepszego aktora filmowego – Wygrana 1974 Złoty Glob Najlepszy aktor w filmie komediowym lub musicalu Papierowy księżyc (1973) Nominacja 1981 Golden Apple Award Kwaśne Jabłko – Wygrana 1988 Złota Malina Najgorszy aktor Twardziele nie tańczą (1987) Nominacja 1990 Złota Malina Najgorszy aktor dekady Jak świetnie (1981)Partnerzy (1982)Gorączka hazardu (1985)Twardziele nie tańczą (1987) Nominacja 1999 Złota Malina Najgorszy aktor Spalić Hollywood (1997) Nominacja 2005 Złota Malina Największy przegrany pierwszych 25 lat istnienia nagród Złote Maliny Jak świetnie (1981)Partnerzy (1982)Gorączka hazardu (1985)Twardziele nie tańczą (1987)Spalić Hollywood (1997) Nominacja

12 lutego 2021 otrzymał własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 7057 Hollywood Boulevard.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Amerykanie pochodzenia brytyjskiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia irlandzkiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia żydowskiego Kategoria:Amerykańscy aktorzy filmowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy radiowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy teatralni Kategoria:Amerykańscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Amerykańscy bokserzy Kategoria:Amerykańscy kaskaderzy Kategoria:Amerykańscy żeglarze Kategoria:Laureaci Nagrody David di Donatello Kategoria:Ludzie urodzeni w Los Angeles Kategoria:Pochowani w Kalifornii Kategoria:Urodzeni w 1941 Kategoria:Zmarli w 2023