mały Koźlarz czarny (Leccinum melaneum (Smotl.) Pilát & Dermek) – gatunek grzybów z rodziny borowikowatych (Boletaceae). Grzyb jadalny.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Leccinum, Boletaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Gatunek ten opisał w 1951 roku František Smotlacha, nadając mu nazwę Boletus scaber var. melaneus. W 1974 r. Albert Pilát i Aurel Dermek nadali mu uznaną przez Index Fungorum nazwę Leccinum melaneum Synonimy: Boletus scaber var. melaneus Smotl. 1951 Krombholziella melanea (Smotl.) Šutara 1982 Leccinum scabrum var. melaneum (Smotl.) Dermek 1987 Polska nazwa według internetowego atlasu grzybów. Władysław Wojewoda traktował L. melaneum jako synonim koźlarza czarnobrązowego (L. roseofractum), jednak według Index Fungorum są to odrębne gatunki, a L. roseofractum to synonim koźlarza babki (L. scabrum).
Morfologia Kapelusz O średnicy 3–15 cm, w młodych okazach stożkowaty, potem kolejno dzwonkowaty, płaskołukowaty i poduchowato rozpostarty. Powierzchnia gładka, rzadziej pomarszczona, delikatnie pilśniowata, matowa, w stanie wilgotnym nieco lepka. Barwa ciemnoumbrowobrązowa, brązowoczarna lub prawie czarna. Rurki Przy trzonie głęboko wykrojone, początkowo białawe, potem brudnokremowe. Po uszkodzeniu nie zmieniają barwy. Pory drobne, początkowo białe, potem brudnosiwokremowe, w końcu siwobrązowe. Trzon Grubość 2–4 cm, wysokość 7–15 cm. Kształt początkowo beczkowaty, potem lekko maczugowaty, zwężający się ku wierzchołkowi. Powierzchnia biała, pokryta odstającymi, delikatnymi brązowoczarnymi lub czarnymi łuseczkami. Miąższ W młodych owocnikach soczysty, w starszych w kapeluszu wodnisty, w trzonie twardy, włóknisty, przy podstawie zdrewniały. Zapach i smak słaby, przyjemny. Gatunki podobne Najbardziej podobny jest koźlarz babka Leccinum scabrum. Odróżnia się jaśniejszą barwą.
Występowanie i siedlisko Aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów. Naziemny grzyb ektomykoryzowy żyjący w symbiozie z brzozą. Występuje w lasach liściastych i mieszanych z domieszka sosny. Owocniki tworzy zazwyczaj od lipca do września.
Przypisy
Kategoria:Borowikowate Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Mykobiota Polski