Іван Якаўлевіч Чумачэнка (25 верасня 1904, с. Яфрэмаўка, цяпер Ахрыміўка Чугуеўскага раёна Харкаўскай вобласці Украіны — 18 лістапада 1991) — удзельнік савецкага партызанскага руху ў Беларусі падчас 2-й сусветнай вайны, камандзір партызанскага атрада.

Біяграфія Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Бацька — Якаў Панцялеевіч Чумачэнка (1861—1933), маці — Марыя Іванаўна Лебядзенка (1883—1978).

Скончыў трохгадовую сельскую школу ў Яфрэмаўцы. У 1919—1929 гадах працаваў у сельскай гаспадарцы ў Яфрэмаўцы. З 29 верасня 1939 года працаваў кавалём у калгасе «Вольны шлях».

У 1934 годзе ажаніўся з Яўгеніяй Рыгораўнай Калачнікавай (1910—1988), у 1935 годзе ў іх нарадзіўся сын Аляксандр.

У 1939 годзе як чырвонаармеец удзельнічаў у паходзе Чырвонай арміі ў Заходнюю Беларусь, потым у савецка-фінскай вайне, аперацыі па далучэнні Бесарабіі і Паўночнай Букавіны да СССР. Дэмабілізаваны і вярнуўся дадому 25 лютага 1941 года.

Зноў мабілізаваны ў Чырвоную Армію 3 мая 1941 года. 19 ліпеня 1941 года трапіў у палон падчас баёў пад Смаленскам, уцёк з лагера ваеннапалонных, але яго злавілі. Змешчаны ў лагер ваеннапалонных у Красным, уцёк і адтуль, але каля Мінска зноў злоўлены. Змешчаны ў лагер ваеннапалонных у Мінску. Уцёк з мінскага лагера 19 кастрычніка 1941 года, хаваўся ў Кайшоўцы Карэліцкага раёна.

У Кайшоўцы 2 мая 1942 года арганізаваўся атрад «Золатава», пазней пры стварэнні Першамайскай брыгады названы атрадам «Першага мая». Арганізатарамі атрада былі лейтэнант Мікалай Заруднеў, чырвонаармеец Іван Чумачэнка, старшы сяржант Анатоль Кругаў і мясцовыя жыхары Іосіф Маладзецкі, Сямён Лапацкі. Камандзірам атрада быў лейтэнант Заруднеў, пасля яго гібелі — Чумачэнка. Чумачэнка быў камандзірам да ліпеня 1944 года, да расфарміравання Першамайскай партызанскай брыгады.

Пад асабістым камандаваннем Чумачэнкі ўзарвана 11 эшалонаў, знішчана і паранена 560 ваеннаслужачых праціўніка.

Пасля вызвалення Карэліч, працаваў загадчыкам камунальнай гаспадаркі пры райвыканкаме.

Памёр 18 лістапада 1991 года. Пахаваны на могілках у Карэлічах.

Узнагароды Ордэн Чырвонага Сцяга (15.08.1944, загад № 218/190) медаль «Партызану Айчыннай вайны» І ступені (12.07.1944, загад № 201) ордэн Айчыннай вайны І ступені Медаль «За доблесную працу ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» (Указ Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 6 чэрвеня 1945 года № 0207624)

Таксама прадстаўляўся да ўзнагароджання Ордэнам Чырвонай Зоркі і Ордэнам Леніна.

Крыніцы

Спасылкі

Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны