miniatura|Paracelsus, un dij pì amportant esponent dla fìsica (magìa)
La fìsica (dal grech φύσις, physis, "natura"), an contest piemontèis e ossidental pre-modern, a l'é ël termo stòrich për l'arserca e la pràtica dl'ocultism, dla magìa natural e djë studi an sij segret ëd la natura. A l'é distinta da la fìsica moderna, ch'a l'é na dissiplin-a sientìfica.
Etimologìa e significà stòrich Ël termo "fìsica" a l'ha avù na evolussion semàntica: Antichità: siensa dla natura an general Medioev e Rinassiment: studi dij segret naturaj e dj'ocult Età moderna: separassion da la fìsica sientìfica Piemontèis modern: arcòrd stòrich ant ël léssich
Stòria
Orìgin antiche Filosofìa natural greca: studi dij fenomen naturaj Ermetism: tradission esotérica egissia e greca Alchimìa: precursor dla chìmica moderna
Medioev e Rinassiment Paracelsus (1493-1541): médich e alchimista Agrippa ëd Nettesheim (1486-1535): autor ëd "Filosofìa oculta" Scòla 'd Salamanca: studi dij test ermétich
Età moderna Separassion da la siensa sperimental Perseguitassion e censura Svilup ëd tradission segrete
Dissiplin-e dla fìsica
Alchimìa Trasformassion dij metaj Serca dla pera filosofal Preparassion d'elisir
Astrologìa Studi dj'anfluense celestiaj Predission e divinassion Corelassion macrocosm-microcosm
Magìa natural Control dle forse naturaj Usagi dle proprietà oculte Ritual e sirimonie
Ermetism Insegnament atribuì a Ermete Trismegist Prinsipi d'analogìa e corispondensa Serca dla conossensa divin-a
Prinsipi fondamentaj
Prinsipi d'analogìa "Com an dzora, parèj sota" Corispondensa antra macrocosm e microcosm Unità dël real
Simpatìa e antipatìa Atrassion e repulsion antra le còse Relassion oculte antra le sostanse Usagi për le trasformassion
Spìrit e materia Presensa dë spirit ant la materia Possibilità d'anterassion Trasformassion spiritual e materiaj
Strument e técniche
Laboratòri alchìmich Alambich e atanòr Fornase e crogiuoj Sostanse e ingredient
Grimorio Lìber d'angress màgich Formula e sirimonie Istrussion për j'esperiment
Sìmboj e segn Lengagi simbòlich Segn cabalìstich Diagrama màgich
Fìsica e religion
Relassion complicà Condana eclesiàstica Element cristian ant soe pràtiche Tension antra fede e conossensa oculta
Sincretism Fusion d'element pagan e cristian Adatament dij rituaj Creassion ëd tradission ibride
Fìsica e siensa moderna
Separassion stòrica Nàssita dël métod sientìfich Abandon dij concet ocult Divergensa dle dissiplin-e
Eredità Contribù a la nàssita dla chìmica Anfluensa an sla psicologìa Përdita dël sens d'unità dël savèj
Fìsica an Piemont
Tradission locaj Pràtiche popolar piemontèise Conossense tradissionaj Folclor e superstission
Testimonianse Document stòrich Racòlte etnogràfiche Arcòrd ant ël léssich
Autor amportant Paracelsus (1493-1541) Agrippa ëd Nettesheim (1486-1535) Giordano Bruno (1548-1600) John Dee (1527-1608) Heinrich Cornelius Agrippa (1486-1535)
Euvre fondamentaj De Occulta Philosophia d'Agrippa Archidoxis Magica ëd Paracelsus De Umbris Idearum ëd Giordano Bruno
Vëdde ëdcò Ocultism Alchimìa Magìa Ermetism Filosofìa natural
Bibliografìa Agrippa, H.C., Filosofìa oculta, 1533 Paracelsus, La gran cirurgìa, 1536 Eliade, M., Fòrgeron e alchimista, 1956
Categorìa:Filosofìa Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI