Stanisław GawełW ewidencji wojskowych C. K. Armii był określany w języku niemieckim jako „Stanislaus Gaweł”. (ur. 18 listopada 1883 w Posadzie Sanockiej, zm. 4 września 1951 w Mikołowie) – polski duchowny rzymskokatolicki, proboszcz rezerwy Wojska Polskiego.

Życiorys Stanisław Gaweł urodził się 18 listopada 1883 w Posadzie Sanockiej. Był synem adwokata dr. Jana Gawła (zm. 1913)Alojzy Zielecki, Struktury organizacyjne miasta, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 359, 362, 380, 381. i Marii Magdaleny z domu Bilińskiej 1848-1935, córka Ludwika i Sabiny z domu Pieniążek). Jego rodzeństwem byli: Emil (1876-1921, adwokat), Bronisław (ur. 1879, zm. prawd. 1939, nauczyciel), Józef (jeden z bliźniąt, ur. i zm. 30 marca 1882), Władysław Zygmunt (drugi z bliźniąt, ur. 30 marca 1882, zm. 14 maja 1882), Marian (1889-1937, oficer), Leonard (1893-1954).

Od 1893 uczył się w C. K. Gimnazjum w Sanoku, gdzie w 1898 ukończył V klasę. W 1901 ukończył VIII klasę i zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum Nowodworskiego (św. Anny) w Krakowie. W roku akademickiem 1901/1902 był studentem na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od 1902 do 1903 studiował na Wydziale Filozoficznym UJ.

Jako alumn IV roku Seminarium Duchownego w Przemyślu 16 czerwca 1907 otrzymał sakrament święceń kapłańskich (wyświęcony wtedy został także m.in. ks. Władysław Lutecki). Jako wikariusz w połowie 1907 został skierowany do Zaleszan. Na początku 1909 został przeniesiony z Zaleszan do Jarosławia i posługiwał tam do 1911.

Ze stanowiska wikarego w Jarosławiu latem 1911 został mianowany kuratorem polowym C. K. Armii w Rzeszowie. W austro-węgierskiej wojskowej służbie duszpasterskiej pozostawał do 1918. Jako kapłan diecezjalny został mianowany kuratorem polowym w okręgu Przemyśl z dniem 1 września 1911 i pozostawał w tej funkcji. Po wybuchu I wojny światowej w 1914 został zesłany przez Rosjan na wschód i przebywał w mieście Atbasar. W ewidencji austro-węgierskiej do 1918 figurował na stanowisku kurata polowego 2 klasy w służbie duszpasterskiej (Militärseelsorge) w Przemyślu.

Po zakończeniu wojny i odzyskaniu przez Polskę niepodległości, jako były oficer wojskowy armii austriackiej w 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego i zatwierdzony w stopniu majora kapelana. Od tego czasu służył jako kapelan WP. W trakcie wojny polsko-bolszewickiej pełnił funkcję dziekana 4 Armii. Jako dziekan Wojska Polskiego w pierwszej połowie 1920 otrzymał wyróżnienie Expositorium Canonicale. Jako proboszcz Wojska Polskiego we Lwowie w dniach 10–11 maja 1922 w Przemyślu zdał egzamin konkursowy na proboszczów. Tuż po tym w stopniu proboszcza WP został zwolniony z czynnej służby wojskowej i przeniesiony do rezerwy. Potem jako były oficer zawodowy był zweryfikowany w stopniu proboszcza rezerwy duchowieństwa wojskowego wyznania katolickiego ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. Według stanu z 1934 był sklasyfikowany na pierwszym miejscu listy kapłanow katolickich rezerwy (1. lokata wśród najwyższych stopniem proboszczów).

Pod koniec 1922 został przeznaczony na posadę wikarego do Rozembarku. Z tej funkcji na początku 1923 został mianowany ekspozytem w Nisku i pozostawał tamże w tym charakterze do 1931. Po skończonym urlopie wiosną 1931 został mianowany wikarym w Jarosławiu i był nim do 1932. W 1932 był wikarym w Tyczynie i z tej funkcji 17 października 1932 otrzymał instytucję kanoniczną na probostwo w Dobromilu przy tamtejszym kościele Przemienienia Pańskiego. Na tym stanowisku posługiwał w latach 30.. Przed 1932 otrzymał tytuł kanonika. W latach 30. był działaczem delegatury w Jarosławiu Ligi Morskiej i Kolonialnej.

Po wybuchu II wojny światowej z 1939 i wkroczeniu sowietów do Przemyśla (28 września 1939) zamieszkiwał wraz z innymi duchownymi w tamtejszym pałacu biskupim. Do 1943 pozostawał proboszczem w Dobromilu w okresie trwającej okupacji niemieckiej. Do jesieni 1942 działał w delegaturze Polskiego Komitetu Opiekuńczego w Bukowsku nieopodal rodzinnego Sanoka (z dalszej działalności wykluczyła go choroba)Prace historyczno-archiwalne, Tomy 15-18. s. 88.. Od 1945 do kwietnia 1950 pełnił funkcję administratora parafii Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Albigowej.

Na emeryturze zamieszkiwał w Zielonce. Zmarł 4 września 1951 w Mikołowie na Śląsku.

Odznaczenia Krzyż Zasługi dla Duchownych Wojskowych (1918) Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913 (1913)

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Jagiellońskiego (okres zaborów) Kategoria:Absolwenci Wyższego Seminarium Duchownego w Przemyślu Kategoria:Członkowie Ligi Morskiej i Kolonialnej (1930–1939) Kategoria:Członkowie Rady Głównej Opiekuńczej 1939–1945 Kategoria:Duchowni archidiecezji przemyskiej Kategoria:Duchowni związani z Jarosławiem Kategoria:Kapelani Wojska Polskiego w wojnie polsko-bolszewickiej Kategoria:Ludzie urodzeni w Posadzie Sanockiej Kategoria:Ludzie związani z Albigową Kategoria:Ludzie związani z Bukowskiem Kategoria:Ludzie związani z Dobromilem Kategoria:Ludzie związani z Niskiem Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polscy duchowni rzymskokatoliccy – kapelani Cesarskiej i Królewskiej Armii w I wojnie światowej Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Pamiątkowym Mobilizacji 1912–1913 Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Zasługi dla Duchownych Wojskowych Kategoria:Polscy zesłańcy w Imperium Rosyjskim (I wojna światowa) Kategoria:Proboszczowie Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej Kategoria:Wojskowi związani z Przemyślem Kategoria:Wojskowi związani z Rzeszowem Kategoria:Uczniowie Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku Kategoria:Urodzeni w 1883 Kategoria:Zmarli w 1951