Nadbubrežna žlijezda je organ kod sisara, uključujući i čovjeka. To je mala parna trouglasta endokrina žlijezda koja se nalazi na vrhu svakog bubrega; Njena glavna odgovornost je regulacija stresnog odgovora putem sinteze kortikosterida i kateholamina, uključujući kortizol i adrenalin.
Sastoje se iz dva dijela: kore i srži, koji se međusobno razlikuju i po porijeklu i po funkciji.
Kora luči sljedeće grupe hormona:
mineralokortikoide: aldosteron, kortikosteron, koji regulišu promet minerala (posebno natrijuma i kalijuma) i vode, čime održavaju homeostazu; nazivaju se hormoni koji čuvaju život; glikokortikoide: među njima je najaktivniji kortizol; regulišu promet ugljenih hidrata, proteina i lipida; androgene i estrogene hormone koji utiču na razvoj polnih organa u dječijem uzrastu.
Srž nadbubrežne žlijezde luči adrenalin i noradrenalin. Njihovo dejstvo je slično dejstvu simpatičkog nervnog sistema – ubrzavaju rad srca, povećavaju krvni pritisak itd.
Jedan broj endokrinih bolesti uključuje disfunkcije nadbubrežne žlijezde. Prekomjerna proizvodnja kortizola izaziva Cushingovog sindroma, dok je nedovoljna proizvodnja povezana s Addisonovom bolešću. Kongenitalna nadbubrežna hiperplazija je nasljedna bolest, nastala poremećajem regulacije endokrinih mehanizama kontrole. Razni tumori mogu nastati iz tkiva nadbubrežne žlijezde, a obično se nalaze u medicinskm snimku kada se traže druge bolesti
Struktura Nadbubrežne žlijezde nalaze se s obje strane tijela u retroperitoneumu, iznad i lagano medialno do bubrega. Nadbubrežne žlijezde nalaze se s obje strane tijela u retroperitoneum, iznad i lagano medijalno do bubrega. Kod ljudi, desna nadbubrežna žlijezda piramidnog oblika, dok je lijeva polumjesečastog ili srpastog oblika i nešto veća.The adrenal glands measure appr Dimenzije nadbubrežne žjijezde su nevelike: široka je oko 3 cm, a duga oko 5,0 cm i debela oko 1,0 cm. Their combined weight in an adult human ranges from 7 to 10 grams. Ove žlijezde su žućkasta nadbubrežna tijela.
Nadbubrežne žlijezde su okružene adipoznom kapsulom masnog tkiva i leže unutar bubrežne renalne fascije, koja također okružuje bubrege. Slaba pregrada (zid) od vezivnog tkiva odvaja žlijezde od bubrega. Nadbubrežne žlijezde nalaze se neposredno ispod toraksne dijafragme, a bubrežnom fascijom su pričvršćene na kruru dijafragme
Svaka nadbubrežna žlijezda ima dva različita dijela, svaki s jedinstvenom funkcijom, vanjsku koru i unutrašnji srž ili medula, od kojih oba proizvode hormone.
Razvoj Kora nadbubrežne žlijezde nastaje iz mezoderma, dok srž nastaje iz ektoderma. Počinje se razvijati u 5. sedmici, kada dolazi do proliferacije i migracije mezotelnih ćelija koje se nalaze između hvatišta mezenterija i gonadalnog nabora. Ove ćelije su krupne i acidofilne i urastaju u mezenhim formirajući primitivnu koru. Ubrzo na isti način nastaje i sekundarna (definitivna) kora nadbubrežne žlijezde. Kora sredinom trudnoće počinje lučiti DHEA. Ćelije definitivne kore se diferenciraju u tri zone, glomeruloznu, fascikulatnu i retikularnu. Iz kore se počinju lučiti i kortizol, aldosteron i androgeni. Srž nastaje od ćelija nervnog grebena koje se diferenciraju u ćelije srži (hromafine ćelje) koje se boje solima hroma u žutosmeđu boju. Postoje mnogobrojni signali koji potiču iz dorzalne aorte i upravljaju migracijom ćelija nervnog grebena. Hromafine ćelije nadbubrežne žlijezde se mogu smatrati modifikovanim postganglijskim simpatičkim neuronima. One na simpatičku stimulaciju luče adrenalin i noradrenalin u krvotok.
Također pogledajte Endokrinologija Adisonova bolest
Reference
Vanjski linkovi
Kategorija:Endokrini sistem Kategorija:Adrenalin Kategorija:Nadbubrežna žlijezda