thumb|I – uniport, II – symport, III – antyport Transport aktywny – rodzaj przenikania związków chemicznych przez błony komórkowe, który zachodzi z udziałem pewnych mechanizmów transportujących lub substancji przenośnikowych, ze środowiska o mniejszym stężeniu do środowiska o stężeniu większym, czyli wbrew gradientowi elektrochemicznemu (np. wchłanianie glukozy w jelicie cienkim). Odbywa się on za pośrednictwem receptorów błonowych. Taki transport wymaga dostarczenia energii chemicznej lub zmniejszenia entalpii swobodnej układu. Ich źródłami są odpowiednio: hydroliza cząsteczki ATP (dla transportu aktywnego pierwotnego), sprzężenie z transportem innego związku zgodnie z gradientem stężenia (dla transportu aktywnego wtórnego).

Przykładami transporterów aktywnych wtórnych (współtransporterów) są: symport – transportuje dwie substancje w tym samym kierunku (np. transport glukozy wraz z jonami sodu), antyport – transportuje dwie substancje w przeciwnych kierunkach (np. pompa sodowo-wapniowa).

Przypisy