Chorągiew tatarska koronna Stefana Morzkowskiego – oddział koronnej lekkiej jazdy autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej drugiej połowy XVII wieku (okresu wojny polsko-rosyjskiej 1654–1667).

Charakterystyka Chorągwie lekkiej jazdy (tatarskie, wołoskie i kozaków regestrowych) były jednostkami organizacyjnymi i taktycznymi liczącymi około 60–100 koni. Uzbrojenie jazdy typu tatarskiego składało się z szabli i łuku, w wołoskiej zamiast łuku często występowała rusznica. Zaciągano je według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z zazwyczaj dwukonnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Podział stawek żołdu w oddziale był następujący: 5 stawek brał rotmistrz, 2 stawki porucznik, 2 kolejne stawki chorąży, a pozostałe stawki żołdu przyznane w kompucie dzielono pomiędzy poczty towarzyskie.

W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.

Wiosną 1660 pokój oliwski zakończył wojnę ze Szwecją. Król Jan Kazimierz jeszcze w tym samym roku postanowił zakończyć wojnę polsko-rosyjską. Uderzenie głównych sił głównych miały osłaniać dwie dywizje litewskie wzmocnione dywizją koronną Stefana Czarnieckiego. W skład tej ostatniej wchodziła chorągiew tatarska Stefana Morzkowskiego. W czerwcu 1660 chorągiew liczyła 57 koni, a w IV kwartale tegoż roku 98 koni.

Zrujnowana prowadzeniem walk na kilku frontach w latach 50. XVII wieku Rzeczypospolita podjęła jeszcze jeden wysiłek i wystawiła siły zbrojne liczące około 60 000 koni i porcji. Przygotowania czynione w 1660 do kampanii przeciw Rosji cechowało tworzenie wielu nowych jednostek. W kompucie wojsk koronnych z 1660 występowała 98 konna chorągiew tatarska Jakuba Polańskiego.

Wcześniej szefem chorągwi był Stefan Morzkowski, a po Jakubie Polańskim, z dniem 1 sierpnia 1666 podczaszy sieradzki Andrzej Modrzejowski; po nim od 1 maja1667 Atanazy Walenty Miączyński.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Chorągwie lekkiej jazdy koronne Kategoria:Chorągwie autoramentu narodowego Kategoria:Jazda koronna w dobie wojny polsko-rosyjskiej (1654–1667) Kategoria:Morzkowscy herbu Ślepowron Kategoria:Chorągwie tatarskie koronne