Określenie Erkenntnistheorie (teoria poznania) pojawiło się w wydanej w 1862 roku książce Eduarda Zellera Über Bedeutung und Aufgabe der Erkenntniss-Theorie. Ein akademischer Vortrag i zyskało znaczną popularność w obszarze języka niemieckiego.
Termin epistemology pojawił się po raz pierwszy w anonimowej recenzji, która ukazała się w nowojorskim The Eclectic Magazine of Foreign Literature, Science and Art w 1847 roku. Słowo to ukute na podobieństwo technology, miało oddawać niemieckie Wissenschaftslehre. Następnie użył go szkocki filozof James Frederick Ferrier w książce Institutes of Metaphysic: The Theory of Knowing and Being z 1854 roku. Został on utworzony od starogreckiego pojęcia episteme (), oznaczającego wiedzę pewną, naukową, dotyczącą istoty, i przeciwstawianą opiniom, wiedzy praktycznej czy doświadczeniu.
Główne zagadnienia Teoria poznania wiąże się z innymi dyscyplinami filozoficznymi lub im bliskimi, np. ontologią, logiką i psychologią. Ontologia traktuje o tym co i jak istnieje. Czy analiza istnienia ma poprzedzać analizę poznania, tj. czy bez istnienia nie byłoby poznania?