thumb|Salida en 100 metros valles. thumb|Atleta na prueba de xavalina nos Xuegos Olímpicos de 1908. L'atletismu ye consideráu'l deporte cola forma entamada más antigua. Abarca numberoses disciplines arrexuntaes en carreres, saltos, llanzamientos, pruebes combinaes y marcha.
L'atletismu procede del griegu atletes, que vien definise como “aquella persona que compite nuna prueba determinada por un premiu”, ensin escaecer tampoco que dicha pallabra griega, del vocablu aethos ye sinónimu de “esfuerciu”.
Ye l'arte de superar el rendimientu de los adversarios en velocidá o en resistencia llamáu tamién fondu, en distancia o en grandes altores. El númberu de pruebes, y les mentalidaes, yá seyan individuales o en grupos, varió col tiempu. L'atletismu ye unu de los pocos deportes practicaos universalmente, yá seya ente aficionaos o en competiciones de tolos niveles. La simplicidá y los pocos medios necesarios pa la so práutica espliquen esti ésitu.
La primer referencia histórica del atletismu remontar al añu 776 e. C. en Grecia, con una llista de los atletes ganadores d'una competencia. Dientro del atletismu atopamos diverses modalidaes de pruebes. Asina, tán les carreres a cuerpu (velocidá, media distancia, fondu, saltu de valles, campu al traviés, relevos…), los saltos de llonxitú o altor, los llanzamientos (pesu, xavalina, martiellu…), la marcha atlética, y les pruebes combinaes. Estes postreres tamién se conocen como decatlón y, como'l so propiu nome indica, componer de diez pruebes: trés de llanzamientu, trés de saltos y cuatro de carreres.
La disciplina foi desenvolviéndose a lo llargo de los sieglos, dende les primeres pruebes hasta la so reglamentación. Los Xuegos Olímpicos son l'eventu internacional más prestixosu y vistu por tol planeta. Celébrense cada cuatro años dende 1896 y l'atletismu ye la disciplina más importante nellos. Dende 1982, l'Asociación Internacional de Federaciones d'Atletismu (IAAF), l'organismu responsable de la regulación de la disciplina, flexibilizó les sos normes p'acabar col periodu amateur de la disciplina. El primer Campeonatu Mundial d'Atletismu entamar en 1983 y tienen llugar cada dos años dende 1991.
Les carreres dientro del atletismu clasificar en:
Velocidá Estes son les carreres más curties. En pistes techadas cuérrense sobre alloñes de 50 y 60 m y al campu sobre alloñes de 100, 200 y 400m. Nestes carreres, l'atleta agachar nel puntu de partida, y al soníu del disparu d'un xuez llanzar a la pista y cuerre a máxima velocidá hasta la llinia de llegada, lo fundamental ye una salida rápida. Los atletes algamen la tracción aparcando los pies contra unos bloques individuales de metal o plásticu llamáu estribos, diseñaos fundamentalmente pa suxetar al corredor y tán asitiaos xusto detrás del puntu de partida. Valles Estes pruebes son carreres d'atletismu nes que los deportistes tienen de superar una serie de diez valles de madera y metal. Les carreres de valles más conocíes, pa homes y muyeres, son los 110 m valles, que se cuerren coles llamaes valles altes; los 200 m (con valles intermedies) y los 400 m, con valles baxes. Media Alloña Aquelles carreres que cubren ente 600 y 3.000 m conócense como carreres d'atletismu de media distancia. Les más conocíes son les de 800m, 1.500m y 3.000m. Sicasí nun ye una modalidá olímpica nin s'apuesta nos campeonatos del mundu.
Llarga Distancia Les carreres mayores a 3.000m considérense pruebes de llarga distancia. Ente les carreres más difíciles de llarga distancia tán los maratones y les de campu al traviés. Estes postreres realicen sobre un terrén tosco y natural. Les carreres de campu al traviés de normal son de 14,5 km. En contraste, la carrera de maratón invariablemente realízase nun circuitu de 41 km. 947 m. La carrera de maratón convertir nun socesu popular a partir de los 70. Relevos Les de relevos son carreres n'equipos de cuatro componentes nes qu'un corredor percuerre una distancia establecida, depués pasa al siguiente corredor un tubu ríxidu llamáu testigu y asina socesivamente hasta que se completa la distancia total de la carrera. Vale esclariar que'l pase del testigu tien de realizase dientro d'una zona establecida de 18m de llargu.
La prueba de torgues ye davezu sobre una pista de 3.000 m que contién regatos, valles y otres torgues.
Cola Les carreres de marcha realícense de normal sobre trayectos que bazcuyen ente 1.500 m y 50 km. y son principalmente populares n'Europa y Estaos Xuníos. La regla fundamental d'esti tipu de corríes ye que'l talón del pie delanteru tien de permanecer en contautu col suelu hasta que la punta del pie de tres dexe de faer contautu col mesmu. Historia
Antigüedá thumb|Carrera a cuerpu, ánfora panatenaica del pintor Cléophradès, escontra'l 500 enantes de Cristu, Louvre (F 277). Correr, caminar, llanzar y saltar son movimientos naturales nel home y, ello ye que'l conceutu d'atletismu remontar a tiempos bien alloñaos, como lo confirmen delles pintures rupestres del Paleolíticu Inferior (6000 e.C.-5500 e.C.) al Neolíticu que demuestren rivalidá ente dellos corredores, saltadores y llanzadores. Les fontes fáense más precises n'Exiptu nel sieglu XV enantes de nuesa era, cola referencia escrita más antigua, referida a la carrera a cuerpu, topada na tumba d'Amenhotep II (1438-1412 e.C.)Na mesma dómina, la civilización minoica (Creta), tamién practicaba les carreres, según el llanzamientu de xavalina y de discu.
Los primeros alcuentros en Grecia llevar a cabu nel sieglu VIII e. C. Nellos destacaba la prueba llamada stadion, que yera una carrera pedestre de 197,27 metros, equivalentes a 200 vegaes el pie d'Heracles. Esta ye la prueba más antigua de la que se tien rexistru, anque se supón que se practicaba con anterioridá. Poco tiempu dempués apaecieron más pruebes, como'l doble stadion o duálico, la carrera de mediu fondu o hípicu y la carrera de fondu o dólico. Toes estes pruebes son múltiplos de la distancia del stadion.
El pentatlón, que combina la carrera, el saltu, los llanzamientos y la llucha, ye otra disciplina del atletismu introducida nel programa olímpicu enantes del final del sieglu VIII e.C.
Amás de los Xuegos Olímpicos, esistieron otros alcuentros deportivos en distintos polis griegues, que fueron clisaos polos primeres. Non menos de 38 ciudaes griegues celebraron los sos propios xuegos olímpicos (llamaos isolímpicos pa estremalos de los celebraos en Olimpia) y 33 llevaben a cabu Xuegos Píticos.
La civilización romana prauticó l'atletismu en dos versiones distintos a partir del añu 186 e.C. La primera ye d'inspiración etrusca (cursores), ente que la segunda ye una adautación de les disciplines griegues (athletae).L'Estadiu de Domicianu foi construyíu nel añu 86 y dedicóse al atletismu na so variante griega.
Irlanda entamó ente los años 632 y 1169 xuegos qu'incluyíen pruebes desconocíes pa los griegos, como'l saltu con piértiga, llanzamientu de martiellu y una forma de cross-country. Estes disciplines introducir n'Escocia nel sieglu IV y modificáronse hasta tresformase nos Xuegos del monte.
Periodu Clásicu (de la Edá Media al sieglu XIX) Esisten fontes que nos informen de que yá se realizaben carreres n'Inglaterra dende'l sieglu XI.L'entusiasmu yera tal que les autoridaes llocales acutaron un espaciu dedicáu solo a estos concursos en 1154 en Lord.Nes hestories de Havelock el danés en 1275 figura la descripción d'un llanzador de piedres. Per otra parte, según los historiadores, el rei Enrique II d'Inglaterra fixo construyir campos de deportes nes cercaníes de LondresRobert Parienté et Alain Billouin, La Fabuleuse Histoire de l'Athlétisme, Paris, Minerva 2003, p. 192, ISBN 2-8307-0727-3.pa la práutica de llanzar el martiellu, la barra y picar y tamién pa xuegos de pelota. Coles mesmes, la mocedá de Londres desafiar en llargues carreres al traviés de la ciudá.
En 1365, el rei Eduardu III promulgó la primera d'una serie de lleis pa prohibir práuticamente toles actividaes deportives, sacante'l tiru con arcu que pudo siguise practicando por razones militares.Les carreres y los saltos figuraben na llista de los deportes prohibíos.Sicasí les competiciones siguieron, como lo demuestra la renovación de les prohibiciones, polo qu'Enrique VIII finalmente dexó les carreres a cuerpu en Londres en 1510.
Enrique VIII fomentó la práutica d'exerciciu diariu, ente que los teóricos de la dómina, como Thomas Elyot, concedieron muncha importancia a los deportes nos planes d'estudios. Nel sieglu XVI, describir per primer vegada xuntes atlétiques nos Xuegos de Cotswold (Cotswold Games), una especie de mitin deportivu» entamáu en Gloucestershire ya inspiráu direutamente nos héroes de l'antigua Grecia.The Cotswold Olympicks, Jason Couch, 2004 (n'inglés).
La competición atlética desenvolvióse abondo nel Reinu Xuníu nel sieglu XVII. Los deportes más populares yeren entós el llanzamientu de martiellu, el saltu d'altura, el saltu de llonxitú y la carrera a cuerpu. Cola apaición del puritanismu, la Ilesia anglicana quixo abolir el deporte, alegando que les competiciones d'atletismu realizaes por toa Inglaterra terminaben, polo xeneral, n'engarradielles y enfiles. En reacción al puritanismu, el rei Xacobu I afaló a los sos súbditos a que prauticaren deporte dempués de los oficios del domingu pela tarde.Jean-Paul Massicotte et Claude Lessard, Histoire du sport de l'antiquité au XIXe siècle, Pu Quebec, 2005, p.164 ISBN 2-7605-0344-5 Consulter l'ouvrage. Tamién promovió'l deporte por aciu la publicación del Book of Sports.The Declaration of Sports (Book of sports), 1633 (n'inglés).
Los primeros corredores profesionales apaecieron n'Inglaterra a finales del sieglu XVII. Esti corredores yeren ambulantes y midíense a los campeones llocales en concursos remunerados.
N'España, el Korrikolaris, vieno siendo practicáu dende la Edá Media. Ye una carrera a cuerpu de llarga distancia, realizada ente dos corredores.
Nel restu del mundu, una de les carreres medievales más antigües fuera de les islles britániques yera la que se celebraba en Roma a mediaos del sieglu XV. El programa reproducía los de los atletes griegos y los atletes pertenecíen a la griega, esto ye, desnudos.La Olimpiada de la República foi una competición deportiva celebrada en 1796, 1797 y 1798 en París. La prueba reina d'esti intentu de rehabilitación de los Xuegos Olímpicos yera una carrera a cuerpu. Esti eventu marcó la transición ente'l deporte del Antiguu Réxime y el deporte moderno, como lo demuestra l'usu del sistema métricu nel deporte per primer vegada. Amás, per primer vegada tamién nel deporte, les carreres fueron cronometraes utilizando dos relós marinos de guerra.Alain Arvin-Bérod, Les Enfants d'Olympie, Paris, CERF, 1996 (p.27-40) ISBN 2-204-05341-4.
Sieglu XIX thumb|300px|right|Competición d'atletismu nel Detroit Athletic Club de Detroit en 1888.