El Patriarcad de Aquileja (in latin Patriarchatus Aquileiensis) a l'è una sed metropolitana de la Gesa catolega in pè di temp antigh de la cristianità e tolta via el 6 de luj 1751, cont el so territori che l'è stad spartid in tra i noeuve arcidiocesi de Gorizzia e Uden.

A gh'era ligad un Principad, indova che in tra el 1077 e 'l 1420 gh'hann esercitad el poder temporal e che l'è considerada la prima forma de stat del Friul. La catedral a l'era la basilega de l'Assonta.

Storegament de rit patriarchin, un temp la soa provincia eclesiastega la rivava de Com a l'Istria, ma cont el temp l'ha perdud importanza, grazzia ai conquiste asborgeghe e venezziane, e del 1751 el Papa Benedet XIV la spartiss, desgià che l'era deventad gram havégh 'na diocesi spartida in tra Venezzia e Austria, e 'l sbassa Uden de sed de patriarca a arcidiocesi e 'l volza Gorizzia, un temp arcidiaconia, a arcidiocesi.

Del 1968 l'è fada su 'me sed titolar, incoeu in man al Charles John Brown, nonzi apostolegh in di Filipine.

Riferiment Storia del patriarcad

Alter proget

Vos corelade Scisma tricapitolin Patriarcad de Grad Cant de Aquileja

A