Bruno Bettelheim (nassù a Vien-a ël 28 d'agost dël 1903, mòrt a Silver Spring (Maryland) ël 13 ëd mars dël 1990) a l'é stàit në psicologh e psicanalista american d'orìgin austrìaca, dzorvivù dl'Olocaust .
A l'é conossù dzortut për sò travaj an sj'autism e për sò lìber The Uses of Enchantment (Psicanalisi dle fàule) .
Biografìa Bettelheim a l'ha studià filosofìa e stòria dl'art a l'Università ëd Vien-a. A l'ha dovù interompe jë studi për la mòrt dël pare e për ocupesse dël negossi ëd famija . Dël 1938, dòp l'Anschluss (l'anession dl'Austria a la Gërmania), a l'é stàit arestà për soe orìgin ebràiche e a l'é stàit internà për óndes mèis ant ij camp ëd concentrament ëd Dachau e Buchenwald. A l'é stàit liberà d'avril dël 1939 grassie a n'amnistìa e a l'é emigrà ant jë Stat Unì . A l'ha otnù la sitadinansa american-a dël 1944 .
Dal 1944 al 1973 a l'é stàit diretor dla Sonia Shankman Orthogenic School a l'Università ëd Chicago, na strutura për ël tratament ëd le masnà con psicòsie autism . A l'é stàit ëdcò professor ëd psichiatrìa a la midema università .
A l'é comparì ant ël film Zelig ëd Woody Allen dël 1983 . Bettelheim a l'é massasse dël 1990, apress d'agn ëd depression e d'apoplessìa .
Teorìe e controversie Bettelheim a l'ha avansà la teorìa che l'autism a fussa causà da 'n comportament frèid e arfudant da part dla mare, ciamà "mare frigo" (refrigerator mother) . Costa teorìa, ancheuj considerà pseudosientìfica e sensa fondament , a l'ha causà sofriment a tante famije.
Dòp soa mòrt a son ëvnùite fòra d'acuse 'd falsificassion dij sò tìtoj académich (a l'avìa mach un dotorà an stòria dl'art o estética, nen an psicologìa) , 'd plagi për The Uses of Enchantment , e d'abus fìsich e sessuaj ai passient internà a soa scòla .
Euvre prinsipaj Love Is Not Enough (1950) The Informed Heart (1960) The Empty Fortress (1967) The Uses of Enchantment (1976) A Good Enough Parent (1987)
Bettelheim, Bruno