Henryk Wincenty Jancarz (ur. 1 stycznia 1892 w Kojszówce, zm. 1960 w Katowicach) – major piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Jana, rolnika, i Marii z Urbanów urodzony 1 stycznia 1892 we wsi Kojszówka, w ówczesnym powiecie myślenickim Królestwa Galicji i Lodomerii. Był katolikiem. Uczęszczał do szkoły powszechnej w Makowie Podhalańskim. W roku szkolnym 1905/1906 rozpoczął naukę w klasie pierwszej c. k. Gimnazjum w Wadowicach. Tam też 29 czerwca 1913 zakończył naukę w klasie ósmej ze zdanym egzaminem dojrzałości. Do wybuchu I wojny światowej ukończył dwa semestry na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. W latach 1912–1913 był członkiem polowej drużyny sokolej, a w 1914 wstąpił do Związku Strzeleckiego.

16 sierpnia 1914 wstąpił do Legionów Polskich i został przydzielony do 14 kompanii IV batalionu 2 pułku piechoty. Wiosną 1915 został przeniesiony do 7 kompanii II batalionu 4 pułku piechoty. 2 sierpnia 1915 został ranny w bitwie pod Jastkowem. 23 sierpnia 1915 został mianowany chorążym piechoty. 1 lipca 1916 awansował na podporucznika piechoty. W tym samym miesiącu wyróżnił się w bitwie pod Kostiuchnówką. 12 sierpnia 1921 podpułkownik Bronisław Pieracki, były dowódca 7 kompanii 4 pp Leg. sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari, w którym napisał:

Po kryzysie przysięgowym (lipiec 1917) przeszedł do Polskiego Korpusu Posiłkowego i został przydzielony do 3 pułku piechoty. Po bitwie pod Rarańczą (15/15 lutego 1918) został internowany w (). Po zwolnieniu z internowania został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii. Przez trzy miesiące walczył na froncie włoskim w szeregach 77 pułku piechoty, a następnie zdezerterował.

5 listopada 1918 został przyjęty przez Radę Regencyjną do Wojska Polskiego z byłego Polskiego Korpusu Posiłkowego, z zatwierdzeniem posiadanego stopnia podporucznika, i przydzielony do 1 pułku piechoty, późniejszego 7 pułku piechoty LegionówDz. Rozp. MSWojsk. Nr 5 z 21 listopada 1918, poz. 62.Dz. Rozp. MSWojsk. Nr 6 z 27 listopada 1918, poz. 113, tu ogłoszono przydział do 3 pułku piechoty, późniejszego 9 pułku piechoty Legionów.. Równolegle, 18 listopada 1918 generał Bolesław Roja, stojący na czele Polskiej Komendy Wojskowej w Krakowie mianował go kapitanem z dniem 1 kwietnia 1918 z pominięciem stopnia porucznika. W szeregach 7 pp Leg. walczył na wojnie z Ukraińcami, a następnie na wojnie z bolszewikami. 1 grudnia 1919 został mianowany z dniem 1 grudnia 1919 porucznikiem w piechocieDz. Rozk. Wojsk. Nr 98 z 28 grudnia 1919, poz. 4146.. W styczniu 1920 został przeniesiony do 145, a później do 144 pułku piechoty. W lipcu 1920 w walkach pod Dubnem został ranny. 19 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w piechocie, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich.

Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 71 pułku piechoty. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 243. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Później został przeniesiony do 56 pułku piechoty w Krotoszynie, lecz z dniem 1 grudnia 1922 wrócił do 71 pp w Ostrowi Mazowieckiej na stanowisko pełniącego obowiązki dowódcy II batalionu. 1 grudnia 1924 prezydent RP nadał mu stopień majora z dniem 15 sierpnia 1924 i 65. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Po awansie został zatwierdzony na stanowisku dowódcy II baonu. Później został przesunięty na stanowisko kwatermistrza. W kwietniu 1928 został przeniesiony do 16 pułku piechoty w Tarnowie na stanowisko dowócy I batalionu. W marcu 1932 został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IV w Łodzi na stanowisko inspektora w 4 Okręgowym Urzędzie Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego. W kwietniu 1935 został przeniesiony do Okręgowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie na stanowisko inspektora w Katowicach. W grudniu 1938 został przeniesiony do Komendy Rejonu Uzupełnień Katowice na stanowisko komendanta rejonu uzupełnień.

W czasie kampanii wrześniowej przedostał się na terytorium Królestwa Węgier, gdzie został internowany w obozie w Egerze. Po zajęciu Królestwa Węgier przez III Rzeszę (19 marca 1944) trafił do niemieckiej niewoli. W 1945 przebywał w jednym ze stalagów pod Berlinem. W maju 1945, po uwolnieniu z niewoli, wrócił do Polski. Zmarł w 1960 w Katowicach.

Był żonaty, miał syna Jerzego (ur. 1922) i córkę Annę (ur. 1928).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 6204 – 17 maja 1922 Krzyż Niepodległości – 6 czerwca 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi – 18 marca 1933 „za zasługi na polu wychowania fizycznego i przysposobienia wojskowego” Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Polowych Drużyn Sokolich Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914) Kategoria:Dowódcy batalionów 16 Pułku Piechoty Ziemi Tarnowskiej Kategoria:Dowódcy batalionów 71 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Komendanci uzupełnień II Rzeczypospolitej Kategoria:Kwatermistrzowie 71 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Majorowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Oficerowie piechoty Polskiego Korpusu Posiłkowego Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Jastkowem 1915 Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Kostiuchnówką 1916 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1892 Kategoria:Zmarli w 1960 Kategoria:Żołnierze II Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze III Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego internowani na Węgrzech w czasie II wojny światowej