miniatura|Canón antiaéreo 88 mm alemán. Segunda guerra mundial, A Coruña. miniatura|Fusil Chassepot. Unha arma de fogo é aquel instrumento que lanza un ou múltiples proxectís, xeralmente sólidos, a alta velocidade e a unha longa distancia grazas á presión orixinada por unha explosión orixinada pola queima dun propelenteO propulsor nas armas de fogo máis antigas era a pólvora negra, pero nas armas de fogo modernas utilízase pólvora branca (sen fume), ou ben outros propelentes. confinado. O termo arma de fogo aplícase unicamente aos dispositivos que despiden gas a alta presión tras unha reacción química de combustión dentro do mesmo dispositivo; deste xeito adóitase excluír como armas de fogo aos dispositivos que propulsan proxectís por medio de aire ou CO2 almacenadas a presión por outros medios, as cales en cambio téndese a clasificar como arma pneumática, aínda que nalgúns países como Alemaña, o Canadá e o Xapón clasifícanas como armas de fogo. As armas de fogo poden ser levadas a man como no caso dos fusís, carabinas e pistolas, entón os proxectís denomínanse balas, as cales non adoitan conter explosivos no interior. No caso de armamento máis pesado ou de artillaría, como é o caso de canóns, lanzagranadas etc. os proxectís levan carga explosiva.
Durante varios séculos, desde finais do Renacemento tardío as armas de fogo convertéronse nas armas predominantes da humanidade, producindo cambios profundos na arte militar.
Utilízanse para atacar ou para defenderse, aínda que tamén é corrente o seu uso na caza ou simplemente de xeito lúdico. Por efecto da combustión as armas de fogo dilátanse e desgástanse e polo que deben ter un mantemento coidadoso.
Historia As armas de fogo son ferramentas que foron creadas para dar morte a distancia, xa sexa en ataque ou defensa, ou como ferramenta letal de cacería. A longa historia das antigas armas de fogo vai ligada ás innovacións tanto para mellorar a portabilidade como para mellorar a seguridade do propio tiradorDiccionari d'Història de Catalunya ; ed. 62 ; Barcelona ; 1998 ; ISBN 84-297-3521-6 ; p. 59 ; entrada: "arma de foc" así como para facela máis mortífera. Ao principio as armas de fogo eran pouco fiables e inseguras, pero han ir evolucionando ata alcanzar un nivel de utilidade e practicidade que as converteron nun dos medios máis eficaces para ferir, asasinar ou cazar que ademais pode utilizarse noutro tipo de actividades humanas como, por exemplo, o deporte. Orixes das armas de fogo miniatura|upright|Canón de man chinés da dinastía Yuan (1271–1368) Desde o século XI coñecíanse na China mesturas pirotécnicas de salitre, carbón e xofre que foron empregadas como explosivos de escasa potencia, e existen tamén testemuños do século XIII que revelan como algunhas das mencionadas mesturas foron utilizadas como propelentes en armas rudimentarias de bambú que lanzaban diversos proxectís.
As primeiras armas de fogo primitivas inventáronse cara ao ano 1250 d.C. na China, cando a lanza de lume portátil (un tubo de bambú ou metal que podía disparar pólvora acesa) combinouse con proxectís como chatarra, anacos de porcelana rota ou dardos/frechas.
Unha das primeiras representacións dunha arma de fogo é unha escultura atopada nunha cova en Sichuan, China. A escultura data do século XII: "As primeiras armas de fogo verdadeiras poden datar da primeira metade do 1100. A evidencia provén de esculturas nun templo budista rupestre en Sichuan. [...] A inscrición máis antiga na cova data de 1128, pero incluso as inscricións posteriores datan do 1100. [...]." e representa unha figura que porta unha bombarda en forma de vaso, da que saen chamas e unha bala de canón. A arma máis antiga que se conserva, un canón de man de bronce, datouse en 1288 porque se descubriu nun sitio arqueolóxico do actual distrito de Acheng, Heilongjiang, China, onde a obra histórica do Yuanshi (1370) recolle que se libraron batallas naquela época. A arma de fogo tiña un canón de 6,9 polgadas de 1 polgada de diámetro, unha cámara de 2,6 polgadas para a pólvora e unha toma para o mango da arma de fogo. Ten 13,4 polgadas de longo e pesa 7,8 libras sen o mango, que estaría feito de madeira.
miniatura|esquerda|A imaxe máis antiga que se coñece dun canón europeo De Nobilitatibus Sapientii Et Prudentiis Regum, Walter de Milemete (1326). A pólvora e o coñecemento do seu emprego explosivo ou propulsivo chegou a Europa da man dos científicos árabes entre finais do século XIII a principios do século XIV d.C., onde a referencia máis antiga atopámola no tratado de Marco Greco, que describe a composición da pólvora negra.
Os árabes e os mamelucos xa tiñan armas de fogo a finais do século XIII. Os europeos obtiveron armas de fogo no século XIV. Existen referencias máis concretas nun manuscrito de Walter de Milemete, capelán de Eduardo III de Inglaterra, que se remonta a 1326 e no que aparece o debuxo do que é inequivocamente un primitivo canón. Tamén se conserva un documento florentino datado o 11 de febreiro de 1326 no que se trata da adquisición de proxectís e canóns metálicos: «pilas seu palloctas férreas et canóns de metallo». Os coreanos adoptaron as armas de fogo dos chineses no século XIV. Con todo, é a partir da segunda metade do século XIV d. C. que se rexistraron as maiores e máis frecuentes referencias ao uso bélico das armas de fogo, das que as primeiras en desenvolverse foron as armas portátiles, que son aquelas armas que poden ser facilmente empregadas e transportadas por unha soa persoa. Os iranianos (os primeiros forón a tribo dos Ak Koyunlu e os safávidas) e os indios (os primeiros foron os mogois) obtivéronas a máis tardar no século XV, dos turcos otománs. A xente do arquipélago Nusantara do sueste asiático utilizou o arcabuz longo polo menos no último cuarto do século XV. miniatura|upright|O istinggar, resultado das tradicións de fabricación de armas indoportuguesas miniatura|upright|A) A pistola de mecha con botón para gatillo, que chegou a Lisboa desde Bohemia, utilizada polos portugueses ata a conquista de Goa en 1510. B) A pistola de mechas indoportuguesa foi o resultado da combinación da fabricación de armas portuguesas e goanas. C) A pistola de mechas xaponesa apareceu como copia da primeira arma de fogo introducida nas illas xaponesas.
A tecnoloxía das armas de fogo no Sueste asiático mellorou aínda máis despois da captura portuguesa de Malaca (1511).Andaya, L. Y. 1999. Interaction with the outside world and adaptation in Southeast Asian society 1500–1800. In The Cambridge history of southeast Asia. ed. Nicholas Tarling. Cambridge: Cambridge University Press, p. 345–401. A partir de 1513, as tradicións da fabricación de armas xermano-bohemias fusionáronse coas tradicións turcas de fabricación de armas.The bewitched gun : the introduction of the firearm in the Far East by the Portuguese, por Rainer Daehnhardt 1994. Isto deu lugar á tradición indo-portuguesa de mechas. Os artesáns indios modificaron o deseño introducindo unha culata moi curta, case semellante a unha pistola, que se suxeitaba contra a meixela, non no ombreiro, cando apuntaban. Tamén reduciron o calibre e fixeron que a arma fose máis lixeira e equilibrada. Este foi un éxito para os portugueses, que loitaron moito a bordo de barcos e embarcacións fluviais, e valoraron esta arma máis compacta. Os inventores de armas de Malaca, comparados por estar ao mesmo nivel que os de Alemaña, adaptaron rapidamente estas novas armas de fogo, e así apareceu un novo tipo de arcabuz, o istinggar. Os xaponeses non adquiriron armas de fogo ata o século XVI, e foron dos portugueses máis que dos chineses.
miniatura|upright|esquerda|Un mosqueteiro (1608) O desenvolvemento das armas de fogo acelerouse durante os séculos XIX e XX. A retrocarga converteuse máis ou menos nun estándar universal para a recarga da maioría das armas de fogo de man e continúao séndo con algunhas excepcións notables (como os morteiros). En lugar de cargar cartuchos individuais en armas, adoptáronse cargadores con varias municións, que axudaban á recarga rápida. Os mecanismos de disparo automáticos e semiautomáticos significaban que un só soldado podía disparar moitas máis balas nun minuto do que un arma antiga podía disparar ao longo dunha batalla. A utilización de polímeros e aliaxes no desenvolvemento das armas de fogo fixo que estas fosen cada vez máis lixeiras e, por tanto, máis fáciles de despregar. A munición cambiou ao longo dos séculos, pasando de simples proxectís metálicos en forma de bola que tremian polo canón a balas e cartuchos fabricados con alta precisión. Especialmente no século pasado, puxose especial atención na precisión e na visión para que as armas de fogo foran moito máis precisas. Porén, máis que calquera factor único, as armas de fogo proliferaron debido á chegada da produción en masa, permitindo aos fabricantes de armas producir grandes cantidades de armamento cun estándar constante.
As velocidades das balas aumentaron co uso dunha "camisa" de metal como o cobre ou aliaxes de cobre que cubrían un núcleo de chumbo e permitían que a bala se deslizase polo canón con máis facilidade que o chumbo só. Estas balas denomínanse como "camisa de metal completo" (FMJ siglas en inglés). Tales balas FMJ teñen menos probabilidades de fragmentarse no impacto e son máis propensas a atravesar un obxectivo mentres transmiten menos enerxía. Por tanto, as balas FMJ causan menos dano aos tecidos que as balas sen camisa que se expallan.Dougherty and Eidt, 2009. Isto levou á súa adopción para uso militar polos países adheridos aos Convenio da Haia de 1899.
Dito isto, o principio básico detrás do funcionamento das armas de fogo permanece inalterado ata hoxe. Un mosquete de hai varios séculos aínda é similar, aínda que con menos precisión e rapidez, en principio a un rifle moderno, que utiliza a expansión de gases para impulsar proxectís a longas distancias. Tipos de armas de fogo miniatura|upright|Raiado da ánima dun canón dun tanque de 105 mm seccionado. Royal Ordnance L7. Unha característica importante nun arma de fogo é tamén o tipo de ánima, o interior do canón. De se unha arma é de ánima lisa ou ánima raiada dependen moitas características importantes para a súa función.
Un arma de fogo é unha arma de canón a distancia que inflixe dano aos obxectivos ao lanzar un ou máis proxectís impulsados por gas de alta presión en rápida expansión producido pola combustión exotérmica ( deflagración ) dun propelente químico, historicamente pólvora negra, agora pólvora sen fume.Cole, Suzanne N. (November 19, 2016). "Association of Firearm Instructors – Glossary of Firearm Terms". Association of Firearm Instructors. Suzanne N. 129 pag. ISBN 979-8594160996Merriam-Webster Dictionary, "Firearm". 2012American Heritage Dictionary of the English Language. 2000. Houghton Mifflin Company
No exército, as armas de fogo clasifícanse en armas "pesadas" e "lixeiras" con respecto á súa portabilidad por soldados de infantaría. As armas de fogo lixeiras son aquelas que poden ser transportadas facilmente por soldados de infantaría individuais (é dicir, "portátiles"), aínda que aínda poden requirir varios individuos (servidos pola tripulación) para lograr unha capacidade operativa óptima. As armas de fogo pesadas son aquelas que son demasiado grandes e pesadas para ser transportadas a pé, ou demasiado inestables contra o retroceso e, por tanto, requiren o apoio dunha plataforma de armas (por exemplo, un soporte fixo, unha carruaxe con rodas, un vehículo, un avión ou unha embarcación acuática) para ser tácticamente móbil ou útil.
As armas de fogo divídense en dúas categorías principais:
Armas de fogo longas: escopeta, fusil de combate, metralladora, fusil de asalto, subfusil, carabina, fusil de francotirador, fusil de tirador designado, fusil antimaterial, fusil de ferrollo, fusil semiautomático.
Armas de fogo curtas: pistola, revólver e pistola metralladora.