Centrum Kultury Podgórza (CKP, CK Podgórza; do 2017 Dom Kultury „Podgórze”, DKP) – krakowska miejska instytucja kultury, powstała w 1984 roku i działająca na terenie historycznej dzielnicy Podgórze (zgodnie z aktualnym podziałem administracyjnym miasta obejmującej dzielnice: VIII (Dębniki), IX (Łagiewniki-Borek Fałęcki), X (Swoszowice), XI (Podgórze Duchackie), XII (Bieżanów-Prokocim) oraz XIII (Podgórze)). CKP tworzy siedziba główna przy ul. Sokolskiej 13 w Podgórzu oraz 18 filii. Dyrektorką Centrum jest Anna Grabowska.

Historia CKP powstało w 1984 roku jako Dom Kultury „Podgórze”. Pierwotna siedziba instytucji mieściła się przy ul. Cechowej 19, skąd już w kolejnym roku przeniosła się na ul. Józefińską 16. W 1987 nastąpiło przeniesienie do kamienicy na Rynku Podgórskim 14, jednak w 1992 roku w następstwie jej reprywatyzacji DKP znalazł nową siedzibę przy ul. Krasickiego 18. W 2011 DKP wprowadził się do budynku dawnej Szkoły Podstawowej Męskiej nr 24 im. Tadeusza Kościuszki przy ul. Sokolskiej 13, gdzie pozostaje do dziś, od 2017 roku nosząc nazwę Centrum Kultury Podgórza.

Początkowo pod opieką instytucji pozostawało 10 klubów osiedlowych, systematycznie jednak liczba placówek afiliowanych zwiększała się, osiągając wraz z otwarciem Klubu Aleksandry w grudniu 2018 roku liczbę 18.

Działalność Obszar działania CKP stanowi działalność kulturalna, wśród celów której wymienia: „edukację i wychowanie poprzez sztukę, rozbudzanie zainteresowań sztuką oraz rozwijanie i promowanie talentów w jej różnych dziedzinach”. Oprócz tego Centrum dąży do integrowania lokalnej społeczności za pomocą kultury. CKP organizuje także szereg projektów o charakterze cyklicznym, do których należą: Tradycyjne Święto Rękawki na Kopcu Krakusa, Koncert Noworoczny, Podgórskie Letnie Koncerty, Tynieckie Recitale Organowe, Podgórska Jesień Kulturalna, cykl Solvay Nocą oraz Dni Komedii dell'Arte.

Tradycyjne Święto Rękawki

thumb|Tradycyjne Święto Rękawki 2022 – widok z Kopca Kraka na obchody święta pod kopcem oraz na Wzgórzu Lasoty, w oddali centrum Krakowa thumb|Tradycyjne Święto Rękawki 2022 – pojedynek wojów Od 2001 roku Centrum Kultury Podgórza we współpracy z Drużyną Wojów Wiślańskich „Krak” organizuje festyn „Tradycyjne Święto Rękawki”, odbywający się we wtorek po katolickiej Wielkanocy na kopcu Kraka. Ideą przewodnią festynu jest rekonstrukcja historyczna wczesnośredniowiecznej, przedchrześcijańskiej obrzędowości słowiańskiej związanej z powitaniem wiosny oraz kultem zmarłych, połączona z odtwarzaniem krakowskiego święta Rękawki (lokalnej odmiany Radonicy – wiosennego święta zmarłych) w kształcie znanym z XIX-wiecznych opisów. Program wydarzenia zawiera zarówno elementy stałe, jak i okazjonalne. Wśród tych pierwszych znajdują się rekonstrukcje życia w średniowiecznych osadach, przedstawienia z udziałem wojów: bieg wokół kopca oraz bitwa, a także inscenizacje dawnych obrzędów wiosennych.

thumb|Tradycyjne Święto Rękawki 2013 – rekonstrukcja słowiańskiej kąciny z repliką Światowida Podczas Tradycyjnego Święta Rękawki obecne są liczne nawiązania do rodzimych wierzeń Słowian: uroczystości zaczyna toczenie darów ofiarnych z kopca Kraka (w którym czynnie uczestniczą wyłącznie rekonstruktorzy), połączone z powitaniem wiosny oraz uroczystym rozpaleniem ognia na jego szczycie. Prezentowana jest również wróżba z kołaczem (znana ze świątyni Świętowita w Arkonie), mająca prognozować dolę miasta na najbliższy rok, a także inscenizacja słowiańskiego obrzędu pogrzebowego (tryzny), podkreślająca związek święta z kultem zmarłych.

W latach 2020–2021 festyn nie odbywał się ze względu na pandemię COVID-19.

+ Daty oraz tematy przewodnie Tradycyjnego Święta Rękawki Edycja Data Temat przewodni I 17 kwietnia 2001 b.d. II 2 kwietnia 2002 b.d. III 22 kwietnia 2003 „Pląsy – Korowody – Igrce” IV 13 kwietnia 2004 b.d. V 29 marca 2005 „Praca w średniowieczu” VI 18 kwietnia 2006 „Konkury i śluby, czyli jak Słowianie miłowali” VII 10 kwietnia 2007 „Początki grodu Kraka” VIII 25 marca 2008 „Człowiek i muzyka w świecie wczesnego średniowiecza” IX 14 kwietnia 2009 b.d. X 6 kwietnia 2010 „Życie woja i białki – od narodzin do śmierci” XI 26 kwietnia 2011 „W cieniu świętego dębu” XII 10 kwietnia 2012 b.d. XIII 2 kwietnia 2013 b.d. XIV 22 kwietnia 2014 „Baby” XV 7 kwietnia 2015 „Ludzie i nieludzie" XVI 29 marca 2016 „Bogowie i ludzie – panteon bogów słowiańskich” XVII 18 kwietnia 2017 „Książę silny wielce, siedzący na Wiśle” XVIII 3 kwietnia 2018 „Słowiańskie zaświaty” XIX 23 kwietnia 2019 „Zdrowia, szczęścia. Niech się darzy…” XX 19 kwietnia 2022 „Klechdy i podania krakowskie” XXI 11 kwietnia 2023 „Przybycie Słowian do kraju nad Wisłą”

Oddziały Obecnie (2022) funkcjonują następujące oddziały CKP:

+ Oddział Adres Dzielnica Data powstaniaW nawiasie podano datę powstania oryginalnej instytucji (jeżeli dotyczy). Strona WWW Zdjęcie Siedziba Główna ul. Sokolska 1330-510 Kraków dz. XIII Podgórze 1984 http://www.ckpodgorza.pl centruj|200px Centrum Sztuki Współczesnej Solvay ul. Zakopiańska 6230-418 Kraków dz. IX Łagiewniki-Borek Fałęcki 2000 http://solvay.ckpodgorza.pl Dwór Czeczów ul. księdza Jerzego Popiełuszki 3630-898 Kraków dz. X Swoszowice 2007 http://czeczow.ckpodgorza.pl centruj|200px Fort Borek (d. Klub Kliny) ul. Forteczna 14630-437 Kraków dz. IX Łagiewniki-Borek Fałęcki 1984 http://borek.ckpodgorza.pl Ośrodek Ruczaj ul. Stanisława Rostworowskiego 1330-358 Kraków dz. IX Łagiewniki-Borek Fałęcki październik 2009 http://ruczaj.ckpodgorza.pl Teatr Praska 52 ul. Praska 5230-322 Kraków dz. VIII Dębniki listopad 2014 http://praska52.ckpodgorza.pl centruj|200px Klub Aleksandry ul. Aleksandry 130-837 Kraków dz. XII Bieżanów-Prokocim grudzień 2018 http://aleksandry.ckpodgorza.pl Klub Iskierka ul. Żywiecka 4430-427 Kraków dz. IX Łagiewniki-Borek Fałęcki 1984 http://iskierka.ckpodgorza.pl Klub Kostrze ul. Dąbrowa 330-381 Kraków dz. VIII Dębniki 1984 http://kostrze.ckpodgorza.pl Klub Piaskownica ul. Łużycka 5530-658 Kraków dz. XI Podgórze Duchackie 2011 http://piaskownica.ckpodgorza.pl Klub Przewóz ul. Łutnia 130-799 Kraków dz. XIII Podgórze 1984 http://przewoz.ckpodgorza.pl Klub Rybitwy ul. Rybitwy 6130-722 Kraków dz. XIII Podgórze 1984 http://rybitwy.ckpodgorza.pl Klub Skotniki ul. Batalionów Chłopskich 630-394 Kraków dz. VIII Dębniki 1984 http://skotniki.ckpodgorza.pl Klub Soboniowice ul. Kuryłowicza 11530-698 Kraków dz. X Swoszowice 1984 http://soboniowice.ckpodgorza.pl Klub Swoszowice ul. Kolejarzy 7130-434 Kraków dz. X Swoszowice marzec 2022 https://swoszowice.ckpodgorza.pl centruj|200px Klub Tyniec ul. Dziewiarzy 730-398 Kraków dz. VIII Dębniki 1994 http://tyniec.ckpodgorza.pl centruj|200px Klub Wola Duchacka ul. Malborska 9830-624 Kraków dz. XI Podgórze Duchackie 1984 http://wola.ckpodgorza.pl Klub Wróblowice ul. Henryka Niewodniczańskiego 7430-698 Kraków dz. X Swoszowice 1984 (1974) http://wroblowice.ckpodgorza.pl Klub Zbydniowice ul. Matematyków Krakowskich 10230-698 Kraków dz. X Swoszowice 1984 http://zbydniowice.ckpodgorza.pl

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Domy i centra kultury w Krakowie Kategoria:Dzielnica VIII Dębniki Kategoria:Dzielnica IX Łagiewniki-Borek Fałęcki Kategoria:Dzielnica X Swoszowice Kategoria:Dzielnica XI Podgórze Duchackie Kategoria:Dzielnica XII Bieżanów-Prokocim Kategoria:Dzielnica XIII Podgórze