Poziomem diagnostycznym dla gleb płowoziemnych jest poziom iluwialny argic (Bt). Naturalnie nad nim występują: poziom eluwialny luvic (Et) oraz powierzchniowy poziom próchniczny ochric (A). Zabiegi agrotechniczne lub erozyjne usunięcie wierzchnich poziomów gleby może zaburzyć ten układ i poziom agric może być położony bezpośrednio pod poziomem orno-próchnicznym lub wręcz jego część może być włączona do poziomu uprawnego (tzw. gleby płowe erodowane lub "ogłowione").
Gleby płowoziemne powstają jedynie w miejscach, gdzie, przynajmniej przez część roku, opad deszczu jest większy od ewapotranspiracji i zachodzi przesiąkanie części opadu w głąb. Skałą macierzystą mogą być wszystkie utwory od pisków gliniastych po iły (najczęściej są to pyły lub gliny) co bardzo różnicuje ich właściwości chemiczne i fizyczne. Stopień wysycenia kompleksu sorpcyjnego kationami zasadowymi waha się od 30% do 90%. Materia organiczna ulega stosunkowo szybko mineralizacji i w glebach leśnych występuje jako typ mull lub moder. Naturalnie porastają je lasy mieszane.