Elvia Carrillo Puerto, znana również jako Monja Roja (ur. 30 stycznia 1881 w Motul de Carrillo Puerto, zm. 15 kwietnia 1965 w Meksyku) – meksykańska feministka i polityczka. Pierwsza kobieta wybrana do parlamentu Meksyku, niedopuszczana jednak do zasiadania w nim poprzez uznanie jej wyboru przez za niezgodny z konstytucją w 1925 roku.
Życiorys Puerto urodziła się 6 grudnia 1878 w Motul de Carrillo Puerto na Jukatanie. Miała piątkę starszego rodzeństwa; jej bratem był , późniejszy gubernator stanu Jukatan. W wieku 6 lat, wraz ze swoim rodzeństwem, rozpoczęła naukę w szkole założonej przez Benitę Palmę. Była uczennicą (w ), która przedstawiła jej idee Mary Wollstonecraft, Flory Tristan oraz Victorii Woodhull.
Działalność polityczna W 1923 roku powróciła na Jukatan, gdzie jej brat, , był gubernatorem stanu. Wspólnie z oraz zostały wybrane radnymi regionu z ramienia . Były pierwszymi kobietami na tym stanowisku w historii Meksyku. Po zabójstwie swojego brata została zmuszona do rezygnacji ze stanowiska; otrzymały kilka gróźb śmierci wobec siebie, jak i Barrery i Cicero. W stanie Jukatan zniesiono również prawa wyborcze dla kobiet. Z pomocą prezydenta Meksyku Plutarca Elíasa Callesy uciekła z półwyspu i ponownie zamieszkała w Meksyku.
Z powodzeniem wystartowała w wyborach uzupełniających w 1925 roku, w których została wybrana do Izby Deputowanych, zdobywając 4576 głosów więcej od swojego przeciwnika. Została pierwszą kobietą wybraną w wyborach do Kongresu Meksyku. Z powodu braku przyznania biernego i czynnego prawa wyborczego kobietom na terenie całego kraju, uznał jej wybór za niezgodny z prawem.
Pozostała działalność W 1912 roku założyła organizację skupiającą wiejskie kobiety. Organizacja skupiała się na zapewnieniu kobietom będącym głowami gospodarstw domowych takich samych praw jak mężczyznom w zakresie podziału gruntów. Rok później stała się ona jedną z największych organizacji w regionie. Współzałożyła Ligas de Resistencia Feministas. W 1919 roku, w trakcie rządów Venustiana Carranzy Garziego, przeprowadziła się do Meksyku, stolicy kraju, gdzie założyła Liga Rita Cetina Gutiérrez. Organizacja miała na celu wspieranie walki o uzyskanie dla kobiet biernego oraz czynnego prawa wyborczego. Jej działania, niekoniecznie efektywne, zostały zignorowane przez jej komunistyczne otoczenie.
Życie prywatne, śmierć i upamiętnienie Obecnie w jej domu rodzinnym znajduje się biblioteka miejska Felipe Carrillo Puerto. Miasto jest nazwane na cześć jej brata – . Zmarła 15 kwietnia 1968 roku w Meksyku w wieku 90 lat. Została pochowana w Méridzie, stolicy Jukatanu. W 2017 roku została upamiętniona Google Doodle.
Przypisy
Kategoria:Parlamentarzyści Kategoria:Meksykańscy politycy Kategoria:Urodzeni w 1881 Kategoria:Zmarli w 1965