Brytyjski sędzia i filolog Sir William Jones na dorocznym spotkaniu członków założonego przez siebie The Asiatic Society of Bengal wygłosił wykład o prawdopodobnym wspólnym pochodzeniu sanskrytu, greki i łaciny.
Na przestrzeni kolejnych dwustu lat dzięki pogłębionym badaniom lingwistycznym udało się dowieść, że wszystkie języki zaliczane do grupy indoeuropejskiej pochodzą od wspólnego, praindoeuropejskiego przodka. Według różnych teorii posługiwały się nim ludy zamieszkujące Step Pontyjski w V/IV tysiącleciu p.n.e. (najbardziej prawdopodobna), lub Anatolię w VII/VI tysiącleciu p.n.e.
Pomimo różnic w umiejscowieniu i datowaniu badacze zgadzają się co do wczesnego rozpadu praindoeuropejskiej wspólnoty na dwie grupy: europejską (od której pochodzi większość języków używanych współcześnie w Europie) i indoirańską, łączoną z kulturą archeologiczną Andronowo. Grupa indoirańska (którą dawniej utożsamiano z Ariami) w okresie późniejszym podzieliła się na grupę irańską (języki perski, beludżi i paszto spotykane głównie na Wyżynie Irańskiej) oraz indoaryjską (język hindi i jego dialekty używane przez ludy zamieszkujące północną część subkontynentu indyjskiego).