A guerra cretense (-205 - -200) foi librada polo rei Filipo V de Macedonia, a Liga Etolia, varias cidades cretenses (sendo Olunte e Hierápitna as máis importantes) e piratas espartanos contra as forzas de Rodas e, máis tarde, Atalo I de Pérgamo, Bizancio, Cícico, Atenas e Cnosos. Os macedonios acababan de finalizar a primeira guerra macedónica e Filipo, vendo a oportunidade de derrotar a Rodas, formou unha alianza cos etolios e os piratas espartanos quen comezaron a atacar os navíos rodios. Filipo tamén se aliou con varias cidades importantes de Creta, por exemplo Hierápitna e Olunte.Detorakis, A History of Crete Mentres a economía e a frota rodias sufrían as depredacións dos piratas, Filipo creu que a súa oportunidade de esmagar a Rodas estaba cerca. Para achegarse á súa meta, formou unha nova alianza, esta vez con Antíoco III o Grande, rei do Imperio Seléucida, contra Tolomeo V de Exipto (o Imperio Seléucida e Exipto era os outros dous estados diádocos). Filipo comezou atacando os territorios de Tolomeo e os aliados de Rodas en Tracia e as proximidades do mar de Mármara. En -201, Rodas e as súas aliadas (Pérgamo, Cícico e Bizancio) combinaron as súas frotas e derrotaron a Filipo na batalla de Quíos. Poucos meses despois, a frota de Filipo derrotou aos rodios en Lade. Mentres Filipo se atopaba saqueando o territorio de Pérgamo e atacando cidades en Caria, Atalo I de Pérgamo dirixiuse a Atenas intentando crear unha distracción e conseguiu forxar unha alianza con eles, quen de inmediato declararon a guerra aos macedonios. O rei de Macedonia non puido permanecer inactivo e atacou os atenienses coa súa armada e parte da súa infantaría. Con todo, os romanos advertíronlle que retirase as súas tropas ou se enfrontaría a unha guerra contra Roma. Tras sufrir unha derrota ante as frotas rodias e pergamenas, Filipo retirouse, aínda que non sen antes atacar a cidade de Abidos no Helesponto. Logo dun asedio prolongado, Abidos caeu e a maior parte dos seus habitantes suicidáronse. Filipo rexeitou o ultimato romano e continuou atacando os estados gregos, polo que os romanos declararon a guerra a Macedonia. Isto deixou ás cidades cretenses sen grandes aliados e a maior cidade de Creta, Cnosos, uniuse aos rodios. Ante esta combinación de forzas, tanto Hierápitna como Olunte rendéronse e deberon asinar un tratado favorable para Rodas e Cnosos.
Preludio A primeira guerra macedónica concluíu en -205 coa firma da Tratado de Fénice que prohibía a expansión macedónica cara ao oeste. Mentres tanto, Roma estaba ocupada con Cartago e Filipo pensou aproveitarse disto para tomar o control de toda Grecia. Ademais, sabía que para concretar a súa ambición era posible unha alianza con Creta. Logo de esmagar as forzas de Pérgamo (estado grego en Asia Menor) e de formar unha alianza con Etolia, Filipo non tiña máis oposición no territorio grego que a de Rodas. Esta illa-estado, que dominaba o sueste do Mediterráneo económica e militarmente, estaba aliada a Filipo, pero tamén ao seu inimigo: Roma.
Pirataría e guerra O Tratado de Fénice prohibía a Filipo expandirse cara a occidente, a Iliria ou o mar Adriático, así que o rei xirou a súa atención cara ao leste, ao mar Exeo, onde comezou a construír unha gran frota.Green, Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenistic Age, 305 Filipo vía dúas formas de sacudir o dominio rodio do mar: a pirataría e a guerra. Decidido a empregar ambos métodos, urxiu aos seus aliados a realizar ataques de pirataría contra os navíos de Rodas. Filipo convenceu aos cretenses, quen había tempo se dedicábana á pirataría, aos etolios e aos espartanos. O atractivo para estas nacións era a promesa dos inmensos botíns capturados ás naves rodias. Filipo enviou ao pirata etolio Dicearco a un amplo saqueo ao longo do Exeo, que incluíu territorios das Cícladas e Rodas. A fins de -205, Rodas estaba debilitada significativamente debido a estes ataques e Filipo viu que era a súa oportunidade para seguir adiante coa segunda parte do seu plan: a confrontación militar directa. Filipo convenceu a Hierápitna, Olunte e outras cidades do leste de Creta de declarar a guerra contra Rodas. Inicialmente, Rodas respondeu á declaración de guerra en forma diplomática, pedindo a Roma axuda contra Filipo. Con todo, os romanos, que acababan de finalizar a segunda guerra púnica, non vían con bos ollos unha nova guerra. O Senado romano intentou persuadir á poboación de entrar en guerra, mesmo despois de que Pérgamo, Cícico e Bizancio se uniron aos rodios, pero puido influenciar a determinación do pobo.Matyszak, The Enemies of Rome: From Hannibal to Attila the Hun Chegado este momento, Filipo provocou aínda máis a Rodas, ao capturar e masacrar as poboacións de Cío e Mirlea, cidades gregas da costa do mar de Mármara. Filipo entregou ambas cidades ao seu cuñado, Prusias I, rei de Bitinia, quen as reconstruíu e renomeou como Prusa e Apamea en honor a si mesmo e á súa esposa. A cambio destas cidades, Prusias prometeu que continuaría expandindo o seu reino a expensas do de Pérgamo (a súa última guerra cos pergamenos finalizara en -205). A captura destas cidades tamén enfadou aos etolios, xa que ambas eran membros da Liga Etolia. A alianza entre Etolia e Macedonia sostívose unicamente polo medo que os primeiros sentían por Filipo e este incidente empeorou a súa tensa relación.Polibio 15.23 15.23 A continuación, Filipo atacou e conquistou as cidades de Lisimaquia e Calcedonia, que tamén eran membros da Liga Etolia, forzando a Etolia a romper a súa alianza. Camiño a casa, a frota de Filipo detívose na illa de Tasos, ao sur da costa de Tracia. O xeneral de Filipo, Metrodoro, dirixiuse á capital da illa para reunirse con emisarios da cidade. Os enviados dixeron que renderían a cidade ante os macedonios, coa condición de que non se establecese unha gornición, que non tivesen que pagar tributo nin contribuír con soldados para o exército macedonio e que puidesen seguir utilizando as súas propias leis.Polibio 15.24 15.24 Metrodoro contestou que o rei aceptaba os termos e a cidade abriu as súas portas. Con todo, unha vez dentro das murallas, Filipo ordenou aos seus soldados escravizar a todos os cidadáns, que foron vendidos, e saquear a cidade. miniatura|dereita|200px|Busto de Antíoco III no Louvre. Logo, Filipo pechou un tratado con Antíoco III o Grande, emperador dos seléucidas, esperando dividirse o territorio gobernado polo xove faraón Tolomeo V da dinastía tolemaica. Filipo acordou axudar a Antíoco a tomar Exipto e Chipre, Antíoco prometeu axudar a Filipo a apropiarse de Cirene, as Cícladas e Xonia.Green, Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenstic Age, 304 Tras asinar o tratado, o exército de Filipo atacou as posesións de Tolomeo en Tracia. A frota macedonia dirixiuse ao sur e tomou a illa de Samos, que tamén pertencía a Tolomeo, capturando a frota exipcia que se atopaba estacionada alí.Green, Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenstic Age, 306 Logo, os macedonios viraron rumbo ao norte e cercaron a illa de Quíos. O plan de Filipo era utilizar as illas setentrionais do Exeo como chanzos ata chegar a Rodas. O asedio non marchou en favor de Filipo xa que as frotas combinadas de Pérgamo, Rodas e os seus novos aliados Cícico e Bizancio conseguiron bloquear á súa.Polibio 16.2 16.2 Ao non ver outra opción, Filipo decidiu arriscarse a enfrontar as súas opoñentes. A frota macedonia, duns 200 barcos, superaba á aliada nunha proporción de dúas a un.Green, Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenstic Age, 307 A batalla comezou cando Atalo I, que comandaba a á esquerda da frota aliada, avanzou contra a á dereita macedonia mentres que o flanco dereito aliado baixo o comando do almirante rodio Teofilisco atacaba a á esquerda macedonia. Os aliados obtiveron a vantaxe no flanco esquerdo e capturaron ao navío insignia de Filipo; o almirante de Filipo, Demócrates, morreu na loita.Polibio 16.3 16.3 Mentres tanto, no flanco dereito dos aliados, os macedonios rexeitaron aos rodios. Teofilisco, loitando desde o seu navío, recibiu tres feridas mortais pero conseguiu reunir aos seus homes e vencer aos macedonios que intentaban abordalo.Polibio 16.5 16.5 No flanco esquerdo aliado, Atalo viu que un dos seus barcos era afundido e que o inimigo se aproximaba perigosamente ao seguinte,Polibio 16.6 16.6 polo que decidiu dirixirse ao rescate con dúas cuadrirremes e o seu barco insignia. Con todo, Filipo, cuxo navío aínda non se involucrara na batalla, viu que Atalo se separou da súa frota e lanzouse a atacalo con catro quinquirremes e tres hemiolis. Vendo que Filipo se achegaba, Atalo fuxiu aterrado e foi forzado a encallar as súas naves. Tras pisar terra firme, guindou na ponte do seu barco varias moedas, vestimentas púrpuras e outros obxectos espléndidos antes de escapar á cidade de Eritrea. Cando os macedonios chegaron á costa, detivéronse a recoller o botín. Filipo, crendo que Atalo morrera durante a persecución, comezou a facer remolcar o barco insignia pergameno. Namentres, a situación no flanco dereito aliado inverteuse e os macedonios víronse forzados a se retiraren, permitindo que os rodios tomasen os seus barcos danados e os levasen ao porto de Quíos. O centro e a esquerda aliados tamén lograran vantaxe e obrigaron aos macedonios a retirarse antes de dirixirse a Quíos sen ser molestados. O resultado da batalla foi moi grave para Filipo, 92 navíos foron destruídos e 7 capturados.Polibio 16.7 16.7 Ao lado dos aliados, tres navíos de Pérgamo foron destruídos e dous capturados, mentres que tres navíos rodios foron afundidos e ningún capturado. Durante a batalla, os macedonios perderon 6.000 remeiros, 3.000 mariñeiros foron mortos e 2.000 homes capturados. As baixas dos aliados foron moitísimo menores, cos pergamenos sufrindo a perda por morte de 70 homes e os rodios, 60; en total 600 homes dos aliados foron capturados. Peter Green describe este fracaso como "unha derrota severa e custosa". A derrota puxo fin á frota macedonia e salvou ás illas do Exeo doutra invasión. Logo desta batalla, os almirantes de Rodas decidiron deixar Quíos e volver a casa. No camiño, Teofilisco morreu das feridas recibidas durante o enfrontamento, pero antes de morrer designou a Cleoneo como o seu sucesor.Polibio 16.9 16.9 Mentres a frota rodia navegaba polo estreito entre Lade e Mileto na costa de Asia Menor, foi atacada polos barcos de Filipo. O triunfo de Filipo forzou a que a frota se retirase a Rodas. Impresionados pola vitoria, os habitantes de Mileto entregáronlles adornos de vencedores a Filipo e Heráclides cando entraron no seu territorio.Polibio 16.15 16.15
A campaña en Asia Menor