Mont Carass (nom ufizial in italian: Montecarasso) a l'è un cumün svizzer del distret de Bellinzona. in del Canton Tesin. Al gh’ha abitant (dato del ) e una süperfiss de 9.70 km², e al se tröva a una altitüden de 237 meter sura al livel del mar.
El cumün de Mont Carass a l'è tacaa ai cumün de Belinzona, Cügnasch-Gera, Giübiasch, Gurdün, Próns e Sementina.
Demugrafia
Monüment d'interess manzína|200px|miniatura|La gesa de San Bernard de Mentun La gesa de San Bernard, la paruchial antiga, sitüada a meza costa del munt l'è ona custrüzziun fada sü intra la fin del secul XI e 'l prinsipi del secul XII. La gesa la g'ha ona pianta cunt ona navada ünica cuverta d'on sufii a trav a vista. El dedent l'è squaas tüt afrescaa. El campanin l'è staa faa sü in dal secul XVI insema cunt el portegh innanz a la faciada e ona capela dent a la gesa.
Pruverbi in del dialet de MuncarassVSI - Vocabolario dei dialetti della Svizzera Italiana, Lügan/Belinzona, 1953-... Agn besest, fegn per tücc i crest. Chii che i è ricunuscent, i 's cugnuss sül mument. El ciapàa l'è sempru parent dal dàa. El matrimoni l'è migja dumà ros e fiuu, ma ancja spinn de diversi culur. El meis de masg l'è 'l meis di asen. E nàa inanz e 'm rump er buca, e nàa indré e 'm rump er cupa. Er oli u sta de surevia er aqua. Gj'è migja carn el macél che prest u tard le vagja vie. I cujun i gj'ha er su religiun. I nüri de ust i va tö legn de ruru. La nev che vegn prima de Santa Caterina, la va inmò del pciagn er scima. O tort o resun, er presun l'è facia per i cujun. Per San Gutard, i fasö i gj'ha de vess in dal camp. Se 'ne femne in cjà le fa migja ecunumia, er um u pò laurà fign duman er Avemaria. Se u pciöv el dì de Sensiun, tücc i vacj i va burelun.
Bibliugrafia Johann Rudolf Rahn, I monumenti artistici del medio evo nel Cantone Ticino, Tipo-Litografia di Carlo Salvioni, Bellinzona 1894, 218-219. Virgilio Gilardoni, Inventario delle cose d'arte e di antichità, Edizioni dello Stato. Bellinzona 1955, 250-255. Bernhard Anderes, Guida d'Arte della Svizzera Italiana, Edizioni Trelingue, Porza-Lugano 1980, 30-31. AA.VV., Guida d'arte della Svizzera italiana, Edizioni Casagrande, Bellinzona 2007, 54-55.
Riferiment
Categoria:Cumün del Canton Tesin