«Annus Albaruthenicus» (з лацінскай мовы — Год беларускі) — шматмоўны літаратурна-аналітычны штогоднік, які выдаваўся ў Польшчы з 2000 года. Часопіс быў заснаваны вядомым польска-беларускім пісьменнікам і грамадскім дзеячам Сакратам Яновічам і з’яўляўся друкаваным органам аб’яднання (пазней фонду) «Villa Sokrates» у мястэчку Крынкі на Беласточчыне.
Мэты і канцэпцыя выдання Галоўнай мэтай часопіса была прэзентацыя і папулярызацыя беларускай культуры — перш за ўсё культуры беларусаў Польшчы, а таксама Беларусі ў цэлым — сярод чытачоў і інтэлектуалаў Заходняй Еўропы. Выданне дзейнічала па ўнікальным прынцыпе: пра беларускую культуру і гісторыю пісалі на заходнееўрапейскіх мовах, а творы заходняй літаратуры перакладалі і друкавалі па-беларуску.
«Annus Albaruthenicus» стаў своеасаблівым друкаваным вынікам штогадовых міжнародных «Беларускіх трыялогаў» (трыенале) у Крынках, куды Сакрат Яновіч запрашаў пісьменнікаў, мастакоў, перакладчыкаў і навукоўцаў з розных краін Еўропы для абмеркавання шляхоў развіцця беларускай культуры ў еўрапейскім кантэксце.
Змест і структура Штогоднік уключаў пяць асноўных раздзелаў: паэзія, проза, крытыка, пераклады і рэцэнзіі. Аналітыка і эсэістыка: Артыкулы, эсэ і нарысы беларускіх, польскіх і заходнееўрапейскіх аўтараў перакладаліся на англійскую, нямецкую, французскую, італьянскую, шведскую і іншыя мовы. Яны закраналі літаратуразнаўчыя, гістарычныя і сацыялагічныя праблемы, пытанні нацыянальнай ідэнтычнасці, стэрэатыпаў і культурнага памежжа (напрыклад, артыкулы сацыёлага Рышарда Радзіка, гісторыка Аляксандра Смаленчука, брытанскага даследчыка Арнольда Макміліна і інш.). Пераклады беларускай літаратуры: Вершы і проза беларускіх класікаў і сучасных пісьменнікаў (Максіма Багдановіча, Янкі Купалы, Якуба Коласа, Максіма Танка і іншых) перакладаліся на замежныя мовы. Так, класічныя вершы ў перакладзе на нямецкую мову Фердынанда Нойрайтэра набывалі гучанне еўрапейскай паэзіі XIX стагоддзя. Пераклады заходняй літаратуры на беларускую: У часопісе публікаваліся пераклады твораў вядомых еўрапейскіх аўтараў, такіх як Аўгуст Стрындберг, Райнер Марыя Рыльке, Сэмюэл Бекет, Томас Транстромер, Юхан Борген (перакладчыкі Васіль Сёмуха, Лявон Баршчэўскі, Валерый Буйвал і іншыя). Рэцэнзіі: Публікаваліся кароткія англамоўныя агляды найбольш цікавых кніг, звязаных з беларускай тэматыкай, выдадзеных на працягу года.
Фінансаванне і распаўсюджанне Спачатку часопіс выдаваўся за сродкі прыватных спонсараў, пазней атрымліваў падтрымку ад Міністэрства культуры Польшчы, а таксама Міністэрства ўнутраных спраў і адміністрацыі Польшчы. Беларускія дзяржаўныя структуры ў фінансаванні выдання ўдзелу не бралі. Дызайн і афармленне многіх выпускаў (як і кніг самога Сакрата Яновіча) рабіў вядомы мастак з Падляшша Лявон Тарасевіч.
Крыніцы
Літаратура
Катэгорыя:Часопісы Польшчы на беларускай мове Катэгорыя:Шматмоўныя часопісы Катэгорыя:Штогоднікі Катэгорыя:Беларусазнаўства ў Польшчы Катэгорыя:З’явіліся ў 2000 годзе Катэгорыя:Літаратурныя часопісы Польшчы Катэгорыя:Крынкі