Wartość temperatury, w której następuje powrót kształtu polimeru do kształtu pierwotnego określa się, jako temperaturę zmiany kształtu lub krótko temperaturę zmiany (przejścia) – Ttrans.
W procesie przetwórstwa materiałowi nadaje się kształt trwały. W temperaturze niższej niż Ttrans, kiedy materiał zwykle jest sztywny, faza polimeru odpowiedzialna za odzyskiwanie kształtu jest zeszklona lub skrystalizowana. Po podgrzaniu SMP do temperatury > Ttrans, zwiększa się ruchliwość fragmentów makrocząsteczek. W stanie wysokiej elastyczności polimer łatwo może być poddany deformacji nadającej mu kształt tymczasowy. Utrzymując naprężenie deformujące i jednocześnie obniżając temperaturę do poziomu < Ttrans, drastycznie zmniejszamy ruchliwość makrocząsteczek, następuje wówczas proces zeszklenia lub krystalizacji, po którym kształt tymczasowy materiału zostaje „zamrożony”. Powtórne ogrzanie SMP do Ttrans powoduje powrót kształtu polimeru do kształtu pierwotnego.