Lisp (abreviassion ëd "LISt Processor") a l'é un lengagi ëd programassion àut livel creà dël 1958 da John McCarthy al MIT. A l'é arnomà për soa sintassi basà an sle espression-S (liste parsificà) e soa flessibilità ant la manipulassion ëd dat simbòlich. Lisp a l'ha anspirà vàire lengagi modern e a l'é stàit fondamental ant lë svilup ëd l'inteligensa Artifissial (AI). Le variant prinsipaj a son Common Lisp, Scheme, e Clojure.
Stòria 1958: John McCarthy a dësvlupa Lisp com strument për l'arserca an AI. 1960: Lansi ëd Lisp 1.5, che a introduv ël sistema ëd garbage collection. Ani 1970-80: Nàssita ëd dialet com Maclisp, Interlisp, e Scheme (1975). 1984: Standardisassion ëd Common Lisp për unifiché le variant. 2007: Clojure, un dialet modern basà su JVM, a l'é creà da Rich Hickey. Al di d'ancheuj: Lisp a l'é dovrà ant l'arserca, l'educassion, e l'anformàtica simbòlica.
Strutura e Component Espression-S: Còdes e dat arpresentà com liste parsificà (es. `(print "Ciao")`). Liste: Strutura dat primària, dovrà për còdes e anformassion. Programassion funsional: Fonsion ëd prima class e lambda. Macro: A përmëtto ëd generé còdes durant la compilassion. Garbage collection: Gestion automàtica dla memòria.
Usagi Pràtich Inteligensa artifissial: Svilup ëd sistema espert e ret neuraj. Lengagi ëd script: Automassion ant l'arserca matemàtica. Editor ëd test: Emacs (scrivù an Elisp, un dialet ëd Lisp). Aplicassion empresariaj: Con Common Lisp e Clojure. Programassion simbòlica: Manipolassion ëd fòrmole matemàtiche.
Avantagi e Svantagi Avantagi: Flessibilità: Meta-programassion con macro. Espressività: Còdes compàt e potent. Eredità stòrica: Base për vàire concet an informàtica. Svantagi: Sintassi pa intuitiva: Difìcil për prinsipiant. Pòche adossion comerciaj: Men sostegn che Python o Java.
Evolussion Tecnològica Ani 1960: Utilisassion ant ij prim sistema ëd dimostrassion automàtica. Ani 1980: Aplicassion ant l'arserca an AI al MIT e Stanford. Al di d'ancheuj: Clojure: Integrassion con l'ecosistema Java e JavaScript. Librarìe moderne: Quicklisp (Common Lisp) e Leiningen (Clojure).
Vardé ëdcò Inteligensa Artifissial John McCarthy
Arferiment Graham, P. (1996). *ANSI Common Lisp*. Prentice Hall. McCarthy, J. (1960). *Recursive Functions of Symbolic Expressions*. MIT.
Ligam esterne Sit ufissial ëd Common Lisp Documentassion ëd Clojure
Categorìa:Informàtica Categorìa:Tecnologìa Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI