L'Organizacion de cooperacion e de desvelopament economics (OCDE), (en anglés Organisation for Economic Co-operation and Development, OECD) es una organizacion internacionala d’estudis economics, que los païses membres — de païses desvolopats subretot — an en comun un sistèma de govèrn democratic e una economia de mercat. Subretot ten un ròtle d’assemblada consultativa« » sur l’Encyclopædia Britannica (version en ligne du 30 novembre 2008).

L’OCDE succediguèt a l’Organizacion europèa de cooperacion economica (OECE)OCDE.

L’OCDE compta 35 pays membres, regropa de centenats d’exprèts dins sos centres de recerca a París (lo sèti es a al château de la Muette) e publica frequentament d'estudis economics — analisis, previsions e recomandacions de politica economica — e d'estatisticas, subretot al subjècte dels païses membres.

Istòria Fondada en 1948 per realizar lo plan Marshall, l’Organizacion europèa de cooperacion economica (OECE) vei son ròtle economic mermar quand aquel arriba al tèrme, en 1952. L'OCDE que li succedís en 1961 se capvira cap als estudis economics e s'espandís al delà de la dimension europèa, apondent 18 membres europèus, los EUA, lo Canadà, puèi lo Japon en 1964.

En mai de l’aprigondiment de son estructura intèrne, ligadas: lo Comitat d’Ajuda al Desvelopament de l’OCDE (CAD, 1961), l'Agéncia per l’energia nucleara (AEN, 1972), l'Agéncia internacionala de l'energia (AIE, en 1974, a la seguida del primièr tust petrolièr), lo Grop d'accion financièra sul blanquiment dels capitals (GAFI, 1989). E mai, lo Centre de Desvelopament de l’OCDEsite officiel assegura l’interfàcia entre l’OCDE e los païses en desvelopament dempuèi 1962.

Organizacion L'estructura intèrna de l’OCDE se divisa en dotze brancas; gaireben 2500 personas trabalhan per l’OCDE. . Los domènis d’estudi son separats en sièis grands tèmasvoir les thèmes détaillés : thèmes: Economia Societat (Migracions, Educacion, Emplec, eca.) Govèrn (Luta contra la corrupcion, Gescion publica, eca.) Finanças publicas (Retiradas, Fiscalitat, etc.) Novelum (Biotecnologia, Tecnologias de l’informacion e de la comunicacion, eca.) Durabilitat (Desvelopament durable, Energia, Environament, eca.).

Una promocion del liberalisme L’OCDE encoratja lo liure escambi e la concurréncia per favorizar los novelums e los ganhs de productivitat. Per lutar contre lo caumatge, l’OCDE recomanda per exemple la flexibilizacion del mercat del trabalhPar exemple : Réformes pour favoriser la croissance en France, OCDE, février 2007 .

Se vòl subretot pragmatica (preconiza las politicas que, al sieu vejaire, donèron de resultats melhors pels païses membres, en anglais.),  la concepcion economica de l’OCDE s'apròche dels arguments del liberalisme economic e intra sovent en oposicion amb de principis keynesians.

Atal, tot en mostrant los ajustaments indispensables e la necessitat d'aparar los emplegats, e pas sonque los emplecs, encoratja la mondializacion economica e l’obertura dels mercats« Pour concrétiser tous les avantages nets de la mondialisation, il faut mettre en place des conditions-cadres appropriées, mais le risque existe que, confrontés aux aspects négatifs de la mondialisation, les décideurs publics ne tentent de freiner les réformes nécessaires pour profiter à plein des avantages. .

Per establir sos estudis economics, l’OCDE s’apeja sus sa basa de donadas economicas, una de las mai provesidas del mond.

Estudis e publicacions L’OCDE publica de rapòrts periodics especializats, e de rapòrts pontuals dins unes domènis, de donadas estatisticas, d'estudis per país, e de documents de trabalh (working papers, de contengut mai tecnic)..

Al total, l’OCDE publica entre 300 e 500 rapòrts cada an en anglés. Fòrça son tradusits en francés (lo francés es una de las doas lengas oficialas de l’OCDE).

Totes los resumits e una partida importanta dels rapòrts complets son disponibles gratuitament en linha sus http://www.oecd-ilibrary.org/.

La colleccion Bibliothèque & Archives compren los documents e publicacions del Comitat de Cooperacion Economic Europèa (CCEE), de l’Organizacion Europèa de Cooperacion Economica (OECE) e de l’OCDE, de 1947 fins ara. vinheta|Lo château de la Muette, sèti de l’OCDE. Los rapòrts mai coneguts de l’OCDE son publicats a intervals regulars (sovent cada an). Menan cada an una revista exaustiva de la situacion actuala de totes los païses de l’OCDE, dins un domèni particular. Coma: les Perspectives économiques de l’OCDE () les Perspectives de l’emploi de l’OCDE () les Regards sur l’éducation () Les Principaux indicateurs économiques de l’OCDE () Le Panorama des statistiques de l’OCDE (), annuel L’OCDE en chiffres () L’Observateur de l’OCDE () Données OCDE sur l’environnement, tous les deux ans. Les Perspectives des communications de l’OCDE () L’OCDE publica, per cadun dels sieus païses membres, cada dos e tres ans, una « estudi país », revista exaustiva de la situacion economica del país, de recomandacions de politica economica e lo bilanç de las reformas passadasÉtudes de l’OCDE par pays.

En mai dels rapòrts periodics, l’OCDE mena regularament d'estudis sus diferents tèmas « a la punta » de la recerca empiric en economia.

Subretot, l’OCDE es a l’origina del modèl pression-estat-responsa, qu'a per tòca de modelizar la responsa dels organismes de pressions environamentalas. Aquel modèl s'espandiguèt mai tars a d’autres domènis.

Lo Manuel d'OsloManuel d'Oslo sur le site de l'OCDE de l'OCDE rassembla los « principis directors prepausats pel recuèlh e l'interpretacion de las donadas sul novelum ».

Domènis particulars

Luta contra la corrupcion L’OCDE es a la punta en matèria de luta contra la corrupcion. Creèt en 1996 la Convencion de l’OCDE contra la corrupcionsite officiel, que foguèt adopada en 1997. Lo grop multidisciplinari sus la corrupcion (GMC) realiza aquela tòca.

Son independéncia relativa al respècte dels païses membres li permet d’i mostrar los dangièrs de corrupcion; l’OCDE per exemple critiquèt lo Reialme Unit en 2007 dins l’afar BAE« L’OCDE va procéder à un nouvel examen des efforts de lutte contre la corruption du Royaume-Uni », OCDE, 14 mars 2007..

Proteccion de l'investiment L’OCDE ten un ròtlle important dins un ensag de reglamentacion multilaterala de la proteccion de l’investiment. De 1995 a 1998 un forum de negociacions permetèt la creacion de l’acòrdi multilateral suls investiments (acòdi AMI, o en anglés multilateral agreement on investment), que servís de modèl uèi a fòrça acòrdis bilaterals. De tals acòrdis n’existisson ara subretot sonque al nivèl bilateral, que dels Estats establissent entre eles que ne sentisson lo besonh.

Los principis directors pel tractament de l’investiment estrangièr realizat en 1992 al sen de la Banca internacionale per la reconstruccion e lo desvelopament (BIRD) constituissent una autra font d’inspiracion per la redaccion d’acòrdis sus la proteccion de l’investiment.

Al nivèl internacional foguèt fins ara dificil de trobar un consens. L’ONU (mai precisament la CNUCED) poiriá aver un ròtle, pasmens, los Estats se mesfisan de l’ONU al subjècte del droit internacional economic (que cada país, ric o pauvre, a lo meteis pes).

L’OMC, ela,, realizèt pas cap d'acòrdi en son sen; l’OMC contunha donc ara de reglementar los domènis del comèrci, dels servicis e de la proprietat intellectuala (çò qu'es ja considerable) sens s’ocupar de la proteccion e del desvelopament de l’investiment al nivèl internacional. Pasmens, los espers pòrtan sus aquela organizacion que poiriá s’atacar a aquel obrador dins los ans venents.

Lista dels païses non cooperatius segon l'OCDE L’OCDE publica una « lista negra » dels païses non cooperatius per l’escambi d’informacions fiscalas e per la transparéncia.

Dirigents vinheta|Grand Salon del Chateau de la muette, ont fa sesilha lo conselh d’administracion de l’OCDE.

Secretaris generals Setembre de 1961 - Setembre de 1969: Thorkil Kristensen () Octobre de 1969 - Setembre de 1984: Emile van Lennep () Octobre de 1984 - Mai de 1996: Jean-Claude Paye () Junh de 1996 - Junh de 2006: Donald J. Johnston () Junh de 2006: José Ángel Gurria ()

Economista en cap Febrièr de 2002 - 2008: Jean-Philippe Cotis (França), vengut dempuèi director general de l’INSEE 2008 - 2009: Klaus Schmidt-Hebbel Dempuèi fin 2009: Pier Carlo Padoan, tanben secretari general adjunch  de l'OCDE

Criticas L’OCDE, com d'autras organizacions internacionalas, es criticada pel movement altermondialista. Li es reprochat de far la promocion activa del liberalisme economic e d'èsser un des pilars del capitalisme. Aquelas meteissas criticas puntan per exemple son ròtle dins las negociacions secrètas de l'Acòrdi multilateral suls investimentsLe précédent de l’AMI Le Monde diplomatique, mars 2010.

Serge Halimi, director del Monde diplomatique, mòstra dins Le Grand Bond en arrière que l'« estudi sus l'emplec» realizada per l'OCDE en 1994, que las conclusons inspirèron fòrça politicas publicas liberalas coma la bassa de las cotisacions patronalas en França o l'Agenda 2010 en Alemanha, « foguèt tiradas sus la basa de comparasons estatisticas notoriament pauc fisablas, de refutacions desinvòltas e d’amagamant deliberadas » The Independent, John Wells, 2 janvier 1994 . La quita estudi, pasmens se repausa pas que sus de comparasons estatisticas entre païses membres, èra alara acompanhada d’una nota explicant que las donadas utilizadas « se prèstan pas a de comparasons internacionalas que rebaton a de particularitats institucionalas pròpras al país considerat ». Per Serge Halimi, « incidentament, aquela frasa permetiá d’absòlvre los Estats occidentals que transformavan mai que los autres lors agéncias de l’emplec en maquinas de raiar los caunaires o a obliar de ne far lo cens »Le Grand Bond en arrière de Serge Halimi, 2004, pages 369-370.

En 1996, l'OCDE publica un rapòrt novèlWorld Economic Forum, The Global Competitiveness Report 1996, Genève 1996 que las conclusons donan lo Reialme Unit coma país mai competitiu, e aquò malgrat sa balança comerciala pesucament deficitària. Aquel resultat s'obtenguèt mercé a una metodologia plan contestabla, consistissent a prene en compte oas que de variablas coma l' « obertura de l'economia », lo « desvelopament dels mercats financièrs », la « flexibilitat del mercat del trabalh », o encora l' « evitament del còst social de l'emplec »; amb un escag compausat de doas mila caps d'entrepresa. Serge Halimi ne conclutz que « la sèrp se mòrt la coa: postula que per èsser competitiu, cal d'en primièr adoptar de recèptas liberalas; s'interròga enseguida de caps d'entrepresa sus la quantitat de liberalisme de lor nacion, puèi conclutz de lor responsa que cada país deu liberalizar un pauc mai son economia per melhorar sa competitivitat... »Le Grand Bond en arrière de Serge Halimi, 2004, pages 381-383.

Dins aquel meteis libre, Serge Halimi prepausa ironicament de dissòlvre l'OCDE, li aplicant l'austeritat que d'esperela imposa als EstatsLe Grand Bond en arrière de Serge Halimi, 2004, pages 378-379.

Segon Raoul-Marc Jennar, ensagiste antiliberal, l’OCDE constituís un « veria burèl d’estudis dels païses industrializats, qu'espandís la doctrina liberala, jutja las politicas dels Estats membres e prepausa d'acòrdis orientats dins lo sens d’un desperiment dels podes publics e d’una autonomia dels actors privats »Raoul-Marc Jennar, Laurence Kalafatides, L’AGCS : quand les États abdiquent face aux multinationales, Paris, Raisons d’agir, 2007..