Trzy Zdania Uderzające w Sedno (tybetański: ཚིག་གསུམ་གནད་བརྡེགས་, Wylie: tshig gsum gnad brdegs, angielski: The Three Words That Strike the Vital Point) — przekaz dzogczen mistrza Garab Dordże, pierwszego nauczyciela dzogczen we wszystkich liniach buddyjskich, udzielony następnemu w tym przekazie mistrzowi dzogczen Mandziuśrimitra (sanskryt: Mañjuśrīmitra, Wylie: ‘jam dpal bshes gnyen, tybetański: འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་)Garchen Rinpoche "Die Drei Worte des Garab Dorje. Die Essenz der Großen Vollendung", Otter Verlag, 2015, .
Etymologia Oryginalna nauka Garaba Dordże, Wylie: "tshig gsum gnad brdegs", zawiera trzy linijki instrukcji, które "uderzają" bezpośrednio w kluczowe punkty praktyki dzogczen. Dlatego właśnie tekst jest nazywany jako „Trzy linijki”. Słowo „linijki” w nazwie nie zawsze było właściwie rozumiane. W języku tybetańskim istnieją dwa podobne słowa: jedno, zapisywane jako "tshigs", oznacza linijkę wersu; drugie, zapisywane jako "tshig", oznacza „frazę”, choć przez ludzi Zachodu bywało często błędnie rozumiane jako „słowo”. W tekstach tybetańskich nazwa tej nauki powinna brzmieć "tshigs", lecz często bywała omyłkowo zapisywana jako "tshig". Z powodu tego błędu w języku angielskim nazwę często oddawano jako „Three Words” („Trzy słowa”) lub podobnie, podczas gdy w rzeczywistości chodzi o „Trzy linijki” poetyckie, które zawierają esencjonalne nauczanie przekazane przez Garaba Dordże. Te trzy linijki instrukcji są takimi, które „trafiają w kluczowe punkty”. W kontekście dzogczen to „kluczowe punkty znaczenia”, które nie są słowami wytwarzającymi określone konceptualne rozumienie, lecz prowadzą do kontaktu z naturą umysłu, zwaną rigpą. Aby uzyskać pożądany efekt z tych kluczowych punktów, język tybetański mówi, że muszą one zostać dosłownie „uderzone”. Tybetańskie określenie „uderzać w kluczowe punkty” ma to samo znaczenie co „naciskać przyciski”, aby spowodować pożądany efekt. Dlatego nauczanie Garaba Dordże można również rozumieć jako „Trzy linijki, które uruchamiają kluczowe punkty (niczym przyciski dostępu do natury umysłu praktykującego)”. Należy zauważyć, że niektóre tłumaczenia mówią o „uderzaniu w kluczowy punkt”; nie chodzi jednak o jeden jedyny kluczowy punkt, lecz o kilka, które są uruchamiane przez te Trzy linijkiTony Duff "About the Three Lines That Strike Key Points. An Explanation of Thorough Cut With Direct Crossing woven in by Dodrupchen III, Tenpa'i Nyima, book by Tony Duff", s. IX-X, Padma Karpo Translation Commity, 2011, . Tutaj zdecydowano się zastosować polskie tłumaczenie "Trzy Zdania Uderzające w Sedno".
Historia
"Trzy Zdania Uderzające w Sedno” pochodzące od Garaba Dordże z Indii a potem od Mandziuśrimitry, zostały przekazane do kolejnego w przekazie chińskiego mistrza Śri Singha (sanskryt: Śrī Siṃha, Wylie: shri sing ha) . Następnie przekazał on to Padmasambhawie i Wimalamitrze, którzy obaj go kontynuowali w Tybecie. W Tybecie ich najbardziej znany przekaz pochodził od mistrza Longczenpa (1308–1364) oraz kontynuatora jego linii tertona Dzigme Lingpa (1730–1798). Dzigme Lingpa miał trzech głównych uczniów, z których jednym był Dzigme Gjalwa’i Nyugu. Następnie jednym z jego uczniów był Dza Patrul (1808–1887). Mieszkając w klasztorze Dzogczen Dza Patrul napisał kilka tekstów na temat praktyki dzogczen, w tym tekst, który podsumowywał znaczenie nauk Garaba Dordże o „Trzech Zdaniach Uderzające w Sedno”. Tekst ten zyskał do dziś popularność i jest jednym z najczęściej używanych tekstów objaśniających praktykę trekciö. W ostatnich latach mistrz Tenpa’i Wangchuk (1938-2014), kontynuujący przekaz Patrula, napisał serię wyjątkowych obecnie komentarzy na temat dzogczen. Na przykład jego komentarz do „Skarbnicy Dharmadhatu” Longczenpy jest jedynym komentarzem do tego kluczowego tekstu dzogczen, poza autokomentarzem samego Longczenpy. Natomiast jego komentarz do „Trzech Zdań Uderzające w Sedno” objaśnia nie tylko praktykę trekciö ale również tögalTony Duff "Relics of the Dharmakaya by Tenpa’i Wangchuk. A Detailed Explantion of the Three Lines That Strike the Key Points", Padma Karpo Translation Commity, 2011, , podobnie jak to również objaśniał w swoim komentarzu III Dodrupczen Tenpa'i Nyima (1865-1926), wcześniejszy kluczowy mistrz dzogczen przekazu Dzigme LingpyTony Duff "About the Three Lines That Strike Key Points. An Explanation of Thorough Cut With Direct Crossing woven in by Dodrupchen III, Tenpa'i Nyima, book by Tony Duff", s. XII, Padma Karpo Translation Commity, 2011, .
Znaczenie
Trzy Zdania Uderzające w Sedno (angielski: The Three Words That Strike the Vital Point, tybetański: ཚིག་གསུམ་གནད་བརྡེགས་):
1. Bezpośrednie wprowadzenie w samą naturę -rigpę, dosłownie "twarz rigpy" (angielski: Introducing directly the face of rigpa in itself, tybetański: ངོ་རང་ཐོག་ཏུ་སྤྲད།)
W dzogczen praktyka, tj. trekciö lub tögal, zaczyna się dopiero od rozpoznania rigpy po raz pierwszy, po wprowadzeniu w nią bezpośrednio przez swojego mistrza dzogczen, i jest poprostu potem powracaniem do niej, aż w końcu ciągle się w niej przebywa.
2. Zdecydowanie się na jedną i jedyną rzecz (angielski: Deciding upon One Thing, and One Thing Only, tybetański: ཐག་གཅིག་ཐོག་ཏུ་བཅད།)
Cokolwiek się pojawia, to tylko może wzmacniać przebywanie w rigpie a nie, że jest obserwowane jako obiekt medytacji. Jedynie istotne jest by nie było wyjścia z rigpy, w którą było się wprowadzonym przez mistrza dzogczen.
3. Pewność w samo-wyzwalaniu (angielski: Confidence directly in the self-liberation, tybetański: གདེང་གྲོལ་ཐོག་ཏུ་བཅའ།)
Bycie w rigpie nie jest medytowaniem na coś, ale tylko przyzwyczajaniem, aż taka naturalność jest w końcu coraz lepsza, bez żadnych przerw. Dzieje się to w trzech opisanych metaforycznie etapach doskonalania w tzw. samo-wyzwalaniu (np. z konceptualnych stanów wyprowadzających z rigpy): na początku jest samo-wyzwolenie wymagające rozpoznania - niczym spotkanie ze starym przyjacielem, w środku jest samo-wyzwolenie - niczym wąż rozplatający własne sploty aktywnością samą z siebie, na końcu jest samo-wyzwolenie bez pożytku lub szkody - niczym stan złodzieja włamywającego się do pustego domu z niczym do skradzenia. Postęp tradycyjnie jest opisywany "Czterema Wizjami" trekciö lub "Czterema Wizjami" tögal z określonymi w 17 tantrach dzogczen rezultatamiAdam Pearcey, Alak Zenkar Rinpoche "Beyond the Ordinary Mind: Dzogchen, Rimé, and the Path of Perfect Wisdom", Rozdziały autora Jamgön Mipham: "The Essence of Wisdom: How to Sustain the Face of Rigpa", "A Lamp to Dispel Darkness", Snow Lion, 2018, .
Przypisy