miniatura|upright|Louis Pasteur (1822-1895) A medicina é a área do coñecemento humano ligada ao mantemento e restauración da saúde. É, nun sentido amplo, a ciencia e a práctica da prevención e da cura das doenzas humanas. É a área de actuación do profesional formado nunha facultade de medicina.
Porén, non soamente a medicina contribúe para a cura do doente, senón que existen outra serie de disciplinas relacionadas coa saúde, tales como a Farmacia e Bioquímica (que produce e estuda os medicamentos e realiza exames de laboratorio), a Nutrición (que estuda a acción dos alimentos ou a falta deles sobre o corpo humano), a Psicoloxía (que estuda as alteracións emocionais e de comportamentos), a Enfermaría (que estuda e axe nos coidados do enfermo), a Fisioterapia (que axe no sentido de retornar os pacientes ao máis próximo posíbel do seu estado motor anterior e realizando a reeducación postural global) entre outros.
miniatura|upright|Hospital psiquiátrico de Conxo, Santiago de Compostela, fundado polo Cardeal Payá.
Segundo a Organización Mundial da Saúde, saúde non só a ausencia de doenza. É moito máis que iso, é o completo benestar social e económico do individuo. Ese é un dos motivos de estar a medicina tan intrínseca e historicamente ligada á política.
Etimoloxía O medicina é a ciencia e a práctica do diagnóstico, o prognóstico, o tratamento, e a prevención das enfermidades. A palabra "medicina" deriva do latín medicus, que significa "médico". A palabra «física» en si, da que deriva "médico", era a antiga palabra para o que agora se chama medicina, e tamén o campo do medicamento.
Práctica clínica miniatura|upright|alt=Pintura ao óleo da medicina na era do colonialismo|O Doutor por sir Luke Fildes (1891) miniatura|upright|Elizabeth Blackwell (1821-1910), a primeira muller médico dos Estados Unidos graduouse na SUNY Upstate (1847). A dispoñibilidade médica e a práctica clínica varían en todo o mundo debido ás diferenzas rexionais en cultura e tecnoloxía. A medicina científica moderna está moi desenvolvida e estendida no mundo occidental, mentres que nos países en vías de desenvolvemento, como algunhas partes de África ou Asia, a poboación pode depender en maior medida da medicina tradicional, que ten unha eficacia e unha evidencia limitada e non esixe unha formación oficial aos profesionais que a practican.
Nos países desenvolvidos, a medicina baseada na evidencia non se utiliza de forma universal na práctica clínica; por exemplo, unha enquisa de 2007 sobre revisións bibliográficas revelou que ao redor do 49 % das intervencións carecían de probas suficientes para apoiar os seus beneficios ou prexuízos.
Na práctica clínica moderna, os médicos e os profesionais de nivel medio, como os asistentes médicos, avalían persoalmente aos pacientes para diagnosticar, prognosticar, tratar e previr enfermidades utilizando o seu criterio clínico. A primeira consulta médica cun paciente adoita comezar cunha revisión do seu historial médico e do seu expediente médico, seguida dunha entrevista médica e un exame físico. Normalmente utilízanse dispositivos médicos de diagnóstico básicos (por exemplo, estetoscopio, depresor lingual). Tras examinar os signos e preguntar polos síntomas, o médico pode solicitar probas médicas (por exemplo, análise de sangue), realizar unha biopsia ou recetar medicamentos ou outras terapias. Os métodos de diagnóstico diferencial axudan a descartar afeccións baseándose na información proporcionada. Durante a consulta, informar adecuadamente ao paciente de todos os datos relevantes é unha parte importante da relación e do desenvolvemento da confianza no contexto da relación médico-paciente. A continuación, a consulta médica documéntase na historia clínica, que é un documento legal en moitas xurisdicións. As visitas de seguimento poden ser máis breves, pero seguen o mesmo procedemento xeral, e os especialistas seguen un proceso similar. O diagnóstico e o tratamento poden durar só uns minutos ou varias semanas, dependendo da complexidade do problema.
Os compoñentes da entrevista médica e a consulta son: Motivo principal de consulta (MPC): o motivo da visita médica é unha enfermidade recente. Trátase dos síntomas. Recóllense nas propias palabras do paciente e rexístranse xunto coa duración de cada un. Tamén se denomina “'motivo principal de preocupación”' ou “'queixa principal”'. Actividade actual: ocupación, afeccións, o que o paciente fai realmente a nivel profesional e non profesional. Antecedentes familiares (AF): lista de enfermidades na familia que poden afectar ao paciente. Ás veces utilízase unha árbore xenealóxica. Historia da enfermidade actual (HEA): a orde cronolóxica dos acontecementos relacionados cos síntomas e unha aclaración máis detallada de cada un deles. Distínguese da historia de enfermidades previas, a miúdo denominada historial médico previo (HMP). O historial médico comprende a HEA e a HMP. Medicación (Rx): que fármacos toma o paciente, incluíndo os recetados, os de venda libre e os remedios caseiros, así como os alternativos e os medicamentos ou remedios a base de herbas. Tamén se rexistran as alerxias. Antecedentes médicos (AM): problemas médicos concorrentes, hospitalizacións e operacións anteriores, lesións, enfermidades infecciosas ou vacinacións anteriores, historial de alerxias coñecidas. Revisión de sistemas (RdS) ou «consulta de sistemas»: un conxunto de preguntas adicionais que deben exporse e que poden pasarse por alto na historia clínica: unha consulta xeral (notou algunha perda de peso, cambio na calidade do soño, febres, vultos ou protuberancias? etc.), seguida de preguntas sobre os principais sistemas orgánicos do corpo (corazón, pulmóns, tracto dixestivo, tracto urinario, etc.). Historia social (HS): lugar de nacemento, residencias, historial matrimonial, situación social e económica, hábitos (incluída a dieta, medicamentos, tabaco, alcol).
Historia
thumb|esquerda|upright|Figura do antigo médico exipcio Imhotep, o primeiro médico da antigüidade coñecido polo seu nome Idade Antiga A medicina tivo os seus comezos na prehistoria, a cal tamén ten o seu propio campo de estudo coñecido como "antropoloxía médica". A medicina prehistórica incorporaba plantas (herboristería), partes de animais e minerais. En moitos casos, estes materiais eran utilizados ritualmente como substancias máxicas por sacerdotes, xamans ou curandeiros. Entre os sistemas espirituais máis coñecidos atópanse o animismo (noción de que os obxectos inanimados teñen espíritos), o espiritismo (apelación aos deuses ou comuñón cos espíritos dos antepasados), o xamanismo (investir a un individuo con poderes místicos) e a adiviñación (obtención máxica da verdade). O campo da antropoloxía médica examina as formas en que a cultura e a sociedade organízanse ao redor das cuestións da saúde, a atención sanitaria e outras cuestións relacionadas, ou ven afectadas por elas.
Os datos antigos encontrados mostran a medicina en diferentes culturas como a medicina āyurveda da India, a do antigo Exipto, a da antiga China e da Grecia antiga.
En Exipto, Imhotep (III milenio a.C.) é o primeiro médico da historia coñecido polo seu nome. O texto médico exipcio máis antigo é o Papiro xinecolóxico de Kahun de ao redor do ano 2000 a.C., que describe enfermidades xinecolóxicas. O Papiro de Edwin Smith de 1600 a.C. é unha obra temperá sobre cirurxía, mentres que o Papiro Ebers de 1500 a.C. é similar a un libro de texto sobre medicina.
Na China, segundo probas arqueolóxicas, a medicina chinesa remóntanse á Dinastía Shang en plena Idade de Bronce e baseabase en sementes para herboristería e ferramentas que se presume que se utilizaban para cirurxía. O Huangdi Neijing, proxenitor da medicina chinesa, é un texto médico escrito a principios do século II a.C. e compilado no século III.
Na India, o cirurxián Sushruta describiu numerosas operacións cirúrxicas, incluídas as primeiras formas de cirurxía plástica. Os primeiros rexistros de hospitais especializados proceden de Mihintale, en Sri Lanka, onde existen probas da existencia de instalacións dedicadas ao tratamento medicinal dos pacientes. thumb|Mosaico no chan do Asclepeion de Cos, Grecia En Grecia, o antigo médico grego Hipócrates, "pai da medicina moderna", Useful known and unknown views of the father of modern medicine, Hippocrates and his teacher Democritus., U.S. National Library of MedicineHippocrates , Microsoft Encarta Online Enciclopedia 2006. Microsoft Corporation. 31-10-2009. sentou as bases dun enfoque racional da medicina. Hipócrates introduciu o xuramento hipocrático para os médicos, que segue sendo relevante e en uso hoxe en día. Precursor do pensamento científico, procuraba detalles nas doenzas dos seus pacientes para chegar a un diagnóstico, prescindindo de explicacións sobrenaturais a pesar da limitación do coñecemento da época, e foi o primeiro en categorizar as enfermidades como aguda, crónica, endémica e epidémica, e utilizar termos como, "exacerbación, recaída, resolución, crise, paroxismo, pico, e convalecencia". O médico grego Galeno foi tamén un dos máis grandes cirurxiáns do mundo antigo e realizou moitas operacións audaces, incluídas cirurxías cerebrais e oculares. Tras a caída do Imperio Romano de Occidente e o inicio da Alta Idade Media, a tradición grega da medicina entrou en decadencia na Europa Occidental, aínda que continuou ininterrompidamente no leste do Imperio Romano (Bizantino).
Aínda antes da era cristiá, Asclepíades de Bitinia tentou conciliar o atomisto de Leucipo e Demócrito coa práctica médica.
No primeiro século de era cristiá, Claudio Galeno, outro médico grego, fixo contribucións substanciais (baseándose en experiencias con animais) para o desenvolvemento da medicina.
A maior parte do noso coñecemento da antiga medicina hebrea durante o 1er milenio a.C. provén da Tora, é dicir, dos Cinco Libros de Moisés, que conteñen diversas leis e rituais relacionados coa saúde. A contribución hebrea ao desenvolvemento da medicina moderna comezou na era bizantina, co médico Asaf o Xudeu.
Idade Media thumb|esquerda|upright|Manuscrito de Al-Risalah al-Dhahabiah de Ali ibn Musa, oitavo imam dos musulmáns xia. O texto di: "Disertación dourada en medicina que envía o Imam Ali ibn Musa al-Ridha, a paz sexa con el, a a-Ma'mun".
O concepto de hospital como institución para ofrecer atención médica e posibilidade de curación aos pacientes debido aos ideais da caridade cristiá, en lugar dun mero lugar para morrer, apareceu no Imperio bizantino.
Aínda que o concepto de uroscopia era coñecido por Galeno, este non viu a importancia de utilizalo para localizar a enfermidade. Foi baixo os bizantinos con médicos como Theophilus Protospatharius que se deron conta do potencial da uroscopia para determinar a enfermidade nunha época na que non existía o microscopio nin o estetoscopio. Esa práctica acabou estendéndose ao resto de Europa.