Piotr Napoleon (Pierre-Napoléon) Bonaparte (ur. 11 października 1815 w Rzymie, zm. 7 kwietnia 1881 w Wersalu) – francuski polityk. Był siódmym dzieckiem Lucjana Bonaparte z jego drugiego małżeństwa z Aleksandryną de Bleschamp, a więc bratankiem Napoleona I.
Już jako dziecko odznaczał się trudnym, nie do poskromienia charakterem. W wieku lat 15 przyłączył się do insurgentów przeciw władzy papieskiej w Państwie Kościelnym i działał jako partyzant w lasach koło Rzymu (rodzice mieszkali wówczas w Canino). W roku 1831 wyjechał do USA, do stryja Józefa, i rok później przyłączył się do oddziałów Francisco Santandera, walczących w Kolumbii przeciw ówczesnemu rządowi tzw. Wielkiej Kolumbii. Po paru latach powrócił do Rzymu i został tam w 1835 r. na rozkaz papieża Grzegorza XVI wsadzony do więzienia. Po rocznym pobycie w więzieniu udał się do Wielkiej Brytanii.
Po obaleniu króla Ludwika Filipa powrócił do Francji i zaczął działać jako polityk o poglądach skrajnie lewicowych: został wybrany na posła Korsyki w Zgromadzeniu Ustawodawczym. Jego działalność zwiększyła popularność kuzyna, prezydenta Ludwika Napoleona Bonaparte. Piotr Napoleon był wprawdzie przeciwny zamachowi stanu kuzyna (1851), ale wkrótce się z nim pogodził i chętnie przyjął godność Księcia Cesarstwa (Prince d’Empire, ale bez tytułu „Cesarskiej Wysokości”) oraz odpowiednie apanaże, co doprowadziło do całkowitego zerwania z republikanami i socjalistami.
Prowadził od tej chwili rozpustne życie, zapomniany przez wszystkich. Tuż przed upadkiem cesarstwa, w roku 1870, zastrzelił w czasie kłótni dziennikarza Wiktora Noira. Postawiony przed sądem został uniewinniony, o co po upadku Napoleona III obwiniano cesarza.
W roku 1853 ożenił się z prostą robotnicą paryską Jeanne Ruffin, z którą miał syna i córkę. Syn Roland został ojcem sławnej psychoanalityczki Marii Bonaparte.
Opuszczony przez wszystkich, Piotr Napoleon Bonaparte zmarł w wieku 66 lat w Wersalu i został tam pochowany.
Piotr Bonaparte zostawił bogatą spuściznę literacką i popularnonaukową. Pisał po włosku i francusku. Jego talent pisarski nie był wprawdzie wysokiego lotu, ale z książek jego przebija szczere umiłowanie wolności, wielki idealizm i głębokie zainteresowanie losem ruchów wyzwoleńczych w Polsce, Italii i Ameryce Południowej.
Bibliografia Prace Piotra Napoleona Bonapartego Historia wojskowości Nouveau systême de chevaux de Frise portatifs, Bruxelles 1846 Analyse géometrique de l’ordonnance du 4 mars 1831 sur l’exercise et les manœuvres de l’infanterie, ibid.,1847 Saggio di nozioni elementari di tattica e di strategia ad uso dei giovanni militi italiani, ibid., 1847 Essai sur l’attaque et la défense des villes, Paris 1848 Dzieła literackie Le capitaine Moneglia à Solferino, Paris 1861 Miechow ou les enfants au bout de baĭonette, ibid., 1863 Tłumaczenie wiersza Mickiewicza „Do matki Polki”, ibid., 1864 Prace historyczne Napoléon III, sauveur de l’Italie, Sceaux 1866 Sampiero, leggenda corsa, Bastia 1856 Souvenirs, traditions et révélations, Bruxelles 1876
Prace o Piotrze Napoleonie Bonaparte Pierre Bourson, L’affaire Pierre Bonaparte, Paris 1929 Dizionario Biografico delli Italiani, tom II, Roma 1969
Piotr Napoleon Bonaparte Kategoria:Francuscy politycy Kategoria:Urodzeni w 1815 Kategoria:Zmarli w 1881 Kategoria:Ludzie urodzeni w Rzymie