Юрый Уладзіміравіч Андропаў

Юрый Уладзіміравіч Андропаў (), с. Салуна-Дзмітрыеўскае Стаўрапольская губерня, Расійская імперыя — , , СССР) — савецкі дзяржаўны і палітычны дзеяч, фактычны кіраўнік СССР у 1982—1984 гадах. Генеральны сакратар ЦК КПСС (1982—1984), Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР 3-га і 6-10-га скліканняў: ад Карэла-Фінскай ССР (3-е скліканне, 1950—1954)Список депутатов Верховного Совета СССР 3-го созыва, ад Латвійскай ССР (6-е скліканне, 1962—1966)Список депутатов Верховного Совета СССР 6-го созыва, Эстонскай ССР (7 скліканне, 1966—1970)Список депутатов Верховного Совета СССР 7-го созыва і Маскоўскай вобласці (8-10-е скліканне, 1970—1984)Список депутатов Верховного Совета СССР 8-го созываСписок депутатов Верховного Совета СССР 10-го созыва. Старшыня Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР (1983—1984). Старшыня Камітэта дзяржаўнай бяспекі СССР (1967—1982).

Паходжанне

Звесткі пра паходжанне Андропава вельмі заблытаны і супярэчлівыя.

Бацька Уладзімір Канстанцінавіч Андропаў — чыгуначны службовец, скончыў ці вучыўся ў Маскоўскам інстытуце чыгуначнага транспартаЛегендарная личность . Працаваў тэлеграфістам на станцыі Нагуцкай. Памёр ад сыпнога тыфу ў 1919 годзе.

Маці Андропава, настаўніца музыкі Яўгенія Карлаўна Флекенштэйн, была, са слоў самага Ю. У. Андропава, прыёмнай дачкой багатых яўрэяў«Недавно мои люди вышли в Ростове на одного человека, который ездил по Северному Кавказу — местам, где я родился и где жили мои родители, и собирал о них сведения. Мою мать, сироту, младенцем взял к себе в дом богатый еврей» (гл. кн.: Чазов Е. Здоровье и власть. Воспоминания «кремлёвского врача». М., 1992.).«Мать моя родителей не помнила, она в младенческом возрасте была подкинута в семью купца Флекенштейна и воспитывалась в ней до шестнадцати лет» (из автобиографии Андропова).«Судьба матери будущего генсека необычна: ещё в младенческом возрасте её подбросили в корзинке к купцу по фамилии Файнштейн. Он удочерил девочку и дал ей свою фамилию. Историки до сих пор спорят, была ли в действительности мать Андропова еврейкой. По словам сотрудников рыбинского музея (Рыбинского исторического музея-заповедника — Прим.), купец мог согрешить на стороне, а потом сделать вид, что девочку ему подбросили. Но никаких доказательств этому предположению пока нет. Карл не бросил ребёнка, воспитал и выучил девочку» (Ярославская газета «Караван-РОС» от 28.06.2004)., выхадцаў з Фінляндыі, уладальнікаў крамы «Ювелірныя рэчы» Карла Францавіча Флекенштэйна і Еўдакіі Міхайлаўны Флекенштейн. Еўдакія Міхайлаўна пасля смерці Карла Флекенштэйна ў 1915 годзе працягнула займацца гандлем у краме «Ювелірныя рэчы». Маці Андропава з 17 гадоў працавала настаўнікам музыкі ў жаночай гімназіі Ф. Ф. Мансбаха ў Маскве. Яўгенія Карлаўна развялася з бацькам Андропава неўзабаве пасля нараджэння сына і з’ехала жыць у Цвярскую вобласць. Другі раз выйшла замуж у 1921 годзе ў Маздоку за Фёдарава Віктара Аляксандравіча. Памерла ў 1927 годзе.

У Андропава сярод часткі калег у КДБ была мянушка «Ювелір» — намёк на тое, што дзед Андропава — Карл Флекенштэйн — валодаў у Маскве крамай «Ювелірныя рэчы»Андропов фальсифицировал свою биографию // Обозреватель: новости Украины и мира. — 13 июня 2006 г..

Адукацыя

Маздокская сямігадовая чыгуначная фабрычна-завадская школа (цяпер сярэдняя агульнаадукацыйная школа № 108 ім. Ю. У. Андропава) (вучыўся ў 1924—1931 гадах, скончыў поўны курс). (вучыўся ў 1932—1936 гадах, скончыў, спецыяльнасць — тэхнік па эксплуатацыі рачнога транспарта). Завочна скончыў Вышэйшую партыйную школу пры ЦК КПСС (1947). Завочна на гісторыка-філалагічным факультэце Карэла-Фінскага дзяржаўнага ўніверсітэта ў 1946—1951 гадах (правучыўся 4 курсы, пайшоў з універсітэта па прычыне свайго пераводу ў Маскву)Юрий Владимирович Андропов.

Біяграфія

Пасля смерці бацькі разам з маці перабраліся ў Маздок, дзе вырас і жыў да 1932 года. Скончыў сямігадовую школу. Член УЛКСМ з 1930 года. Са жніўня па снежань 1930 года Юрый Андропаў працаваў спачатку працоўным на тэлеграфе, а са снежня 1930 года па красавік 1932 года — вучнем і памагатым кінамеханіка ў Клубе чыгуначнікаў на станцыі Маздок. «Прашу прыняць мяне ў тэхнікум рачнога суднаходства на аддзяленне судакіроўнае ці карабельнае. У наш час я працую памагатым кінамеханіка, працоўны стаж маю 2-гадавы» (Андропаў). У 1932 годзе паступіў у Рыбінскі рачны тэхнікум, які скончыў у 1936 годзе, пасля чаго працаваў на Рыбінскай карабельні ім. Валадарскага. У 1935 годзе жаніўся з дачкой кіраўніка Чарапавецкім аддзяленнем Дзяржбанка Нінай Іванаўнай Енгалычавай, якая вучылася ў тым жа тэхнікуме на электратэхнічным факультэце, а пасля працавала ў Яраслаўскім архіве НКУС. У іх былі двое дзяцей — Яўгенія і Уладзімір. Мала хто ведае пра яго праблемы з першай жонкай, з сынам ад першага шлюбу і зусім, як ён з’явіўся ў Палітбюро. Расказваюць, ён рабіўся белым як папера, калі яго пыталі пра першую жонку ці пра аўтабіяграфію перыяду 1933—1935 гадоў. (унук Брэжнева — )«АиФ Суперзвёзды», 04.11.2002.

У 1936 годзе стаў вызваленым сакратаром камсамольскай арганізацыі тэхнікума воднага транспарта ў Рыбінску. Потым яго высунулі на пасаду камсарга (камсамольскага арганізатара) Рыбінскай карабельні.

Таксама ў 1936 годзе ён быў зняты з воінскага ўліку з-за цукровага дыябету і праблем са зрокам.

Прызначаны загаддзела гаркама камсамола Рыбінска, потым загаддзела абкама камсамола Яраслаўскай вобласці. У снежні 1938 года ён абраны першым сакратаром Яраслаўскага абкама УЛКСМ, які ўзначальваў да 1940 года. Жыў у Яраслаўлі ў доме на Савецкай вуліцы (дом 4).

У Карэла-Фінскай ССР (1940—1951 гады) У чэрвені 1940 года Юрый Андропаў быў скіраваны на камсамольскую працу ва ўтвораную 31 сакавіка 1940 года Карэла-Фінскую ССРКарелия № 21 (26 февраля 2004 г.) (у яе склад увайшла частка тэрыторыі Фінляндыі, якая адышла да СССР па ).

3 чэрвеня 1940 года Ю. Андропаў быў абраны першым сакратаром ЦК ЛКСМ Карэла-Фінскай ССР. Сям’я (жонка і двое дзяцей) засталіся ў ЯраслаўліЪ-Власть — «Отец уехал на комсомольскую работу и больше не возвращался»Внук Андропова не общался со своим дедом.

У 1940 годзе Андропаў пазнаёміўся ў Петразаводску з Таццянай Піліпаўнай Лебедзевай, з якой ажаніўся ў пачатку вайны. У жніўні 1941 года нарадзіўся сын.

«Юрый Уладзіміравіч сам не прасіўся паслаць яго на вайну, у падполле ці партызаны, як настойліва прасіліся многія працаўнікі старэй яго па ўзросту. Больш таго, ён часта жаліўся на хворыя ныркі. І зусім на слабое здароўе. Быў у яго і яшчэ адзін довад для адмовы адправіць яго ў падполле ці ў партызанскі атрад: у Беламорску ў яго жыла жонка, яна толькі што нарадзіла дзіця. А яго першая жонка, якая жыла ў Яраслаўлі, закідвала нас лістамі са скаргай на тое, што ён мала дапамагае іх дзецям, што яны галадаюць і ходзяць без абутку, абарваліся (і мы прымусілі Юр’я Уладзіміравіча дапамагаць сваім дзецям ад першай жонкі). …Усё гэта, разам узятае, не давала мне маральнага права… паслаць Ю. У. Андропава ў партызаны, паводзячыся партыйнай дысцыплінай. Неяк нязручна было сказаць: „Ці не хочаш паваяваць?“ Чалавек хаваецца за сваю наменклатурную бронь, за сваю хваробу, за жонку і дзіцё» (з неапублікаванага рукапісу «Партызанская вайна на Поўначы»)Цыт. па публікацыі Ігара Мінуткі ў часопісе «Гражданинъ» № 2 за 2004 год http://www.grazhdanin.com/grazhdanin.phtml?var=Vipuski/2004/2/statya25&number=%B92/ Гл. таксама ў падзеле літаратуры спасылку на аўдыяверсію кнігі І. Мінуткі, якая змяшчае гэтыя дакументы.

У верасні 1944 года Ю. Андропаў быў зацверджаны другім сакратаром Петразаводскага гаркама УКП(б), 10 студзеня 1947 года — другім сакратаром . Скончыў Вышэйшую партыйную школу пры ЦК КПСС, у 1946—1951 гадах завочна вучыўся на гісторыка-філалагічным факультэце Карэла-Фінскага дзяржаўнага ўніверсітэта.

«У ліпені 1949 года, калі кіроўныя працаўнікі Ленінграда былі ўжо арыштаваны, Малянкоў пачаў дасылаць да нас у Петразаводск камісію за камісіяй, каб падбіраць матэрыял для арышту мяне і іншых таварышаў, якія раней працавалі ў Ленінградзе. Нас вінавацілі ў наступным: мы — працаўнікі ЦК КПП Купрыянаў і Уласаў, палітычна блізарукія людзі, носімся з падпольшчыкамі і вяльмуем іх працу, просім узнагародзіць іх ордэнамі. А насамрэч кожнага з тых, хто працаваў у тыле ворага, трэба старанна правяраць і ні ў якім разе не дапушчаць на кіроўную працу. Сяго-таго і арыштаваць! Я сказаў, што ў мяне няма ніякіх падстаў не давяраць людзям, што ўсё яны сумленныя і верныя партыі, што сваю адданасць Радзіме яны давялі на справе, працуючы ў цяжкіх умовах, рызыкуючы жыццём. Уся гэта гутарка адбывалася ў ЦК партыі Карэліі, былі ўсе сакратары. Я сказаў, шукаючы падтрымкі ў сваіх таварышаў, што вось Юрый Уладзіміравіч Андропаў, мой першы намеснік, добра ведае ўсіх гэтых людзей, бо браў удзел у падборы, навучанні і адпраўцы іх у тыл ворага, калі працаваў першым сакратаром ЦК камсамола, і можа пацвердзіць правасць маіх слоў. І вось, да майго вялікага здзіўлення, Юрый Уладзіміравіч устаў і заявіў: „Ніякага ўдзелу ў арганізацыі падпольнай працы я не браў. Нічога пра працу падпольшчыкаў не ведаю. І ні за каго з працавалых у падполлі ручацца не магу“».

Захавалася сведчанне пра тое, як сам Андропаў праз гады ўспамінаў пра сваю сувязь з «Ленінградскай справай»: «што, калі ён прыйшоў у КДБ, яму самому было нязручна браць яго з архіва. Папрасіў памагатага. Паводле слоў Ю. Андропава, у справе былі матэрыялы і на яго, але была рэзалюцыя вылучыць іх у асобную вытворчасць, то бок па асноўнай „Ленінградскай справе“ ён не праходзіў»Богданов, Леонид Павлович. Секретный визит // Спецназ России.

У гады вайны карыстаўся падпольнай мянушкай «Магікан».

За вялікую арганізатарскую працу па мабілізацыі моладзі рэспублікі ў гады вайны і па аднаўленні разбуранага вайной народнай гаспадаркі, удзел у арганізацыі Юрый Андропаў быў узнагароджаны дзвюма ордэнамі Працоўнага Чырвонага Сцяга і медалём «Партызану Айчыннай вайны» I ступені.

Абіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета КФССР (1947—1955).

У ЦК КПСС і МЗС СССР 21 чэрвеня 1951 года пры спрыянні Ота КуўсіненаЕвгений Жирнов, журнал «Коммерсантъ-Власть» от 06.02.2001 паводле рашэння ЦК УКП(б) пераводзіцца ў Маскву ў апарат ЦК УКП(б), дзе працуе спачатку інспектарам ЦК. У якасці інспектара курыраваў працу партыйных арганізацый прыбалтыйскіх савецкіх рэспублік. Браў удзел у працы камісіі, што наведвала савецкіх вайскоўцаў, якія ўдзельнічалі ў Карэйскай вайне, у прыватнасці наведваў Мукдэн«…в июне в дивизию прилетела комиссия из Москвы. Одним из её членов был инспектор ЦК КПСС Андропов. Тот самый, что стал впоследствии Генеральным секретарем ЦК КПСС. В нашем полку Юрий Владимирович собрал агитаторов, озабоченно говорил о недопустимости пьянства на военной службе и полнейшем его искоренении. Дал несколько практических советов по агитационной работе. В качестве отвлекающего средства рекомендовал организовывать в дни выдачи денежного довольствия поездки офицеров в город за покупками вещей, как для себя, так и для семей» .. Потым кіраваў пададдзелам Аддзела партыйных, прафзвязных і камсамольскіх органаў ЦК УКП(б).

У маі 1953 года Андропаў па прапанове В. М. Молатава пераходзіць на працу ў МЗС СССР. У МЗСе Андропаў узначальваў 4-ы Еўрапейскі аддзел (Польшча, Чэхаславакія) і стажыраваўся ў скандынаўскім аддзеле пад кіраўніцтвам «Профиль» — деловой журнал. Новости, Политика, Экономика, Финансы, Бизнес, у кастрычніку 1953 года быў прызначаны саветнікам-пасланцом у Венгрыі.

Пасол у Венгрыі З ліпеня 1954 года па сакавік 1957 года пасол СССР у Венгрыі.

Гуляў актыўную ролю ў падаўленні антыкамуністычнага паўстання ў Венгрыі. Яму таксама атрымалася пераканаць Янаша Кадара ўзначаліць венгерскі ўрад, сфармаваны Масквой. Паводле іншых дадзеных (успаміны У. А. Кручкова, які знаходзіўся ў той час на дыпламатычнай працы ў пасольстве СССР у Венгрыі) Андропаў у адказ на просьбу венгерскага кіраўніцтва адмовіўся ставіць перад Масквой пытанне ўвода савецкіх войскаў у Будапешт.